Memleket basshysynyń aıtýynsha, óńdeý ónerkásibiniń jalpy qosymsha quny eki ese ósip, 17 trln teńgege jýyqtady. Onyń ishki jalpy ónimdegi úlesi 12,4 paıyzǵa jetken. О́tken jyly 163 jańa óndiris iske qosylyp, 12,5 myń turaqty jumys orny ashylǵan eken. Ásirese Almaty, Qostanaı, Qaraǵandy jáne Atyraý oblystarynda iri kásiporyndar paıdalanýǵa berildi. Bıyl Almatyda elimizdegi eń úlken avtokólik óndirisi iske qosyldy.
Degenmen Prezıdent qol jetkizilgen jetistikter áli de kóńil kónshiterlik emes ekenin atap ótti. «Ekonomıkany ártaraptandyrýdy tyń qarqynmen jalǵastyrý kerek. Ishki jáne syrtqy naryqta básekege qabiletti, tereń óńdelgen ónim shyǵarýǵa basymdyq berilýge tıis», degen Memleket basshysynyń sóziniń astarynda kóp dúnıe jatyr. Al sapaly ónim óndirý úshin salaǵa aldymen ozyq tehnologııa men bilikti maman aýadaı qajet. Árıne, taý-ken óndirisi sektory týraly aıtsam, elimizde joǵary bilimdi mamandar daıarlaıtyn oqý oryndary joq emes. Osy baǵytqa memlekettik grant kólemin kóbeıtse, otandyq bilikti mamandar kóbeıe túser degen senimdemin.
Joldaýda taý-ken metallýrgııasynyń áleýetin arttyrý, gaz-hımııa keshenderin damytý jáne suıytylǵan gazdy tereń óńdeý jobalaryn júzege asyrý qajettigi aıtyldy. Aldaǵy úsh jylda joǵary tehnologııalyq ónim shyǵaratyn keminde úsh kásiporyn iske qosylmaq. Bul degenimiz – aldaǵy jyldary elimizde taý-ken ınjenerlerine, geologter men tehnologterge degen suranys artady degen sóz.
Taǵy bir mańyzdy mindet – geologııalyq barlaý jumystaryn kúsheıtý. Sıfrlyq quraldardy paıdalana otyryp, jer qoınaýynyń zamanaýı kartasyn jasaý qajettigi atap ótildi. Bul ken oryndarynyń áleýetin jańa sapalyq deńgeıde baǵalaýǵa múmkindik beredi. Osy rette Prezıdent «Jer qoınaýyna qatysty málimettiń bárin, eń aldymen, jasandy ıntellektini engizý arqyly júıelep, sıfrlandyrý qajet», dedi.
О́ńdeý ónerkásibin jańǵyrtý, geologııalyq zertteýlerdi kúsheıtý jáne jańa tehnologııalardy engizý memleketimizdiń ındýstrııalyq damýyndaǵy sheshýshi qadamdar bolmaq. Jalpy, Joldaýda belgilengen bastamalar eldi jańa ındýstrııalyq dáýirge jeteleýdi kózdeıdi. Innovasııa men zamanaýı tehnologııalarǵa arqa súıeý arqyly el ekonomıkasy shıkizatqa táýeldilikten arylyp, eksporttyq áleýetin kúsheıtpek.
Álibek SATQANBAEV,
«Qazfosfat» JShS «Qarataý» taý-ken óńdeý kesheniniń mehanıgi