Elimizdiń barlyq óńirinen kelgen 500-ge jýyq delegat konferensııanyń resmı bólimi aldynda О́ner ortalyǵynyń foıesinde ótken «Qazaqstan halqyna» qory jobalarynyń kórme-jármeńkesin aralady. Jıynda óńir basshysy qordyń óńir turǵyndaryna kórsetken qoldaýy týraly tarata aıtty.
«Memleket basshysynyń bastamasymen densaýlyq saqtaý, bilim berý, áleýmettik qoldaý salalaryndaǵy máselelerdi sheshý maqsatynda qurylǵan «Qazaqstan halqyna» qoǵamdyq qory men bizdiń óńir arasyndaǵy tyǵyz áriptestik baılanys nátıjesinde birlesken jobalar iske asyp keledi. Qor qurylǵaly beri 10 mlrd teńgeden astam qarjy óńirimizdegi mańyzdy áleýmettik jobalarǵa baǵyttaldy. Densaýlyq saqtaý salasyna qaralǵan 4 mlrd 800 mln teńgege oblystyq balalar aýrýhanasynda, Jańaqorǵan, Aral aýdandarynda «Qamqorlyq» ortalyqtary ashyldy. Aral aýdanyndaǵy ortalyq qyzmetin kórshi Aqtóbe oblysynyń turǵyndary da paıdalansa, Jańaqorǵan aýdanyndaǵy ortalyqta Túrkistan oblysynyń turǵyndary da ońaltý sharalarymen qamtylyp otyr.
Qor qajetti dári-dármek alý, ortalyqtardy jabdyqtaý, medısına mamandaryn shetelde oqytýǵa da qoldaý kórsetip keledi. Kelesi jyly da saladaǵy jobalarǵa 2 mlrd 600 mln teńge bólýdi josparlaǵan. Oǵan onkologııalyq aýrýlardy tıimdi emdeýge arnalǵan joǵary tehnologııalyq jabdyqtar satyp alynady. Sondaı-aq aýtızmge shaldyqqan, basqa da psıhıkalyq buzylystary bar balalardy áleýmettendirýge arnalǵan ortalyq ashylady. Ortalyq jyl saıyn 600 balaǵa qyzmet kórsetetin bolady.
Bilim berý salasyna 2 mlrd 600 mln teńge bólindi. «Aýyldyq aımaqtardaǵy tirek mektepterdiń áleýetin damytý» jobasy aıasynda 2023–2025 jyldary 2 mlrd teńge bólinip, 8 mekteptiń fızıka, hımııa, bıologııa, robottehnıka, kompıýterlik kabınetteri qaıta jabdyqtaldy, aýyl balalary jazǵy lagerlerde demaldy. Erekshe bilim berýdi qajet etetin balalarǵa arnalǵan arnaıy ınternattardyń materıaldyq-tehnıkalyq bazasyn jańǵyrtýdan bólek «Bolashaq ınjenerler» jobasy aıasynda 9 mektepke robottehnıka qurylǵylary alynyp, tıisti mamandar arnaıy oqýdan ótti. Qorqyt Ata atyndaǵy Qyzylorda ýnıversıtetiniń 500-den astam stýdentine «Kýrsera» álemdik platformasynda bilim alýǵa múmkindik jasaldy.
Aldaǵy jyly bilim berý salasyna qor qoldaýynyń arqasynda oblystyń 50 mektebine «Bilim-Innovasııa» lıseıleriniń tájirıbesi engiziledi, fızıka, hımııa, bıologııa kabınetteri jabdyqtalyp, 8 shaǵyn jınaqty mekteptiń materıaldyq bazasy nyǵaıtylady.
О́ńirdiń sport ınfraqurylymyn damytýǵa bólingen qarjyǵa bıyl Shıeli aýdanynyń Dosbol datqa aýylynda, Jalaǵash aýdanyndaǵy Aqqyr aýylynda zamanaýı sport keshenderi salynyp, el ıgiligine tabystaldy. Syrdarııa, Qarmaqshy aýdandaryndaǵy sport keshenderi jańa qural-jabdyqtarmen qamtamasyz etildi.
О́ńirdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýyna, turǵyndardyń ál-aýqatyn arttyrýǵa eleýli úles qosqany úshin «Qazaqstan halqyna» qorynyń ujymyna Syr jurtshylyǵynyń atynan taǵy da alǵysymyzdy bildiremiz», dedi oblys basshysy.
Jıynda «Qazaqstan halqyna» qoǵamdyq qorynyń basqarma tóraǵasy Lázzat Shyńǵysbaeva qor qyzmetiniń mańyzdylyǵyna toqtaldy.
«Júıeli qaıyrymdylyq – bul ýaqytsha shara emes, naqty ózgeristerge jol ashatyn naqty is. «Qazaqstan halqyna» qory turaqty jobalar arqyly adamdardyń ómirin ózgertip, bolashaqqa úmit syılap keledi. Biz memleket, qoǵam, bıznes áriptestigi arqyly ǵana shyn máninde eleýli nátıjelerge qol jetkize alamyz. IV konferensııa – úsh jyldyq eńbektiń qorytyndysy ǵana emes, jańa kezeńniń bastaýy. Tájirıbe almasý, birlesken sheshimder izdeý, qordyń óńirlerge kórsetken naqty kómegin tanystyrý alańy. Munyń barlyǵy keler urpaqtyń murasyna aınalady», dedi ol.
Búginde qor men oblystyq bıýdjet qarjysyna qalanyń sol jaǵalaýynda múmkindigi shekteýli jandarǵa arnalǵan quny 2 mlrd 900 mln teńge bolatyn dene shynyqtyrý-saýyqtyrý kesheniniń qurylysy qarqyndy júrip jatyr. Nysan aldaǵy aıda paıdalanýǵa beriledi.
Qor qoldaýymen múgedektigi bar balalar men jastar ınnovasııalyq protezdik-ortopedııalyq quraldarmen qamtamasyz etildi. «Úı jaǵdaıynda múgedektigi bar balalardy ońaltý» jobasy aıasynda 283 mln teńgege 95 qural-jabdyq satyp alyndy. Qarmaqshy aýdanyndaǵy múmkindigi shekteýli balalarǵa áleýmettik qyzmet kórsetetin «Dámetken Ana» ortalyǵynyń materıaldyq bazasy nyǵaıtylyp, búginde ortalyqtan 30 bala ońaltý qyzmetin alyp otyr.
Ulttyq qaıyrymdylyq konferensııasynan sál buryn qor ókilderi jýrnalısterge arnap baspasóz týryn uıymdastyrǵan bolatyn. Úsh jylda oblystyń áleýmettik salasyn damytý maqsatyna quny 10 mlrd teńgeden asatyn 24 joba men baǵdarlama qolǵa alynǵan. Qarajattyń basym bóligi áleýmettik nysandardy jabdyqtaýǵa, balalardyń sapaly bilim alýy men qaýipsizdigin qamtamasyz etýge, aýyldyq jerlerde medısınalyq qyzmetterdiń qoljetimdiligin arttyrýǵa, erekshe kútimdi qajet etetin balalardy qoldaýǵa baǵyttalyp otyr.
Bastapqy nysan oblys ortalyǵyndaǵy №6 estý qabileti buzylǵan balalarǵa arnalǵan arnaıy mektep-ınternaty boldy. Osy salalardaǵy jobalar menedjeri Záýre Báımenovanyń aıtýynsha, «Arnaıy mektep uıymdaryn jabdyqtaý» jobasy aıasynda ınternatty oqý, túzetý, shyǵarmashylyq baǵyttaǵy zamanaýı qural-jabdyqtarmen qamtamasyz etýge 32 mln teńge bólingen. Mektep-ınternat dırektory Bınara Nálibaeva 6 kabınet, akt, sport zaldaryn jabdyqtaýǵa múmkindik bergen qor qoldaýy osynda bilim alyp jatqan 56 balanyń úmitin oıatyp, olardy kásipke baýlýǵa jol ashqanyn aıtady.
Sapar barysynda eńbek pánine arnalǵan sheberhanany araladyq. Tiginmen aınalysatyn qyzdarǵa barlyq múmkindik jasalyp, qajetti jabdyqtar jetkizilipti. Qolóner men beıneleý ónerine den qoıǵan oqýshylardyń kókeıdegisin kóp nazaryna usynýyna da múmkindik týypty. Jaıly jaǵdaı jasalǵandyqtan, mektepten kásibı baǵdar alǵan 7 qyz bala qazir tigin mamandyǵy boıynsha stýdent atanyp, bilimderin jetildirip jatyr. Bıyl mektep tabaldyryǵyn attaǵan 13 oqýshy arasynan 4 qyz tigindi, 9 er bala dızaın mamandyǵyn tańdapty. Matematıka kabıneti de tolyq jabdyqtalyp, sonyń arqasynda oqýshylardyń qyzyǵýshylyǵy artqan. Byltyrǵy túlekter arasynan 6 oqýshy aqparattyq tehnologııa mamandyǵyn tańdap, qazir kolledj stýdenti atanyp otyr.
Qazaq tili kabınetiniń de búkil kerek-jaraǵy jetkizilip, bilim sapasy aıtarlyqtaı joǵarylaǵan. Mektep muǵalimderi kórý arqyly ǵana qabyldaıtyn balalarǵa ınteraktıvti taqta kóp kómegin tıgizetinin aıtady. Oqý materıalyn kórneki etip, sózdik qoryn baıytýǵa sep bolatyn qural da osy. Mekteptegi uldar sheberhanasyna da barlyq qajetti jabdyqtar alynypty.
«Buryn osy mektep-ınternatty bitirgen balalar 9-synyptan keıin iri qalalardaǵy kolledjderdi tańdaıtyn. Qazir qor kómegimen mamandyqqa baýlýǵa jol ashylyp, bitirgen shákirtter ózimizdegi kolledjderdegi arnaıy bólimderde oqyp jatyr. Jalpy, oblysta erekshe bilim alatyn balalar sany 8 900-den asady. О́ńirde 3 arnaıy mektep-ınternat bar. Qor osy mektepterge 99 mln teńgege qural-jabdyq jetkizdi. Sonyń arqasynda olardyń basqa balalarmen birdeı bilim alyp, jalpy ortaǵa qosylýyna jaǵdaı jasaldy», deıdi oblystyq bilim basqarmasynyń bólim basshysy Sholpan Júnisova.
Qordyń «QH Densaýlyq joly» jobasy aıasynda oblystyq onkologııa ujymy jyljymaly medısınalyq keshenge qol jetkizgen. Zamanaýı jabdyqtalǵan kólikter shalǵaıdaǵy eldi meken turǵyndaryna qyzmet kórsetip, onkologııalyq aýrýlardy erte kezeńde anyqtaýǵa múmkindik beredi. Ortalyq mamandarynyń málimetinshe, 2023–2025 jyldar aralyǵynda keshen kómegimen 7 190 adam tekseristen ótken. Onyń barysynda 30-ǵa jýyq turǵynnyń boıynan qaterli isik belgileri anyqtalǵan. Eki arnaıy kóliktegi mammografııalyq apparat pen joǵary deńgeıli ýltradybystyq júıe, kompıýterlik tomograf Japonııada jasalǵan joǵary dáldiktegi qurylǵylar. Qor kómegimen árqaısysynyń quny 1 mlrd teńge bolatyn osyndaı keshen elimizdiń 3 oblysyna jetkizilgen.
«Qordyń qamqorlyǵymen óńirimizde birneshe joba tabysty júzege asyp jatyr. Aral men Jańaqorǵan aýdandarynda respýblıkada birinshi ret múgedektigi bar balalardy ońaltý ortalyqtary ashyldy. Odan bólek, kópbeıindi oblystyq balalar aýrýhanasyna 92,2 mln teńgege kerekti jabdyqtardy alyp berdi. «Qazaqstan halqyna» salany jabdyqtaýmen qatar shetelderde mamandar biliktiligin arttyrýǵa da járdem berip otyr. Sırek kezdesetin aýrýy bar naýqastarǵa 2 mlrd teńgeden astam qarjyǵa qymbat, ınnovasııalyq dárilik preparattar satyp alyndy. Jalpy, «Qazaqstan halqyna» qory óńirde bizdiń salada ǵana jalpy somasy 4 jarym mlrd teńgege jýyqtaıtyn 11 qaıyrymdylyq jobasyn iske asyryp otyr», deıdi oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasy basshysynyń orynbasary Maıa Mırzanova.
Qala irgesindegi Talsýat aýylynda oryn tepken ońaltý ortalyǵynda qordyń «QH Múgedektigi bar balalardy úı jaǵdaıynda ońaltý» jobasy júrip jatyr. Áleýmettik qorǵaý aıasyndaǵy bastamaǵa oraı erekshe kútimdi qajet etetin balalardyń ómir sapasyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan arnaıy tehnıkalyq ońaltý quraldary usynylyp, ata-analarǵa kásibı keńester beriledi.
«Áý basta osy qurylǵylar shyqqan Ulybrıtanııa, Reseı memleketterinen mamandar arnaıy kelip, bizdiń qyzmetkerlerge ony paıdalaný joldaryn oqytqan. Endi ortalyqtaǵylar ata-analarǵa jańa quraldardy paıdalanýdy túsindirip, naýqastar jyl kóleminde ony tegin paıdalanýǵa múmkindik alady. Qazirde oblysta 130 balaǵa jańa quraldarmen úı jaǵdaıynda úzdiksiz ońaltý jumystary júrgizilip jatyr. Osynyń arqasynda ózgeniń kómeginsiz boıyn tiktep, ornynan turyp, ómirge talpynyp jatqan balalarymyz kóbeıdi», deıdi dáriger-reabılıtolog Darıǵa О́tegenova.
Ortalyqta em alyp jatqan balalardyń ata-analary arasynan bizben tildesken Azamat Danııarov buryn osyndaı emge jylyna 1,5 mln teńgedeı qarjy jumsap kelgenin aıtady. Qazir ortalyqta jańa qurylǵylar arqyly sonyń bárin tegin alyp jatyr. «Úzdiksiz jattyǵýdyń arqasynda tórt aıdyń ishinde balamyz arqasyn tiktep, jan-jaǵyna qaraı bastady. «Qazaqstan halqyna» qoryna erekshe bala tárbıelep otyrǵan barlyq ata-ana atynan alǵys aıtamyn», deıdi ol.
Baspasóz týry sońynda jýrnalıster Jalaǵash aýdanyndaǵy ál-Farabı atyndaǵy №201 mektep-lıseıinde bolyp, «Aýyldyq jerlerdegi tirek mektepterdiń áleýetin arttyrý» jobasynyń nátıjelerimen tanysty. Aýyl mektepterin damytýdyń tıimdiligin arttyryp, qala men aýyldaǵy bilim berý sapasyndaǵy alshaqtyqty qysqartýdy kózdegen bastama aıasynda mektep-lıseıde 250 mln teńgege 21 pándik kabınet, 56 monoblok, 18 ınteraktıvti panel, zamanaýı kitaphana, sportzal, kovorkıng aımaǵy, art stýdııa, qysh stýdııasy, telestýdııa, robottehnıka, STEM zerthanalary, shahmat kabınetteri zamanaýı qural-jabdyqtarmen tolyqtaı jabdyqtalǵan. Pedagogıkalyq sheberlik ortalyǵyndaǵy aýyl muǵalimderiniń biliktiligin arttyrý kýrstary da nátıjege qol jetkizýge sep bolyp otyr.
Synyptardy aralaǵan qor ókilderine bilim oshaǵyndaǵy muǵalimder men oqýshylar jańa tehnologııa jetistigin kórsetip, osyndaı aýqymdy qoldaý kórsetkenine alǵystaryn jetkizdi. Joba menedjeri Záýre Báımenovanyń aıtýynsha, bastama respýblıkada 186 mektepti qamtyp otyr. Úsh jylda óńirdegi 8 mekteptiń materıaldyq-tehnıkalyq bazasyn jaqsartýǵa 1 984 087 747 teńge jumsalypty.
«Aýyl balalary buryn tek teorııalyq bilimmen shektelse, jańa qural-jabdyq kómegimen qazir tájirıbe jasap, zerthanalyq jumys júrgize alady. Bul mekteptegi bir erekshelik – uldar men qyzdarǵa arnalǵan sheberhanalar arqyly joba múmkindigin keńeıtip otyr. Basqa oblystardaǵy bilim oshaqtary tek sabaq, úıirme deńgeıinde shektelip qalsa, munda oqý óndiristik kombınattaryn ashyp, balalar ony aıaqtaǵanda sertıfıkat alatyndaı jaǵdaı jasalǵan. Qazir munda oqyǵan balalar attestatpen qatar tiginshi, aspaz mamandyqtaryn oqyǵany jóninde qujat alyp otyr», deıdi Záýre Ánýarbekqyzy.
Qor ókilderi joba arqyly aýyldaǵy tirek mektepteri NZM-men birlesken bastama nátıjesinde resýrstyq ortalyqqa aınalýy kerektigin aıtady. Mektep muǵalimderi NZM-nen ótken tájirıbesin aýdandaǵy basqa bilim oshaqtaryndaǵy áriptesterine taratady.
«Byltyr muǵalimderimiz kásibı biliktiligin jetildirý maqsatynda Qyzylorda, Shymkent, Túrkistan qalalaryndaǵy kýrstarǵa qatysty. Onyń nátıjesi de kórinip otyr. Oqýshylarymyz respýblıkalyq aýyl mektepteri arasyndaǵy olımpıadaǵa qatysyp, bas júlde ıelendi. Bilim oshaǵyna «Eń úzdik aýyl mektebi» atalymy tapsyryldy. Qor qoldaýy úlken serpilis berdi. Bilim sapasy da jyl saıyn kóterilip keledi. Talaı jetistikke jetýimizge septigin tıgizgen qorǵa aýyl adamdary da, ustazdarymyz da dán rıza», deıdi mektep-lıseı dırektory Aınur Aıbosynova.
QYZYLORDA