Kollajdy jasaǵan – Qonysbaı ShEJIMBAI, «EQ»
Oblys ákimi Serik Shápkenovtiń aıtýynsha, Atyraý – elimizdegi iri munaı-gaz haby, ekologııalyq júktemesi joǵary ındýstrıaldy óńir. Munda tabıǵı resýrstardyń qory mol ári óndiristik ınfraqurylym tyǵyz shoǵyrlanǵan.
– Kaspıı teńiziniń jaǵalaýy, Jaıyq ózeni men ózge de biregeı ekojúıeler óńirdiń ekologııalyq turaqtylyǵy men bıoərtúrliligine aıryqsha mən berýdi talap etedi. Ekologııany qorǵaý – tek tabıǵattyń tazalyǵyn saqtaý sharasy ǵana emes, elimizdiń turaqty damýyna tikeleı əser etetin strategııalyq baǵyt. Osy oraıda Atyraý oblysynda jasyl energııany damytýǵa basymdyq berilip otyr, – dedi S.Shápkenov.
Sonyń ishinde jel energııasy strategııalyq mańyzy bar salaǵa aınaldy. Qazir óńirde eki iri jel elektr stansasy jumys istep tur. Birinshisi – Isataı aýdanyndaǵy Manash aýylynyń mańynda ornalasqan jel elektr stansasy. Joba aıasynda 36 generator jelden turaqty elektr energııasyn óndiredi. Generatorlardyń qýaty 52,8 megavatty quraıdy.
Ekinshi stansa Maqat aýdanyndaǵy Dossor kentine jaqyn ornalasqan. Munda 24 generator bar. Jel elektr stansasynyń qýaty – 48 megavatt. О́tken jyly paıdalanýǵa berilgen jobaǵa ınvestısııa retinde 23 mlrd teńge salynǵan.
– Bir ǵasyrdan astam ýaqyttan beri munaı men gaz óndiretin Atyraý oblysy úshin jasyl energııa óndirýge baǵyttalǵan jobalardyń mańyzy óte joǵary bolyp otyr. Birinshiden, mundaı stansalar atmosferany lastaýy múmkin zııandy shyǵaryndylardy azaıtýǵa tikeleı əser etedi. Ekinshiden, kómirsýtek shıkizatyna təýeldilikti tómendetýge baǵyttalǵan naqty qadam. Úshinshiden, stansalar jergilikti energetıkalyq qaýipsizdikti nyǵaıtyp, júıeniń turaqtylyǵyn arttyrady, – deıdi S.Shápkenov.
Ákimniń deregine súıensek, munaıly óńirde jasyl energııa salasynda taǵy da mańyzdy bes ınvestısııalyq jobany iske asyrý kózdelip otyr. Onyń birinshisi – qytaılyq «CRE International» kompanııasynyń jel elektr stansasyn salý bastamasy. Osyǵan baılanysty Atyraý oblysyna arnaıy kelgen kompanııa basshysy Chjen Chjannyń málimetinshe, jańa jobanyń qýaty – 500 megavatt.
– Qytaılyq kompanııa Atyraý oblysynda jańǵyrmaly energııa kózin damytý maqsatyndaǵy jobany usyndy. Jańa joba munaıly óńirdiń energetıkalyq áleýetin arttyrý, ekologııalyq taza energııa kózderin paıdalaný baǵytynda júzege asyrylady. Bul elimiz aýmaǵyndaǵy eń iri jel energııasyn óndiretin jobanyń biri bolady, – deıdi oblys ákimi.
Ekinshi jobany «Fıbrateks» kompanııasy qolǵa alyp otyr. Kompanııa plastık qaldyqtaryn óńdep, shtapeldi talshyq shyǵaratyn zaýyt salyp jatyr. Jobanyń quny – 2,1 mlrd teńge.
Úshinshisi – «Neftestroıservıs LTD» kompanııasynyń tamaq qaldyqtaryn qaıta óńdeıtin kesheni. Kompanııa bul jobany Jylyoı aýdanynda iske asyrýǵa kiristi. Jobaǵa sáıkes keshen iske qosylǵanda jylyna 8 280 tonna qaldyq óńdeledi. Tórt túlikke arnalǵan mal azyǵy men bıogýmýs shyǵarylady. Jobaǵa 900 mln teńge kóleminde ınvestısııa salý josparlanǵan. Investısııalyq qarjynyń 765 mln teńgesi «Jasyl damý» AQ arqyly qarjylandyryldy.
Tórtinshi jobany «SAN Tyres» kompanııasy iske asyryp otyr. Bul – eski shınalardy qaıta óńdeý jobasy. Oǵan 1 mlrd teńge ınvestısııa salyndy.
Besinshisi – «Daniko» kompanııasy qolǵan plastık qaldyqtaryn qaıta óńdeý zaýyty. Qazir óndiris ornynyń qurylysy júrgizilip jatyr. Jobanyń quny 1,2 mlrd teńgeni quraıdy.
– Mundaı jobalar jaı ǵana óndiristik nysandar emes. Bul – ekologııalyq mədenıetke kóshý, jasyl transformasııa men ınvestısııalyq senimdiliktiń kórsetkishi, Atyraýdyń munaıly óńirden jańa ekologııalyq baǵytqa ótip jatqanynyń naqty mysaly. Biz óndiris oryndaryn ashyp qana qoımaı, tabıǵatty saqtaý baǵytynda jumys isteýdi de qolǵa ala bastadyq, – deıdi S.Shápkenov.
Atyraý oblysy
