Bilim • 21 Qarasha, 2025

Mártebeli mamandyq ıesi

70 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

О́zge salalarmen qatar bilim júıesinde de birtalaı jyldan beri túbegeıli ózgeris, tyń izdenis, jańasha betburys júrip jatyr. Búginde muǵalimge qoıylatyn talap basqa. Ustaz balany jalań jattaýǵa emes, pán mazmunyn jan-jaqty zerdelep, ony óz qajetine jaratyp, oı-órisin damytýǵa baǵyttaı alýy kerek. Jas óskinniń alǵyr, adal, eńbekqor, elshil bolyp qalyptasýy da kóbine-kóp mektepke, ustazǵa baılanysty. Búginde Memleket basshysynan bastap, bútindeı qoǵam bolyp muǵalim máselesine basa mán berip, onyń mártebesin bıiktetýge, ustaz adamnyń tórdegi ornyn qaıtaryp berýge umtylys jasalyp jatqany da osydan bolsa kerek.

Mártebeli mamandyq ıesi

Jurt kútken jaýapty údeden shyǵyp júrgen mamannyń biri – Qostanaıdaǵy «Ozat» mek­tep-lıseı-ınternaty dırekto­rynyń orynbasary, 2023 jyl­dyń úzdik muǵalimi Jahangır Gap­parov. Jahangır ustazdyq ózi­niń bala kezinen armandaǵan, áý bastan jan qalaýymen tańdap alǵan mamandyǵy ekenin aıtady. Búginde 7-11 qazaq synyptaryna fızıka páninen sabaq berip júr­gen jańashyl muǵalimniń av­­torlyq ádistemeleri de bar­shylyq.

«Sabaq barysynda oıyn elementterin paıdalanamyn. Bul – balaǵa sabaq mazmunyn jeńil ári uǵynyqty túsindirýge utymdy ádistiń biri. Máselen, ká­dimgi qaǵaz ushaqty jasap, model­deý jáne ushyrý arqyly bala­larǵa jyldamdyq, jol sııaqty fızıkalyq shamalardy naqty tájirıbe jáne oıyn elementin sabaqtastyra otyryp túsindirgen tıimdi. Sabaq barysynda odan bólek avtorlyq jumysymdy qol­danamyn. Kúndelikti ómirmen baılanystyrylyp jasalǵan esepter jınaǵym bar. Balalardyń qyzyǵýshylyǵyn arttyrý úshin fızıka pánin túrli komıkster arqyly oqytyp júrmin. Muǵalim adam únemi izdenis ústinde júredi. Izdenbegen muǵalim sapaly bilim bere almaıdy, jaqsy shákirt tárbıelep shyǵara almaıdy», deıdi bilikti ustaz.

Jahangır Ábdirazaquly pedagogıkalyq qyzmetpen qatar, jas muǵalimderdi daıarlaý isine de belsendi atsalysady. Jas mamandarǵa kúndelikti sabaqta paıdalanatyn oqý ádistemelerin úıretip, baı tájirıbesimen bólisý­den jalyqqan emes.

«Álemde san túrli mamandyq bar. Biraq ustazdyq – olardyń ishinde eń jaýapty ári qadirlisi. Sebebi muǵalim – jas urpaqqa baǵyt-baǵdar beretin, olardyń bolashaǵyna yqpal etetin tulǵa. Osy jaýapkershilikti sezine otyryp, óz ómirimdi ustazdyqqa arnadym. Sabaq barysynda únemi zamanaýı ádis-tásilder men dástúrli oqytýdyń mardymdy ádisterin sabaqtastyramyn. Zamanaýı ádis-tásilder balanyń jan-jaqty qalyptasýyna, jańa tehnologııanyń tilin jetik meńgerip, ony erkin qoldana bilýine kómektesedi. Kóbine, qazirgi zaman talabyna saı oqýshyny oılandyratyn, izdendiretin ádisterdi qoldanýǵa tyrysamyn. Interaktıvti tehnologııalardy, ǵylymı-zertteý elementterin de jıi paıdalanamyn. Ásirese jobalyq jumys arqyly oqýshylardyń shyǵarmashylyǵyn damytýǵa erekshe kóńil bólip otyrý qajet. Árbir sabaqta oqýshynyń ózindik oıyn aıtýyna, derbes sheshim qabyldaýyna jaǵdaı jasaý – muǵalimge basty qaǵıda bolǵany abzal», deıdi Jahangır.

Jas ta bolsa, bilim berý salasyndaǵy biraz bıikti baǵyndyrǵan Jahangır ustazdyń halyqaralyq, respýblıkalyq, oblystyq ǵylymı jobalar konkýrstarynda joǵarǵy jetistikke jetip júrgen, pándik olımpıadalarda júldege ilikken, túrli baǵyttaǵy ǵylymı jobalarǵa qatysyp, úzdik nátıjelerge qol jetkizip júrgen daryndy shákirtteri barshylyq. Mundaı joǵarǵy kórsetkish – ustaz ben shákirt arasyndaǵy birlesken izdenistiń jemisi ekeni anyq. Jahangırdiń talapty shákirtteriniń qatarynda fızıka páni boıynsha kóptegen halyqaralyq ǵylymı baıqaýdyń jeńimpazy Qaırat Shaıahmet, oblystyq ǵylymı jobalar konkýrsynyń birneshe dúrkin jeńimpazy Tımýr Júsipov syndy daryndy oqýshylar bar.

«Qazir 9-synypta oqımyn. Ustazym Jahangır Ábdirazaqulynyń jetekshiligimen halyqaralyq baıqaýǵa daıyndalyp jatyrmyn. Fızıka – óte qyzyq ǵylym. Meniń oıymsha, bul – áli ashylmaǵan jańalyǵy kóp ǵylym», deıdi Tımýr Júsipov.

«Ustazy jaqsynyń ustanymy jaqsy», muǵalimi durys sabaq bermese, tyńdaýshysyn óz pánine qyzyqtyra almasa, shákirtiniń júregine bilim shamyn jaǵyp, oǵan úlgi-ónege kórsete almasa, Tımýr da fızıkaǵa munshama yntyq bolmas pa edi degen oıǵa qaldyq.

Jahangırdiń ózi de jyl saıyn kóptegen pedagogıkalyq konkýrstan qalmaı, jeńis tuǵyrynan jıi kórinip júr. Sondyqtan oblystyq bilim basqarmasynyń qolqa salýymen muǵalimderge arnalǵan túrli biliktilik arttyrý kýrstarynda trenerlik qyzmetti qosa atqarady.

«Eń basty maqsatym – elimizdiń bilimdi, básekege qabiletti jas­taryn tárbıeleý. Shákirtterimniń jetistigi – eń úlken tabysym. Sondyqtan aldaǵy ýaqytta da jańa ári tıimdi ádisterdi qoldanyp, tájirıbemdi damytyp, jas býynǵa sapaly bilim berýge bar kúsh-jigerimdi jumsaı beremin», deıdi mártebeli muǵalim.

 

Qostanaı oblysy