Foto: finreview.info
TENGENOMIKA málimetinshe, bıýdjettik ınvestısııalar qurylymynyń shamamen 70%-y eki fýnksıonaldyq baǵyttyń jobalaryna tıesili. Olar:
Kólik jáne kommýnıkasııalar – 90,3 mlrd teńge (47,6%).
Jalpy sıpattaǵy memlekettik qyzmetter – 37,1 mlrd teńge (19,6%),
Jalpy sıpattaǵy memlekettik qyzmetterdiń ıgerilý deńgeıi joǵary (95,6%).
Bul baǵyttaǵy shyǵystardyń basym bóligi – ótkizý pýnkterin jańǵyrtýǵa jáne Qarjy mınıstrliginiń aqparattyq júıelerin damytýǵa baǵyttalǵan.
Alaıda keıbir sıfrlyq jobalar baıaý júrip jatyr.
Dıplomatııalyq qyzmettiń aqparattyq júıesi – 33,1%
E-Statıstıka (ASPıR) ıntegrasııalyq júıesi – 41,7%
Kólik jáne kommýnıkasııalar – ıgerý 89,6%.
Syrtqy qaryzdar esebinen júzege asyrylatyn iri jobalar (mysaly, «Ortalyq–Ońtústik» dálizi, «Uzynaǵash-Otar» joly) josparǵa sáıkes qarqynmen oryndalyp jatyr.
Biraq respýblıkalyq bıýdjet esebinen qarjylandyrylatyn shekaralyq ınfraqurylym nysandarynyń ıgerilý qarqyny óte tómen – 16,8%.
Aýyl jáne sý sharýashylyǵy – ıgerý 81,7%.
Bul salada syrtqy qaryzdardyń úlesi joǵary. Ásirese ırrıgasııa jáne drenaj júıelerin jańǵyrtý jobalary boıynsha ıgerý 80%-dan sál joǵary.
Bilim berý – ıgerý 0%.
Bul baǵytta tek bir joba bar – Ulttyq ulannyń Áskerı ınstıtýty úshin ǵımarattar men qurylystar salý. Esepti kezeńde joba boıynsha kassalyq oryndalý tirkelmegen, sondyqtan kórsetkish tutastaı nólge teń.
Jalpy qorytyndy
1 qarashadaǵy málimetter jyl sońyna tán árkelki, túrli qarqyndaǵy ıgerý dınamıkasyn kórsetedi:
Iri ınfraqurylymdyq jobalar, ásirese syrtqy qaryzdar esebinen qarjylandyrylatyn jobalar turaqty oryndalyp, jalpy kórsetkishti ustap tur. Alaıda birde-bir qyzmettik baǵytta 100% ıgerilmegen.
Kóptegen jobalar – ásirese IT-júıeler, PSD túzetý, ákimshilik jáne óńirlik ınfraqurylym obektileri aıtarlyqtaı kesheýildep jatyr. Bul vedomstvolar deńgeıinde jobalyq daıyndyq máselesiniń áli de ózekti ekenin kórsetedi.
Sý-ırrıgasııalyq jobalar, kólik, memlekettik qyzmetter jáne qaýipsizdik baǵyttary 65-97% aralyǵynda ártúrli deńgeıde oryndalǵan. Mundaı árkelkilik – bir jobalar josparǵa sáıkes júrse, basqalary jyl sońynda «qýyp jetý» rejımine kóshetinin bildiredi.
Mańyzdy eskertý
Jyl sońynda vedomstvolar ádettegideı tólemder men kelisimsharttardy jabýdy jedeldetedi. Sondyqtan jeltoqsan aıynyń qorytyndysy barlyǵyn sheshedi. Ol vedomstvolardyń:
- keshigip jatqan jobalardy tolyq oryndaı alatynyn,
- ıgerý qarqynyn teńestiretinin,
- jyldy úılesimdi kórsetkishpen aıaqtaıtynyn aıqyndaıdy.
Biraq jyl sońyndaǵy qarqyn sapanyń tómendeýine ákelmeýi kerek. Basty nazar tek ıgerý kóleminde emes, ınfraqurylymdyq, sıfrlyq jáne áleýmettik jobalar sapaly ári qaıta túzetýsiz aıaqtalýy kerek.
