Almatydaǵy Pedıatrııa jáne balalar hırýrgııasy ǵylymı ortalyǵynyń bólim meńgerýshisi bolyp jumys isteıtin kezim. Kishkentaı pasıent Aıym 2024 jylǵy 23 sáýirde Almaty oblysy Qarasaı aýdanynda dúnıege kelgen. Týǵan soń bir táýlik óter-ótpesten jaǵdaıy nasharlaı bastaǵan. Náresteniń tynys alýy qıyndap, ortalyq júıke júıesiniń depressııasy, anemııa belgileri baıqalǵan. Jergilikti dárigerler oǵan arnaıy kómek qajet ekenin birden túsinip, jansaqtaý bólimine aýystyrady. Alaıda náresteniń jaǵdaıy kúnnen kúnge qıyndap bara jatqanynan habardar ata-ana perzentin qalaı da qaladaǵy aýrýhanaǵa aýystyrýǵa bel býady.
Sol kúni ádettegideı operasııadan shyǵyp, smartfonǵa úńildim. Qaptaǵan hattardyń arasynan «búgin bólimshege óte aýyr jaǵdaıda naýqas jetkiziledi» degen habardy oqydym. Kóp uzamaı, 11.30 shamasynda Pedıatrııa jáne balalar hırýrgııasy ǵylymı ortalyǵynyń bólimshesine kishkentaı Aıym qabyldanypty. Balany Qarasaı aýdanynan jedel járdem kóligimen jetkizgen dárigerdiń aıtýynsha, náresteniń hali aýyr. Osyny eskerip, ár mınýtty tıimdi paıdalanýǵa tyrystyq. Palata dárigeri tez arada dıagnostıka mamandaryn shaqyrdy. Búldirshinge respıratorlyq, ınfýzııalyq em taǵaıyndadyq. Qalǵan emsharalardy analız, zertteýlerdiń qorytyndysynan keıin qosamyz dep kelistik. Osy aralyqta josparly operasııalarǵa anestezııalyq kómek kórsetý maqsatynda operasııa bólmesine taǵy kettim. Shamamen eki saǵattan soń josparlaǵan zertteýlerimiz, alǵan analızderimiz daıyn boldy. Nátıje kóńil kónshiterlik emes. Trombosıtterdiń tómen deńgeıi gemorragııalyq asqynýlardyń qaýpin arttyratyndyqtan alańdaı bastadyq. Bıohımııalyq qan analızinde de aýytqýlar anyqtaldy. Júrekti ÝZI jasaǵanda eki qarynshanyń aıqyn gıpertrofııasy, ókpelik gıpertenzııa, tómengi qýys tamyrynyń júrekke quıa berisinde tromb anyqtaldy. Sol saraptamalardy basshylyqqa alyp birden emshara taǵaıyndadyq. Nefrolog, kardıohırýrg, angıohırýrg, nevropatolog, gematolog, klınıkalyq farmakolog mamandarymen birge konsılıým júrgizdik. Barlyq alynǵan málimetterdi talqylap, nárestede sepsıs dıagnozy, aǵzanyń júıelik zaqymdanýy baıqalady degen qorytyndyǵa keldik. Qarqyndy emmen qatar perıtonealdy dıalızdi qosamyz dep sheshtik. Shynynda bizge sheshim qabyldaý óte qıyn boldy. Sebebi bir emshara naýqas aǵzasyndaǵy basqa asqynýlardy qozdyrýy múmkin.
Júrgizip jatqan qarqyndy emge qaramastan, alǵashqy úsh kún naýqastyń jaǵdaıy nasharlaı berdi. Saǵat saıyn onyń jaǵdaıy qıyndap, septıkalyq shok týdy. Bizge ár mınýt qymbat edi. Bir sátte jaǵdaı odan da aýyrlap, júrek-qantamyr jetkiliksizdigi qosyldy. Saldarynan bir ǵana emes, úsh birdeı kardıotonıkalyq (noradrenalın, dopamın, sımdaks) dárini qoldanýǵa týra keldi. Jaǵdaıdyń aýyrlyǵyna qaramaı, qoldan kelgenshe áreket ete berdik. Besinshi kún degende naýqastan ózgeristerdiń alǵashqy belgilerin baıqaı bastadyq. Alǵashqy kúnderi emsharaǵa aralasqan árbir dáriger, medbıke otpen oınaǵandaı kúı keshti. Besinshi kúnnen keıin de jaǵdaı ońalatynyna júz paıyz senimdi bolmadyq.
Jetinshi kúni náresteniń beti beri qaraı bastady. Zári kóbeıip, isingeni azdap basyldy. Bul náreste aǵzasy sý balansyn saqtaı bastady degen sóz. Birneshe kún buryn analızderde baıqalǵan azotty shlaktar birshama azaıǵan. Segizinshi kún degende ǵana bizdiń kóńilimiz azdap ornyna túskendeı boldy. Osy kezeńde eki kardıotonıkalyq preparattan birtindep bas tartýdy sheshtik. Kelesi qadammen balanyń sanasyn tekseretin «Deksdor» dep atalatyn sedatıvti preparatty toqtattyq. Birneshe mınýt kúdikten keıin balanyń tóńirekke qaraı bastaǵanyn baıqadyq. Osydan soń balany tynys alý apparatynda májbúrli rejimnen qoldaýshy rejimge aýystyrýdy uıǵardyq. Náresteni zond arqyly qorektendirýge kóshtik. Bul balanyń qalpyna kelý jolynda mańyzdy kezeń boldy. Sebebi tamaqtaný – ómir súrýge qajetti úderis, balanyń qalpyna kelýine yqpal etetin basty faktorlardyń biri. Árbir tamshy azyq zond arqyly túsken saıyn bizge kishigirim jeńispen para-par boldy. Onyń árbir qımylyn, ózgerisin baqylap, aǵzasy jańa jaǵdaıǵa beıimdele bastaǵanyn baıqap
otyrdyq.
Onynshy kúni balanyń es deńgeıi jaqsardy. Kózin ashyp, jan-jaǵyna qarady. Denesin belsendi qozǵaltady, aýzyndaǵy endotrahealdy tútikti sorady. Bul belgiler aǵzasy ómirge qaıta orala bastady degendi bildiredi. Jasandy tynys alý apparatyna táýeldi bolmaı, ózdiginen tynys ala bastady. Gemodınamıkasy da retteldi, júrekti yntalandyratyn dárilerden tolyqtaı aryldyq. Júrekti ýltradybysty zertteý kezinde tromb kóleminiń núkte sekildi joq bolǵanyna kóz jetkizdik. Shlaktardyń, elektrolıtterdiń, aqýyzdardyń, basqa da mańyzdy kórsetkishterdiń qalypqa kelgenin kórgende erekshe qýandyq.
Jansaqtaý bólimindegi 12 kúnnen soń bala jaǵdaıyn eskerip, ony neonatologııa bólimine aýystyrdyq. Bul bólimde bala taǵy bes kún baqylaýda boldy. Sábıdiń ata-anasy dárigerlerge alǵysyn jaýdyryp, tilek-lebizderin jetkizdi. Olardyń jyly júzderin kórip, bizdiń moınymyzdan aýyr júk túskendeı boldy. Shyn qýandyq, biraq kóńil bosata almadyq. Sebebi sol sát dáriger kelip, kezekti taǵy bir operasııaǵa kiretin ýaqyt taıaǵanyn habarlaǵan edi.
Nursultan QURBANBEKOV,
№2 qalalyq kópbeıindi balalar aýrýhanasy Anestezıologııa, reanımatologııa jáne qarqyndy terapııa bóliminiń meńgerýshisi
Astana
