Forýmǵa Memlekettik qyzmet isteri agenttiginiń tóraǵasy Darhan Jazyqbaı, Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstri Saıasat Nurbek, Oqý-aǵartý mınıstri Juldyz Súleımenova, MNU basqarma tóraǵasy Talǵat Nárikbaev jáne elimizdiń jetekshi joǵary oqý oryndarynyń rektorlary qatysty. Sondaı-aq jıynǵa orta bilim berý uıymdarynyń ókilderi, sarapshylar qaýymdastyǵy men memlekettik organdardan kelgen 300-den asa adam jınaldy. Bilim berýdegi akademııalyq adaldyqty qamtamasyz etý taqyrybynda qyzý talqylaýlar ótti.
2021 jyly Memleket basshysy Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda joǵary oqý oryndarynda akademııalyq adaldyqty buzý derekteri tirkelip, jemqorlyqqa jol berilgen jaǵdaıda olardy lısenzııadan aıyrý sekildi qatań jaýapkershilik engizýdi tapsyrǵan edi. Memlekettik qyzmet isteri agenttiginiń tóraǵasy D.Jazyqbaıdyń aıtýynsha, búginde 103 joǵary jáne joǵary oqý ornynan keıingi bilim berý uıymyndaǵy 4 191 bakalavrıat bilim berý baǵdarlamasyna adaldyq, jemqorlyqqa qarsy mádenıet, quqyqtyq saýat jáne kásibı etıkaǵa arnalǵan pánder engizilgen.
«7 joǵary oqý ornynda komplaens-mamandardy daıarlaý bastaldy. Al 52 myńnan asa memlekettik qyzmetshi ádep jáne adaldyq qundylyqtaryn ornyqtyrý boıynsha onlaın oqytýdan ótti. «Quqyq» baǵyty boıynsha 63 baǵdarlamada jemqorlyq quqyqbuzýshylyqtardy saralaý, halyqaralyq standarttar, táýekelderdi baǵalaý, kadrlyq qaýipsizdik jáne quqyq qoldaný máselelerin qamtıtyn keshendi kýrstar bar. Magıstratýra men doktorantýra deńgeılerinde de bul baǵyt keńinen damýda. Máselen, 250-den asa bilim berý baǵdarlamasy jemqorlyqqa qarsy saıasatty, komplaens, krımınologııany jáne ádep standarttaryn júıeli oqytýǵa baǵyttalǵan», dedi agenttik tóraǵasy.
Sondaı-aq Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstri S.Nurbek aldymen professorlyq-pedagogıkalyq quramǵa túsindirme jumystaryn júrgizý qajettigin aıtty. Osy oraıda aıta ketetin taǵy bir másele, jýyrda mınıstr kóptegen azamat áleýmettik jelilerdegi jeke habarlamalar arqyly dıplomdardyń túpnusqalyǵy máselesine qatysty alańdaýshylyq bildiretinin aıtyp, Telegram arnasynda bul másele júıeli túrde tolyq rettelgenin resmı habarlady. Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstrligi 1991 jyldan beri berilgen barlyq dıplomnyń biryńǵaı derekter bazasyn qalyptastyrǵan. Bul – zańsyz qujat aınalymynyń aldyn alýǵa baǵyttalǵan mańyzdy qadam.
«Dıplomdardyń mazmunyna qoıylatyn biryńǵaı talaptar men olardyń serııalary bekitildi. Al qujattardyń ózi endi arnaıy qorǵalǵan modýl arqyly biregeı nómir men QR-kod berý jolymen rásimdeledi. Júıege tek joǵary oqý oryndarynyń resmı jaýapty qyzmetkerleri qol jetkize alady. Bul dıplomdy qoldan jasaýǵa jol berilmeıdi, jumys berýshi qujattyń túpnusqalyǵyn ońaı teksere alady, adal eńbek etken túlekterdiń eńbegi naqty qorǵalatynyn bildiredi», dedi mınıstr.
Bul da – akademııalyq ashyqtyqtyń bir kórinisi. Al qazir 22 JOO-ǵa engen Akademııalyq adaldyq lıgasyn 2018 jyly M.Narikbayev University men Almaty Management University qurǵan. MNU basqarma tóraǵasy T.Nárikbaevtyń aıtýynsha, bul – elimizdegi joǵary jáne joǵary oqý ornynan keıingi bilim berý uıymdarynyń erikti birlestigi. Lıga akademııalyq adaldyqtyń 10 negizgi qaǵıdasyn ilgeriletý men iske asyrý arqyly eldegi bilim berý sapasyn jaqsartý mıssııasyn atqarady. Lıga keńesi adaldyq standartyn ázirleýmen aınalysady.
Akademııalyq adaldyq lıgasyna alǵash kirgen oqý ornynyń biri – S.О́tebaev atyndaǵy Atyraý munaı jáne gaz ýnıversıteti. Ýnıversıtet rektory Gúlzada Shakýlıkovanyń aıtýynsha, lıga arqyly qurylǵan metodologııa, bilim berýdi baǵalaýǵa baǵyttalǵan standarttar qazir jaqsy nátıje berip jatyr.
Is-shara barysynda Memlekettik qyzmet isteri agenttigi, Ǵylym jáne joǵary bilim, Oqý-aǵartý mınıstrlikteri jáne Akademııalyq adaldyq lıgasy arasynda bilim berýde akademııalyq adaldyqty qamtamasyz etý jónindegi memorandýmǵa qol qoıyldy. Sonymen qatar Memorandýmdy iske asyrýdyń 2026–2027 jyldarǵa arnalǵan jol kartasy bekitildi.
