Prezıdent • 20 Qańtar, 2026

Konstıtýsııalyq reforma: Eldiń jańa saıası turpaty

23 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Keshe Astanada Prezıdent Qasym-Jomart Toqaevtyń qatysýymen Parlamenttik reforma jónindegi jumys tobynyń otyrysy ótti.

Konstıtýsııalyq reforma: Eldiń jańa saıası turpaty

Sýretti túsirgender – A.Dúısenbaev, E.ÚKIBAEV

Jıynda Memlekettik keńesshi Erlan Qarın Prezıdentke Jumys tobynyń atqarǵan qyzmeti týraly baıandap, Par­la­ment­ti transformasııalaýǵa qatys­ty usynylyp otyrǵan konstıtýsııa­lyq ózgeristerdiń kólemi aýqymdy ekenine nazar aýdardy. Memlekettik keńesshi Jumys toby músheleriniń ortaq pikirin jetkizip, bul ózgerister saıası júıeni ýaqyt talabyna saı jańǵyrtýǵa yqpal etetinin aıtty.

Prezıdenttiń quqyqtyq máseleler jónindegi kómekshisi Erjan Jıenbaev azamattardan kelip túsken usynystar negizinde Konstıtýsııalyq reforma jónindegi jumys toby músheleri ázirlegen basty tásilder týraly baıandady. Atap aıtqanda, byltyrǵy qazan aıy­nan beri ótip kele jatqan otyrystarda jańa Parlamentke qatysty máseleler­diń bári qaraldy. Onyń ishinde depý­tattar sany, ókilettik merzimderi, saılaý tártibi, bir palataly Parlamenttiń zań shyǵarý tetikteri, sondaı-aq onyń bıliktiń ózge ınstıtýttarymen ózara is-qımyl máseleleri qamtyldy.

Parlamentarızm ınstıtýtynyń dırektory Natalıa Pan azamattardan, sarapshylardan, qoǵamdyq birlestikterden e-Otinish jáne eGov platformalary arqyly kelip túsken usynystar týraly aqparat berdi. Birneshe aı ishinde saıası partııalardyń barlyǵy, ondaǵan úkimettik emes uıym, bıznes-qoǵamdastyq ókilderi, quqyqtanýshy ǵalymdar men sarapshylar konstıtýsııalyq reformaǵa qatysty óz bastamalaryn joldaǵan. Parlamenttik reformadan bólek, Jumys tobyna azamattardan memlekettik qurylymnyń jalpy máseleleri men saıası jáne qoǵamdyq ınstıtýttardy jetildirýge qatysty 1,6 myńǵa jýyq usynys kelip tústi.

Parlament Májilisindegi «Amanat» partııasy fraksııasynyń jetekshisi Elnur Beısenbaev jáne «Aq jol» partııa­synyń kóshbasshysy Azat Perýashev, «Jalpyulttyq sosıal-demo­kratııa­lyq partııa» fraksııasynyń basshysy Ashat Rahymjanov parlamenttik refor­ma aıasynda júzege asyrylatyn kons­tıtýsııalyq ózgeristerdiń aýqym­dy ekenin málimdedi. Olar óńirler­de Parlament depýtattarynyń jumys kezdesýleri barysynda azamattar­dyń aldaǵy saıası reformaǵa aıryqsha qyzyǵýshylyq tanytyp otyrǵanyn jetkizdi. Sondaı-aq jıynda Parlament Senatynyń Konstıtýsııalyq zańnama, sot júıesi jáne quqyq qorǵaý organdary komıtetiniń tóraǵasy Nurlan Bek­nazarov, Parlament Májilisiniń depýtattary Únzıla Shapaq, Marat Báshimov, Nıkıta Shatalov, saıasattanýshy Bórihan Nurmuhamedov pikirlerin bildirdi.

Otyrysty qorytyndylaǵan Mem­­le­ket basshysy aldaǵy konstıtýsııalyq re­for­­many talqylaý bastalǵaly beri jar­­­ty jylǵa jýyq ýaqyt ótkenin eske sal­­dy. Osy kezeń ishinde qoǵamda eldiń joǵa­ry zań shyǵarýshy organyn trans­­for­­­­ma­­sııalaýdyń maqsattary men min­­det­­­­terine qatysty durys túsinik qalyptasty.

Qasym-Jomart Toqaev qyrkúıek aıyndaǵy halyqqa arnaǵan Joldaýynan keıin órbigen qoǵamdyq pikirtalastardy muqııat qadaǵalap otyrǵanyn jetkizdi. Memleket basshysy talqylaý nátıjesin, saraptama qorytyndylaryn, usynylǵan túzetýlerdiń jobalaryn, sondaı-aq konstıtýsııalyq reformaǵa qatysty azamattardan kelip túsken usynystardy egjeı-tegjeıli zerdeleýde.

Saıası júıeni odan ári reformalaýdyń mańyzy men mazmunyna toqtalǵan Prezıdent ınstıtýsıonaldyq negizdi tereń jańǵyrtý jáne zań shyǵarýshy bılik tarmaǵyn júıeli túrde qaıta formattaý qajet ekenin aıtty.

– Erteń Ulttyq quryltaı otyrysynda men elimizdiń taǵdyryna qatysty bul másele boıynsha naqty pikir­lerim­di aıtamyn. Naqtylaı aıtqanda, eli­miz­diń sapalyq turǵydan múldem jańa saıası turpaty qalyptasyp jatyr. Par­lamenttik reformany júzege asyrý úshin Konstıtýsııanyń birden birneshe bólimin qaıta qaraý qajet bolady. Sondyqtan Ata zańymyzǵa osyǵan deıin engizilgen ózgertýlerdi eskersek, Jumys toby usynyp otyrǵan túzetýler jobasy Qazaqstannyń shyn máninde jańa Konstıtýsııasy týraly aıtýǵa múmkindik beredi, – dedi Memleket basshysy.