Jıynǵa memlekettik organdardyń, «Atameken» UKP basshylary, salalyq qaýymdastyqtar men bıznes ókilderi qatysty.
Otyrys barysynda Premer-mınıstr Oljas Bektenov otandyq densaýlyq saqtaý, farmasevtıka jáne medısına ónerkásibin damytý halyqtyń ómir súrý sapasy men ulttyq ekonomıkanyń turaqtylyǵyna tikeleı áser etetinin atap ótti.
«Adamǵa baǵdarlanǵan memleket qaǵıdaty Prezıdentimiz Qasym-Jomart Kemeluly Toqaevtyń bastamasymen qabyldanǵan jańa Konstıtýsııanyń negizgi ózegine aınaldy. Iаǵnı, adam kapıtalyn damytý memleket qyzmetiniń strategııalyq baǵyty retinde tanyldy ári ol Ata zańda naqty bekitildi. Bul, óz kezeginde otandyq densaýlyq saqtaý júıesin odan ári damytý úshin de tyń tásilderdi talap etedi», dedi Oljas Bektenov.
«Atameken» UKP tóralqa tóraǵasy Qanat Sharlapaevtyń aıtýynsha, búginde elimizde 209 otandyq óndirýshi tirkelgen, onyń 43-i dárilik zattar óndirisimen, 166-sy medısınalyq buıymdar shyǵarýmen aınalysady. Qazirgi tańda 31 qazaqstandyq taýar óndirýshimen 2 myńnan astam farmasevtıkalyq ónim túrin jetkizý boıynsha 83 uzaqmerzimdi shart jasalǵan. 2025 jylǵy jeltoqsannan beri 316,3 mlrd teńge bolatyn 6 ınvestısııalyq joba iske qosylyp, nátıjesinde 400-ge jýyq dárilik zat túrin shyǵarý, 1,1 myńnan astam jumys ornyn qurý jáne eksporttyq áleýetti keńeıtý kózdelgen.
Emhanalarda tegin beriletin dáriler dárihanalarda zańsyz satylǵan
Úkimettiń qoldaýymen ýákiletti organdarmen birlesip, baǵany kezeń-kezeńimen retteý boıynsha jumys jalǵasyp jatyr. Búgingi tańda bul shara reseptsiz satylatyn 2,5 myńǵa jýyq dári-dármekti qamtydy, sondaı-aq quny 1 AEK-ke deıingi taǵy 1,8 myń resept arqyly beriletin dári-dármek boıynsha ýaǵdalastyqqa qol jetkizildi. Medısınalyq jáne farmasevtıkalyq baqylaý komıtetiniń taldaýyna sáıkes, bıylǵy 1 toqsanda 631 dári-dármek túri boıynsha baǵa orta eseppen 24,6%-ǵa tómendegen. Sondaı-aq dárilik zattar men medısınalyq buıymdardy «bir tereze» qaǵıdaty boıynsha tirkeýdi jedeldetý tetikteri pysyqtalýda, bul olardyń naryqqa shyǵý merzimderin qysqartýǵa múmkindik beredi.
Dárilik zattardyń baǵasyn retteý máseleleri boıynsha farmasevtıkalyq qyzmetti qoldaý jáne damytý qaýymdastyǵy túrindegi zańdy tulǵalar birlestiginiń basshysy Marına Dýrmanovanyń baıandamasy tyńdaldy. Ulttyq statıstıka bıýrosynyń derekterine sáıkes, 2025 jyly elimizde farmasevtıkalyq ónim óndirisiniń kólemi 191,1 mlrd teńgeni qurady, 2024 jylmen salystyrǵanda ósim 8,7%-ǵa artqan. Naryqtyq erekshelikterdi eskere otyryp, otandyq preparattarǵa baǵa belgileý júıesin jetildirýge qatysty usynystar aıtyldy.
«Eýrazııalyq medısınalyq qaýymdastyǵy» ZTB atqarýshy dırektory Sáýle Satybaeva TMKKK jáne MÁMS sheńberinde dári-dármek pen medısınalyq maqsattaǵy buıymdardy satyp alý máselesin kóterdi. Otandyq óndirýshilerge arnalǵan preferensııalardy kúsheıtý jáne baǵa belgileý bóliginde uzaqmerzimdi sharttardyń turaqtylyǵyn arttyrý múmkindikterin qarastyrý usynyldy. Sondaı-aq otandyq óndiristiń bar ekenin eskere otyryp, dárilik zattardy halyqaralyq uıymdar arqyly satyp alý tetikteriniń ashyqtyǵyna erekshe nazar aýdaryldy.
Otandyq medısınalyq tehnıka óndirisin damytý boıynsha «Sintez-KZ medısınalyq holdıngi» JShS dırektory Igor Rybın usynystar aıtty. Atalǵan bastamalardyń qatarynda otandyq taýar óndirýshilermen uzaqmerzimdi sharttar jasasý praktıkasyn jańǵyrtý, ofteık-kelisimsharttardy engizý jáne Qazaqstanda akkredıttelgen synaq zerthanalaryn qurý bar.
Densaýlyq saqtaý mınıstri Aqmaral Álnazarova dári-dármekpen qamtamasyz etý júıesin reformalaý boıynsha júrgizilip jatqan jumystar týraly aıtyp, ashyqtyqqa, dári-dármek qunyn tómendetýge jáne sıfrlyq tehnologııalardy engizýge basa nazar aýdarylyp otyrǵanyn atap ótti. Uzaqmerzimdi sharttar boıynsha 5 myńnan astam pozısııa qaıta esepteldi jáne ótken jyldyń shildesinen bastap jańa baǵalar belgilendi. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha qabyldanǵan sharalar esebinen biryńǵaı dıstrıbıýtordy satyp alý kezinde shamamen 75 mlrd teńge kóleminde bıýdjet qarajatyn únemdeýge qol jetkizildi.
Premer-mınıstr Oljas Bektenov farmasevtıkalyq ónim óndirisin ulǵaıtý, tehnologııalar transferi, halyq úshin medısınalyq qyzmetterdiń qoljetimdiligi men sapasyn arttyrý baǵyttarynda memleket pen bıznestiń birlesken jumysynyń qajettiligine nazar aýdardy.
«Otandyq óndirýshilerdi qoldaý basymdyqqa ıe bolýy kerek jáne bul barlyq salaǵa qatysty. Biz barlyq baǵytta, sonyń ishinde medısınalyq tehnıka jáne dárilik zattarmen ózin-ózi qamtamasyz etý boıynsha jumys isteýimiz qajet. Bul – mańyzdy másele. Úkimet kásipkerlik qyzmetti retteý saıasaty aıasynda baqylaý jáne ákimshilik júktemeni azaıtý, sondaı-aq bıznestiń memlekettik qoldaý sharalaryna qoljetimdiligin keńeıtý jumystaryn jalǵastyrady. О́z kezeginde, bıznes tarapynan áleýmettik jaýapkershilikpen qatar, halyqtyń keń aýqymy úshin qoljetimdi baǵada qaýipsiz ári sapaly farmasevtıkalyq ónimdermen qamtamasyz etý baǵytynda naqty qadamdar qajet», dep atap ótti Oljas Bektenov.
Otyrys qorytyndysy boıynsha Premer-mınıstr memlekettik organdarǵa birqatar tapsyrma berdi.
Densaýlyq saqtaý mınıstrligine osy jyldyń 1 shildesine deıin «bir tereze» qaǵıdaty boıynsha dárilik zattar men medısınalyq buıymdardy tirkeýdi qamtamasyz etý tapsyryldy. Osy jyldyń 1 maýsymyna deıin kóterme jáne bólshek segmenttegi quny 1 aılyq eseptik kórsetkishke deıingi dárilik zattardyń baǵasyn deregýlıasııalaý jumystaryn aıaqtaý qajet, al 1 aılyq eseptik kórsetkishten joǵary baǵalar boıynsha bıylǵy 1 jeltoqsanyna deıin aıaqtaý kerek.
Dárilik zattardy tirkeý jáne naryqqa shyǵarý isi jedeldetiledi
Densaýlyq saqtaý mınıstrligine «Atameken» Ulttyq palatasymen jáne múddeli memlekettik organdarmen birlesip, baǵa belgileýdiń halyqaralyq tásilderin taldaý negizinde otandyq óndiristegi dárilik zattar men medısınalyq buıymdardyń ádil naryqtyq baǵasynyń teńgerimin qamtamasyz etý tapsyryldy.
Budan bólek, lokalızasııalaý quraly jáne servıstik ınfraqurylym retinde medısınalyq tehnıkany jetkizýge uzaqmerzimdi sharttar jasasý tetigi boıynsha usynystar engizý.
Ulttyq ekonomıka mınıstrligi múddeli memlekettik organdarmen birlesip, qosylǵan qun salyǵynyń biryńǵaı jeńildetilgen mólsherlemesin belgileý máselesin qarastyryp, dárilik zattar men medısınalyq buıymdardy ımporttaý jáne ótkizý kezinde salyq salý tásilderin birizdendirý boıynsha sharalar qabyldaýy kerek.
