Bul týraly keshe Úkimet otyrysynda málim etildi
Keshe Premer-Mınıstr Kárim Másimovtiń tóraǵalyǵymen Úkimettiń kezekti otyrysy bolyp ótti. Onda elimizdiń 2010 jyldyń birinshi jartyjyldyǵyndaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý qorytyndylary qaraldy.
Birinshi jartyjyldyqtyń qorytyndysy kórsetip otyrǵanyndaı, Qazaqstan ekonomıkasy álemdik qarjy-ekonomıkalyq daǵdarystan keıingi serpindi damý baspaldaǵyna qadam basty. Oǵan esepti kezeńde elimizdiń ishki jalpy óniminiń (IJО́) ósý deńgeıiniń 8 paıyzdy quraǵandyǵy tolyq dálel bola alady. Mundaı joǵary kórsetkishke el ekonomıkasynyń negizgi bazalyq 6 salasyndaǵy oń jetistikter múmkindik berip otyr. Iаǵnı, osy kezeńde respýblıkamyzdyń ónerkásip, aýyl sharýashylyǵy, kólik, saýda, baılanys jáne qurylys salalarynda ekonomıkalyq kórsetkishterdiń ósý qarqyny joǵary boldy. Birinshi jartyjyldyqta bul ındıkator 8,8 paıyzǵa ósti.
El ekonomıkasynyń daǵdarystan keıingi damý kezeńinde mundaı joǵary jetistikke jetýine sóz joq, Memleket basshysynyń balamasyz bastamasynyń nátıjesinde Úkimet qabyldaǵan daǵdarysqa qarsy is-qımyl baǵdarlamasy sheńberinde qabyldanǵan sharalar jáne daǵdarystan keıingi strategııalyq damý tuǵyryn jasaý maqsatyndaǵy keshendi sharalardyń sheshýshi yqpaly boldy.
Úkimet otyrysynda baıandama jasaǵan Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstri Janar Aıtjanovanyń aıtýynsha, birinshi jartyjyldyqta ónerkásip óndirisi ótken jyldyń sáıkes merzimimen salystyrǵanda 11 paıyzǵa ósken. О́tken jyly bul kórsetkish 1,8 paıyzdy quraǵan bolatyn. О́nerkásip óndirisindegi mundaı sapaly alǵa jyljýǵa negizinen qaıta óńdeý óndirisiniń 18,3 paıyz ósimge qol jetkizýi ıgi yqpal etti. Qazaqstanda máshıne jasaý salasy joǵary damý jolyna shyqty. Bul saladaǵy óndiris kóleminiń ósimi esepti kezeńde 67,8 paıyzǵa jetti. Al hımııa ónerkásibindegi qosymsha óndiris ósimi 67,5 paıyzdy qurady.
О́tken 6 aı ishinde agroónerkásip kesheniniń kásiporyndary da óndiris ósiminiń 14,6 paıyzǵa artýyn qamtamasyz etti. Negizinen, aýyl sharýashylyǵy taýarlaryn óńdeý ónerkásibiniń ónimderi ishki jáne Keden odaǵy elderiniń rynoktaryna baǵyttalǵan. Mınıstrdiń aıtýynsha, osy esepti merzimde Úkimet tarapynan iri jobalardy qoldaýmen qatar, kásipkerlikti damytý jáne bıznes ahýaldy jaqsartý úshin keshendi sharalar júzege asyrylǵan. Daǵdarysqa qarsy jasalǵan is-qımyl baǵdarlamasynyń sheńberinde elimiz boıynsha 2515 shaǵyn jáne orta bıznes sýbektilerine kommersııalyq bankterden 144,7 mıllıard teńge ońtaıly nesıe berildi. Bıylǵy jyldyń sáýir aıynan bastap kásipkerlik sektordy saýyqtyrý jáne jańa bıznes bastamalarǵa qoldaý kórsetý maqsatynda “Bıznestiń jol kartasy—2020” baǵdarlamasy is júzine asyryla bastady. Sonymen birge Úkimet tarapynan shaǵyn jáne orta bıznestiń damýyna tejeý bolatyn ákimshilik kedergilerdi joıýǵa baǵyttalǵan oń sharalar júzege asyryldy. Mine, osyndaı shynaıy qoldaýdyń nátıjesinde shaǵyn jáne orta bıznes sýbektileriniń shyǵarǵan óniminiń kólemi ótken jyldyń sáıkes merzimimen salystyrǵanda 6,1 paıyzǵa artty.
Bıylǵy jyly elimizde tutyný taýarlaryna suranystyń kúrt óskendigi baıqalady. Atap aıtqanda, jyl basynan beri bólshek saýda kóleminiń ósýi 13,1 paıyzǵa jetti. О́tken jyly bul kórsetkish 8,6 paıyz mólsherinde bolǵan. Elimizdiń eksporttyq áleýetiniń ósýine álemdik rynoktaǵy baǵa konıýnktýrasyndaǵy qalyptasqan oń qubylystar da jaǵymdy áser etti. Máselen, Brent markaly munaıdyń álemdik rynoktaǵy baǵasy 2009 jyldyń birinshi jartyjyldyǵymen salystyrǵanda 17 dollarǵa qymbattap, bir barreli 78,9 AQSh dollaryn qurap otyr. Álemdik rynoktaǵy alıýmınııdiń baǵasy 465 dollarǵa qymbattap, árbir tonnasy 2130 dollardy qurasa, mystyń álemdik baǵasy 2 myń dollarǵa qymbattap, árbir tonnasy 7121,5 dollardan aınalyp otyr. Dúnıejúzilik rynoktaǵy baǵa konıýnktýrasynyń jaǵymdy jaǵdaıy Qazaqstan taýarlary eksportynyń kólemin 74 paıyzǵa deıin ósirýge múmkindik berdi. Jalpy, elimizdiń syrtqy saýda aınalymy ótken jyldyń birinshi jartysymen salystyrǵanda 40 paıyzǵa ósip, 34,4 mıllıard AQSh dollary kólemine jetti. Saýda aınalymynyń artýyna ústimizdegi jyly ómirge kelgen úsh memleket – Qazaqstan, Belarýs jáne Reseı memleketteri arasynda qurylǵan Keden odaǵynyń oń yqpal etkendigin de atap kórsetken jón.
Ústimizdegi jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýy kórsetkishterin saralaǵan Úkimet otyrysynda ónerkásip salasymen qatar, agroónerkásip kesheninde, qarjy jáne áleýmettik salalarda da aıtarlyqtaı jetistikterge qol jetkizilgendigi atap kórsetildi. Jyl basynan bergi el ekonomıkasynyń basty salalaryndaǵy damý nátıjeleri týraly otyrysta Qarjy mınıstri Bolat Jámishev, Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Aqylbek Kúrishbaev, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Gúlshara Ábdihalyqova, Indýstrııa jáne jańa tehnologııalar vıse-mınıstri Albert Raý, “Samuryq-Qazyna” qory basshysynyń orynbasary Arman Dýnaev, “QazAgro” holdıngi basshysynyń orynbasary Berik Beısenǵalıev jáne basqalar baıandama jasady.
Úkimet otyrysyn Premer-Mınıstr Kárim Másimov qorytyndylap, Qazaqstannyń bıylǵy birinshi jartyjyldyqtaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý jetistikteriniń bolashaqqa berik tuǵyr jasap, Memleket basshysynyń tapsyrmalarynyń oıdaǵydaı oryndalyp otyrǵandyǵyn atap kórsetti. О́mir odan ári jalǵasýda, – dedi Úkimet basshysy – sondyqtan biz qol jetkizgen bul joǵary kórsetkishterdi mise tutpaı, jańa bıikterden kórinýimiz kerek. Aldymyzda áli de asqaraly mindetter mejelengen alty aı bar. Senim bıiginen kóriný úshin osy qarqynmen jumyla eńbek ete berýge tıispiz.
Úkimet otyrysynan keıin Premer-Mınıstr Kárim Másimov baspasóz máslıhatyn ótkizip, jýrnalısterdiń birqatar suraqtaryna jaýap berdi.
Jylqybaı JAǴYPARULY.
Keshe Premer-Mınıstr Kárim Másimovtiń tóraǵalyǵymen Úkimettiń kezekti otyrysy bolyp ótti. Onda elimizdiń 2010 jyldyń birinshi jartyjyldyǵyndaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý qorytyndylary qaraldy.
Birinshi jartyjyldyqtyń qorytyndysy kórsetip otyrǵanyndaı, Qazaqstan ekonomıkasy álemdik qarjy-ekonomıkalyq daǵdarystan keıingi serpindi damý baspaldaǵyna qadam basty. Oǵan esepti kezeńde elimizdiń ishki jalpy óniminiń (IJО́) ósý deńgeıiniń 8 paıyzdy quraǵandyǵy tolyq dálel bola alady. Mundaı joǵary kórsetkishke el ekonomıkasynyń negizgi bazalyq 6 salasyndaǵy oń jetistikter múmkindik berip otyr. Iаǵnı, osy kezeńde respýblıkamyzdyń ónerkásip, aýyl sharýashylyǵy, kólik, saýda, baılanys jáne qurylys salalarynda ekonomıkalyq kórsetkishterdiń ósý qarqyny joǵary boldy. Birinshi jartyjyldyqta bul ındıkator 8,8 paıyzǵa ósti.
El ekonomıkasynyń daǵdarystan keıingi damý kezeńinde mundaı joǵary jetistikke jetýine sóz joq, Memleket basshysynyń balamasyz bastamasynyń nátıjesinde Úkimet qabyldaǵan daǵdarysqa qarsy is-qımyl baǵdarlamasy sheńberinde qabyldanǵan sharalar jáne daǵdarystan keıingi strategııalyq damý tuǵyryn jasaý maqsatyndaǵy keshendi sharalardyń sheshýshi yqpaly boldy.
Úkimet otyrysynda baıandama jasaǵan Ekonomıkalyq damý jáne saýda mınıstri Janar Aıtjanovanyń aıtýynsha, birinshi jartyjyldyqta ónerkásip óndirisi ótken jyldyń sáıkes merzimimen salystyrǵanda 11 paıyzǵa ósken. О́tken jyly bul kórsetkish 1,8 paıyzdy quraǵan bolatyn. О́nerkásip óndirisindegi mundaı sapaly alǵa jyljýǵa negizinen qaıta óńdeý óndirisiniń 18,3 paıyz ósimge qol jetkizýi ıgi yqpal etti. Qazaqstanda máshıne jasaý salasy joǵary damý jolyna shyqty. Bul saladaǵy óndiris kóleminiń ósimi esepti kezeńde 67,8 paıyzǵa jetti. Al hımııa ónerkásibindegi qosymsha óndiris ósimi 67,5 paıyzdy qurady.
О́tken 6 aı ishinde agroónerkásip kesheniniń kásiporyndary da óndiris ósiminiń 14,6 paıyzǵa artýyn qamtamasyz etti. Negizinen, aýyl sharýashylyǵy taýarlaryn óńdeý ónerkásibiniń ónimderi ishki jáne Keden odaǵy elderiniń rynoktaryna baǵyttalǵan. Mınıstrdiń aıtýynsha, osy esepti merzimde Úkimet tarapynan iri jobalardy qoldaýmen qatar, kásipkerlikti damytý jáne bıznes ahýaldy jaqsartý úshin keshendi sharalar júzege asyrylǵan. Daǵdarysqa qarsy jasalǵan is-qımyl baǵdarlamasynyń sheńberinde elimiz boıynsha 2515 shaǵyn jáne orta bıznes sýbektilerine kommersııalyq bankterden 144,7 mıllıard teńge ońtaıly nesıe berildi. Bıylǵy jyldyń sáýir aıynan bastap kásipkerlik sektordy saýyqtyrý jáne jańa bıznes bastamalarǵa qoldaý kórsetý maqsatynda “Bıznestiń jol kartasy—2020” baǵdarlamasy is júzine asyryla bastady. Sonymen birge Úkimet tarapynan shaǵyn jáne orta bıznestiń damýyna tejeý bolatyn ákimshilik kedergilerdi joıýǵa baǵyttalǵan oń sharalar júzege asyryldy. Mine, osyndaı shynaıy qoldaýdyń nátıjesinde shaǵyn jáne orta bıznes sýbektileriniń shyǵarǵan óniminiń kólemi ótken jyldyń sáıkes merzimimen salystyrǵanda 6,1 paıyzǵa artty.
Bıylǵy jyly elimizde tutyný taýarlaryna suranystyń kúrt óskendigi baıqalady. Atap aıtqanda, jyl basynan beri bólshek saýda kóleminiń ósýi 13,1 paıyzǵa jetti. О́tken jyly bul kórsetkish 8,6 paıyz mólsherinde bolǵan. Elimizdiń eksporttyq áleýetiniń ósýine álemdik rynoktaǵy baǵa konıýnktýrasyndaǵy qalyptasqan oń qubylystar da jaǵymdy áser etti. Máselen, Brent markaly munaıdyń álemdik rynoktaǵy baǵasy 2009 jyldyń birinshi jartyjyldyǵymen salystyrǵanda 17 dollarǵa qymbattap, bir barreli 78,9 AQSh dollaryn qurap otyr. Álemdik rynoktaǵy alıýmınııdiń baǵasy 465 dollarǵa qymbattap, árbir tonnasy 2130 dollardy qurasa, mystyń álemdik baǵasy 2 myń dollarǵa qymbattap, árbir tonnasy 7121,5 dollardan aınalyp otyr. Dúnıejúzilik rynoktaǵy baǵa konıýnktýrasynyń jaǵymdy jaǵdaıy Qazaqstan taýarlary eksportynyń kólemin 74 paıyzǵa deıin ósirýge múmkindik berdi. Jalpy, elimizdiń syrtqy saýda aınalymy ótken jyldyń birinshi jartysymen salystyrǵanda 40 paıyzǵa ósip, 34,4 mıllıard AQSh dollary kólemine jetti. Saýda aınalymynyń artýyna ústimizdegi jyly ómirge kelgen úsh memleket – Qazaqstan, Belarýs jáne Reseı memleketteri arasynda qurylǵan Keden odaǵynyń oń yqpal etkendigin de atap kórsetken jón.
Ústimizdegi jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýy kórsetkishterin saralaǵan Úkimet otyrysynda ónerkásip salasymen qatar, agroónerkásip kesheninde, qarjy jáne áleýmettik salalarda da aıtarlyqtaı jetistikterge qol jetkizilgendigi atap kórsetildi. Jyl basynan bergi el ekonomıkasynyń basty salalaryndaǵy damý nátıjeleri týraly otyrysta Qarjy mınıstri Bolat Jámishev, Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Aqylbek Kúrishbaev, Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Gúlshara Ábdihalyqova, Indýstrııa jáne jańa tehnologııalar vıse-mınıstri Albert Raý, “Samuryq-Qazyna” qory basshysynyń orynbasary Arman Dýnaev, “QazAgro” holdıngi basshysynyń orynbasary Berik Beısenǵalıev jáne basqalar baıandama jasady.
Úkimet otyrysyn Premer-Mınıstr Kárim Másimov qorytyndylap, Qazaqstannyń bıylǵy birinshi jartyjyldyqtaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý jetistikteriniń bolashaqqa berik tuǵyr jasap, Memleket basshysynyń tapsyrmalarynyń oıdaǵydaı oryndalyp otyrǵandyǵyn atap kórsetti. О́mir odan ári jalǵasýda, – dedi Úkimet basshysy – sondyqtan biz qol jetkizgen bul joǵary kórsetkishterdi mise tutpaı, jańa bıikterden kórinýimiz kerek. Aldymyzda áli de asqaraly mindetter mejelengen alty aı bar. Senim bıiginen kóriný úshin osy qarqynmen jumyla eńbek ete berýge tıispiz.
Úkimet otyrysynan keıin Premer-Mınıstr Kárim Másimov baspasóz máslıhatyn ótkizip, jýrnalısterdiń birqatar suraqtaryna jaýap berdi.
Jylqybaı JAǴYPARULY.
