Qarttaryn qadirlegen el ardaqty

Qazaq qashanda qazynaly qartyn qurmettegen. Týǵan eliniń týyn bıik ustaýdy maqsat tutqan Elbasy ár­qa­shan eńbektegen baladan, eńkeıgen qar­tyna deıin ulyqtaýdy uly dástúrge aınaldyryp, óskeleń býynǵa ulaǵat etip keledi. “Qarttaryn ardaqtaı bilgen eldiń rýhy ústem, shańyraǵy bıik”, dep atap kórsetedi Elbasy Nursultan Nazarbaev. Shyn­dy­ǵynda da ósetin eldiń ónegeli ur­paǵy darııa teńiz qarııasyn qur­mettep, keıýanasyn syılaýdy ár­qashan ómirlik qaǵıda tutqan. Endeshe “Úıdegi qarııań – jazyp qoıǵan hat­pen teń”, demekshi qarttaryn qur­mettegen eldiń erteńi bıik, mereıi ústem. Osyndaı dástúrli tájirıbeden tálim alǵan egemen elimiz alǵashqy kúnnen qarttaryn qadirlep, úlkenin qurmetteýdi damý baspaldaqtarynda basymdyqqa aınaldyryp keledi. Búginde elordamyzda damyǵan el­der­diń kez kelgeniniń qoly jete ber­meı­tin áleýmettik qamqorlyq sha­ńy­raq­tary bar. Sonyń biri – Astana qala­synyń “Qarttar men múgedekterge ar­nalǵan medısınalyq-áleýmettik meke­mesi”. Bul mekemede qazir 320 áleýmettik kómekke zárý qorǵansyz adam turyp jatyr. Onyń 98-i I jáne II toptaǵy múgedek jandar, 8-i soǵys ardageri jáne 15 adam solarǵa teńes­tirilgender. Qalǵandary zeınetkerler. Artyq aıtqandyq emes, el­ordalyq “Qarttar men múgedekterge arnalǵan medısınalyq-áleýmettik mekemesi” qamqorlyq jáne qyzmet kórsetýi jaǵynan TMD mem­le­ket­teriniń ishinde teńdesi joq. Bul mekeme qarttar men múgedekterge medısınalyq jáne áleýmettik qyzmet kórsetý tur­ǵy­synan búgingi halyqaralyq standarttarǵa tolyq saı keledi. Joǵaryda atap ót­kenimizdeı qarttar men múgedekterge ar­nalǵan medısınalyq-áleýmettik or­talyqtyń árbir turǵynyna memleket jylyna 1 mln. 200 myń teńge qarjy bóledi. Sonymen birge bul mekemeniń tur­ǵyn­daryna turaqty transfert retinde tamaqtanýǵa respýblıkalyq bıýdjetten 50 mln. teńge qarjy bólinedi. Taǵy bir aıta ketetin másele, bul mekemede turatyn adamdarǵa memleket tarapynan bólinetin zeınetaqy men járdemaqylar tolyq kólemde olardyń ózderiniń qolyna beriledi. Bul qarjyny múgedekter men qarttar óz qalaýlary boıynsha keregine jaratady. Endi osy mekemeniń tarıhy týraly birer sóz aıta ketken jón bolar. Astana qalasyndaǵy qarttar men múgedekterge arnalǵan medısınalyq-áleýmettik meke­me­si (burynǵy Selıno-gradta) 1989 jyly 15 aq­panda ashylǵan bolatyn. Mekemeniń negizgi ǵımaraty Molodejnyı shaǵyn aýdany (qazirgi Táshenov kóshesi) 48-úıde ornalasqan edi. Sol jyldan bastap Uly Otan soǵysynyń ardagerleri men múgedekteri osy mekemege qabyldana bastady. Sol kezdegi tehnologııalyq ozyq úlgilerdi paıdalanǵan bul ǵımarat óte yńǵaıly da qolaıly bolatyn. Medısınalyq mekeme retinde qurylǵan bul ǵımaratta 250 adam, ári turmystyq jaǵdaıyn túzep, ári medısınalyq emin qabyldaıtyn. 1998 jyly naýryz aıynda Elbasy Nursultan Nazarbaev bas qalamyzdaǵy osy qarttar men múgedekterge arnalǵan ınternat úıinde bolyp, mekeme turǵyndaryn kóktemgi merekelerimen quttyqtaǵan bolatyn. Elbasy mekemedegi árbir qarttyń hal-jaǵdaıymen tereń tanysyp, memleket tarapynan qandaı qoldaý kerektigin surady. Sol kúni alǵash ret Memleket basshysy qarttarǵa budan da jaqsy, budan da yńǵaıly, keń de qolaıly jańa ǵımarat salyp berýge ýáde etken bolatyn. Sóıtip, Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń tikeleı tapsyrmasymen 2004 jyly osy ǵımarattyń irgetasy qalanyp, Memleket basshysynyń tikeleı baqylaýymen 2007 jyly tolyq iske qosyldy.Sol jyldyń maýsym aıynda qarttar jańa qonysqa kóshti. Jańa ǵımarattyń keń de jaryq bólmeleri, ozyq tehnologııalarmen jaraqtandyrylǵan kınozal, kitaphana, ashana jáne zamanaýı medısınalyq quraldarmen jaraqtan­dyrylǵan mekemeniń jeke emhanasy qarttardyń kóńilinen shyqty. Al shilde aıynyń basynda tuńǵysh Prezıdentimiz ózi arnaıy kelip, jańadan salynǵan ǵımarattyń tusaýyn kesti. Tusaýkeser saltanatqa qatysqan Grýzııa memleketiniń astanasy Tbılısıdiń meri Gıgı Ýglava erekshe tańdanysyn jasyra almaı: “Nursultan Ábishuly, mynaý qarttar úıi emes, saltanatty ákimshilik ǵımaratyndaı ǵoı...”, – degeni áli kúnge esimde. Uly Otan soǵysynyń ardagerleri men múgedek jandar Elbasynyń ýádesin buljytpaı qamkóńil jandarǵa osyndaı shynaıy qamqorlyq jasap, jumaq saraıyndaı ǵımarat salyp bergeni úshin, memleket tarapynan kórsetilip otyrǵan sheksiz kómekteri úshin shyn júrekten shyqqan aq alǵystaryn aqtardy. Iá, memleketimizdiń qarttar men jarymjan jandarǵa jasap otyrǵan jan-jaqty shynaıy qamqorlyqtary – álem elderine úlgi bolyp otyr desem, artyq aıtqanym bolmas. Sonyń bir ǵana mysaly, jahandyq qarjy daǵdarysy qyspaqqa alyp, álemniń eń ozyq damyǵan elderiniń ózi áleýmettik salaǵa bólinetin qarjylaryn “shómishten qysyp” jatqan kezde, memleket bizge bólingen qarjynyń bir teńgesin qysqartpaı, qaıta qosymsha transfertter bergenin atap aıtar edim. Men Astana qalasynyń “Qarttar men múgedekterge arnalǵan medısınalyq-áleýmettik mekemesin” jeti jyl­dan beri basqaryp kele­min. Mundaǵy árbir jan memlekettiń shynaıy meıirimin molynan kórip otyrsa da, olardyń árqaısysynyń ózindik taǵdyry, jazylmaıtyn jarasy, jan kúızelter qaıǵysy men qasireti bar. Sondyqtan olardyń júregi názik, kóńilderi kirpııaz. Sál nárseden renjip, muqala muńaıyp qalady. Osyǵan baılanysty biz búkil ujymymyz bolyp sol jarym kóńilderdiń jaıyn tabýǵa tyrysamyz. Bul rette mekemede 20 jyldan astam ýaqyttan beri taban aýdarmaı eńbek etip, qarttar men múgedekterge “qanatymen sý sepken qarlyǵashtaı” qyzmet etip kele jatqan meıirbıke Sáýle Saǵyndyqovanyń, kútýshiler Naǵıma Janpeıisova men Gúlnar Asaıynovanyń, dárigerler Sulýshash Májıtova men Lılııa Asmýstardyń janqııarlyq jumysyn erekshe atap ótkim keledi. Ujymnyń aldaǵy ýaqytta da qamkóńil jandardyń taǵdyr talaıymyn jeńildetý jolynda qoldan kelgenniń bárin jasaıtynyna senim mol. Kenjebolat BÁPIShEV, Astana qalasynyń “Qarttar men múgedekterge arnalǵan medısınalyq-áleýmettik mekemesiniń dırektory.