“Ádilettiń jolyn qý, shynshyl bol...”
Júsip Balasaǵunı.
Jasyl jelek jamylǵan aǵashtardyń sap-sary túske ene bastaǵan jyldyń osy bir maýsymyn Muhamedjan erekshe unatady. Orystyń uly shaıyry Pýshkınniń altyn kúzdi ne úshin unatqanyn kim bilsin, al Muhań kúzdiń mol yrys ákeletinin ári óziniń eńbek jolyn bastaǵan sáti bolǵandyqtan janyna jaqyn tartady.
Ol osydan 60 jyl buryn Qyzylorda oblysy Jańaqorǵan aýdanynyń Birlik kentinde kóp balaly ata-ananyń otbasynda dúnıege kelgen. Úsh ul, tórt qyz tárbıelep ósirgen áke-sheshesi aýyldy bylaı qoıyp, óńirge syıly jandar edi. Ákesi Ahmedııa men anasy Ásııa talap qoıǵysh, balalaryna durys tárbıe berýge erekshe kóńil bóletin prınsıpshil jandar bolatyn. Ahmedııa qarııanyń mamandyǵy zańger, uzaq jyldar keńes-partııa salasynda qyzmet atqaryp, kópti kórgen azamat bolǵandyqtan Muhamedjannyń zańgerlikti meńgerýine jón siltegen. Aqyry pysyq ta kópshil, qarapaıym, izettigi men dostaryna degen adaldyǵy sezilip turatyn Muhamedjan Paqyrdinov S.M. Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetiniń zań fakýltetine oqýǵa túsip, ony 1973 jyly oıdaǵydaı aıaqtady.
Sol jyldyń ózi unatatyn kúzinde 23 jastaǵy balań jigit Almaty qalasyndaǵy Frýnze aýdany prokýratýrasynyń tergeýshisi qyzmetine ornalasady. Astanany bylaı qoıyp aýdandardan qyzmet taýyp alýdyń ózi qııamet sanalatyn kezde Muhańnyń astana tórinen biraq shyǵýy óziniń iskerligine baılanysty bolsa kerek. Joǵary oqý ornynda bilim alyp júrgen kezde qoǵamdyq jumystardyń bel ortasynan kórinetin, oqýdyń arasynda ýaqyt taýyp, aýdandyq prokýratýraǵa jıi baratyn azamatty ondaǵylar tanyp, onyń qarymyn baıqasa kerek. Astana bolǵan soń bir mıllıonǵa jýyq turǵyny bar jerde qylmys ta kóbirek oryn alatyny belgili. Alǵashqy tapsyrma áli kúnge esinde. Áldebir mekemeniń basshysy bir adamdy qyzmetten zańsyz bosatyp jibergen kórinedi. Máseleniń anyq-qanyǵyn zertteý ońaıǵa túsken joq. Alaıda alǵan betinen qaıtpaıtyn jas jigit sol azamattyń quqyǵyn qorǵap, qaıtadan jumysqa qabyldattyrdy. Aıaq astynan zábir kórgen azamattyń ózine qaıta-qaıta alǵys aıtyp, kózine jas alǵany esinde qalyp qoıypty.
Frýnze aýdany prokýratýrasynyń tergeýshisi qyzmetinde Muhań úsh jyl qyzmet etti. Sol úsh jyl qulashty sermeýge tarshylyq etse de, jas zańger Júsip Balasaǵunıdyń “ Ádilettiń jolyn qý, shynshyl bol” degen sóziniń ómirsheńdigine kóz jetkizgendeı boldy. Osy ýaqyt ishinde onyń aldyna zábir kórip, taǵdyr taýqymetin tartqan talaı jandar keldi. Ár adamnyń taǵdyry árqıly degendeı, ony tereń zerttep, nelikten qııanat shekti degen saýalǵa jaýap qaıtarý ońaıǵa tımedi. Alaıda, úsh jyl ishinde tájirıbesin shyńdap alǵan M.Paqyrdinovtiń qyzmeti joǵarylap, Almaty qalasy prokýratýrasynyń aǵa tergeýshisi bolyp jumysqa kiristi.
Qarııalardyń “ómir-ózen” dep aıtyp otyratynyn Muhań jas kezinde jıi estıtin, oıǵa qalatyn. Biraq sol sózdiń fılosofııasyna mán bermegen eken. Adamnyń ómiri beınebir aǵyp jatqan ózenge uqsas. Onyń soqpaǵy men buralańy adamdy adastyryp ketýi de ǵajap emes. Keıde súrinesiń, keıde qadamyń sátti bolyp, alǵa qaraı batyl adymdaı beresiń. Muhań san márte buǵan kóz jetkizip, ómir ózen ekenin, onyń úıretetini de, tálim-tárbıesi de mol ekenin bastan keshirdi. Aǵa tergeýshi qyzmetinde júrgende talaı adamnyń taǵdyryna jaýapkershilikpen qarap, máseleniń oń sheshim tabýyna yqpal jasady. Orynsyz zábir kórgen jandardyń quqyǵyn qorǵaý úshin san ret bastyqtarymen sózge kelip qalǵany esinde. Úlken qalanyń tirshiligi burq-sarq jalǵasyp jatady. Almaty bolǵan soń qylmys ta jıi jasalady. Aǵa tergeýshi bolǵan soń oǵan únemi sheshýi kúrdeli qıyn ister tapsyryldy. Al isti bastaǵan ekensiń, ony aqyryna deıin jetkizip, ádil sheshimińdi aıtqan oryndy. Eńbek súıgish, únemi izdeniste júretin azamat óz mamandyǵynyń qyr-syryn osynda júrgende birshama tereń meńgerip aldy. Talaı kúrdeli isterdi aqyryna deıin jetkize bildi. 1976 jyly ol Almaty qalasyndaǵy prokýratýra qyzmetkerleriniń ishinde “Eń úzdik tergeýshi” ataǵyna ıe boldy.
Áli esinde, sol jyly jas tergeýshige asa bir kúrdeli de qıyn isti júrgizý tapsyryldy. Uıqysyz kúnder men túnder jalǵasty. Memleket qarjysyn talan-tarajǵa salǵan adamdardy áshkereleý ońaı bolmady. Aqyry bul qylmystyń da sheshimin taba bilgen Muhańdy sol kezde Almaty qalalyq sotynyń tóraǵasy B.Mahmetov iskerligi men qaısarlyǵy úshin syılap, qyzmetke shaqyrady. 1977 jyldyń maýsymynda M. Paqyrdinov Almaty qalalyq sotynyń múshesine saılanady. Qysqa merzimde ol tájirıbeli sýdıalarmen qoıan-qoltyq yntymaqpen qyzmet etip, ádilettiń aq jolyn ornatýǵa erekshe úles qosady. Jas bolsa da quqyq qorǵaý salasynyń qyr-syryn jetik meńgergen M.Paqyrdinov nebári 30 jasynda elimizdiń tarıhynda birinshi bolyp Joǵarǵy Sottyń eń jas múshesi bolyp saılanady. Bul jaýapty qyzmette bolǵan tórt-bes jylda talaı kúrdeli qylmystyq isterdiń oń sheshilýine yqpal jasaıdy. Elimizdiń oblys ortalyqtary men iri qalalarynda da asa jaýapty qylmystyq isterdiń ashylýyna muryndyq bolady.
Biryńǵaı prokýratýra jáne sot salasynda qyzmet etip, tóselip qalǵan azamatqa Joǵarǵy Sottaǵy merzimi aıaqtalǵan soń Almaty qalalyq advokattar alqasynyń múshesi, Almaty qalasy Oktıabr aýdany zań keńesiniń meńgerýshisi qyzmetin atqarý qıynǵa soqpasa da, oǵan kóndigý ońaı bolmady. 1986 jyldan bastap ol Jambyl qalasy Zaýyt aýdany prokýrorynyń kómekshisi, Jambyl qalasy Ortalyq aýdany prokýrorynyń orynbasary, Almaty qalasy Sovet aýdany prokýrorynyń orynbasary, Almaty qalasy prokýratýrasynyń jalpy qadaǵalaý bóliminiń bastyǵy, Talǵar aýdanynyń prokýrory, Almaty oblysy prokýrorynyń orynbasary, Batys Qazaqstan oblysynyń prokýrory qyzmeti sııaqty baspaldaqtardan ótti. Barlyq jerde de ózin jaqsy qyrymen tanyta bildi. О́zine senip júktelgen qyzmetti iri-kishi demeı, barlyǵyna da jaýapkershilikpen qaraǵan azamattyń iskerligi men qabiletine kópshilik joǵary baǵa berip keldi.
2000 jyldyń sáýiri bolatyn. Muhamedjan Ahmedııauly Paqyrdinov Shyǵys Qazaqstan oblysynyń prokýrory qyzmetine taǵaıyndalǵan soń, qatar oqyǵan azamatty quttyqtap bardyq. QazMÝ-di bitirgenimizge 27 jyl ótip ketse de zamandastar bir-birin umytpapty. Kendi Altaıdyń adamdary, tabıǵaty jaıly qurdasymyz talaı jyly pikirlerdi ortaǵa saldy.
Alaıda, Muhańdy alańdatatyn jaılar bar sııaqty. Shyǵys Qazaqstan oblysy qylmys jasaý jóninen elimizde aldyńǵy oryndy eshkimge bermeıtini belgili. Quryǵanda ekinshi orynda nemese kósh basynda. О́kinishti-aq. Muhamedjan Ahmedııauly oblys prokýrory qyzmetinde toǵyz-aq aı bolsa da talaı kúrdeli isterdiń ádil atqarýyna basshylyq jasady. О́zender órnektegen О́skemenniń ekologııasy kúrdeli. Qorshaǵan ortany aıaýsyz búldirip jatqan iri kásiporyndar basshylaryna da qatań shara qoldanǵanyna kóz jetkizgenbiz. Toǵyz aıdan keıin Muhań qyzmet babymen Jambyl oblysynyń prokýrory bolyp aýysty. Prokýratýra salasynda 21 jyl abyroımen qyzmet atqarǵan azamattyń iskerligi men qabileti baǵalanyp, QR Bas prokýrorynyń buıryǵymen san márte marapattaldy. 2001 jyldyń jeltoqsanynda Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń Jarlyǵymen oǵan úshinshi synypty memlekettik zań keńesshisi degen ataq berildi.
M.Paqyrdinov Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Memlekettik quqyq bólimi meńgerýshisiniń orynbasary, QR Prezıdenti Ákimshiligi Memlekettik quqyq basqarmasy sot júıesi máseleleri bóliminiń meńgerýshisi qyzmetterin de abyroımen atqaryp, elimizdegi quqyq qorǵaý salasyndaǵy reformalardyń júıeli júrgizilýine yqpal jasady. Biliktiligi men bilimi zor isker azamatty 2004 jyldyń sáýirinde Qaraǵandy oblystyq sotynyń tóraǵasy qyzmetine taǵaıyndaıdy. Ol jerde bes jyl qyzmet jasaǵan azamattyń iskerligine qaraǵandylyqtar rıza. Hakim Abaı “túzelmeıtin adam bar deýshilerdiń tilin kesý kerek” degen eken. Osy sózdiń tereń astary bar. Oǵan Muhań san márte kóz jetkizdi. Aýyr qylmys jasaǵan talaı jandardyń durys jolǵa túsýine M.Paqyrdinovtiń jaǵdaı jasaǵanyn qaraǵandylyqtar aıtyp otyrady.
Arada on jyldan keıin Muhań О́skemenge qaıtyp oraldy. Bul jolǵy qyzmeti Shyǵys Qazaqstan oblystyq sotynyń tóraǵasy. Qyzmetke kirisken on aı ishinde M.Paqyrdinovtiń jetekshiligimen talaı ıgilikti isterdiń atqarylyp jatqanyna kóz jetkizdik. Ol kele sala buqaralyq aqparat quraldary ókilderimen kezdesti.
– Bizdiń atqaryp jatqan isimiz ashyq ári ádil ótýi tıis. Jýrnalısterden eshnárse jasyryp qalmaýǵa ýáde beremin. Kez kelgen sot májilisterine qatysa alasyzdar. Qylmys jasaý jóninen Kendi Altaı elimizde aldyńǵy orynda tur eken. Demek, sýdıalardyń bilimi men biliktiligi qylmysty isterdi ádil ári tez ashýǵa yqpal jasaǵany oń bolar edi. Memlekettik tildiń órken jaıýyna da kóńil bólemiz, – degen edi kezdesýde Muhamedjan Ahmedııauly.
Sol aıtqan ýádesinde tura bildi. Kele salyp til merekesin ótkizip, qala, aýdan sottarynda qyzmet etetin sýdıalar men mamandardyń ana tilin qurmetteýlerine yqpal týdyrdy. Bir súıinishtisi, oǵan qatysqandar arasynda basqa da ult ókilderi bar. Aqparat quraldary merekesi qarsańynda quqyq qorǵaý salasyn durys nasıhattap júrgenderdi marapattady. Shyǵys Qazaqstan oblysynda 10 aıda qylmys jasaý birshama tómendegen syńaıly. Elbasy N.Nazarbaevtyń jaqynda quqyq qorǵaý salasyndaǵy reforma jaıly keńes ótkizgeni belgili. Elge oralysymen ol jaıly keńinen maǵlumat berip, ózderine júktelgen mindetterdi abyroımen oryndaýǵa kúsh salatyndaryn aıtty.
Esimi elge belgili, qurmetke bólengen Muhańnyń uldary da áke jolyn qýǵan. Ǵalymjan – Almaty qalasyndaǵy Jetisý aýdany prokýrorynyń orynbasary qyzmetin jemisti atqaryp jatsa, Baýyrjan – Pavlodar oblystyq keden departamenti bastyǵynyń orynbasary. Al Nurjany – Almaty qalasyndaǵy mamandandyrylǵan ákimshilik sotynyń sýdıasy. “Áke kórgen oq jonar” demekshi, úsh ulynyń tárbıesine, bilimi men biliktiliginiń artýyna udaıy kóńil bóletin Muhań baqytty áke. Uzaq jylǵy qyzmeti “Qurmet” ordenimen, úsh medalmen atalyp ótken, zań ǵylymdarynyń kandıdaty M.Paqyrdinov búginderi 60 degen jastyń asqaryna kóterilip otyr. Iá, tulǵaly azamattyń aıshyqty ómiri jastarǵa úlgi bolarlyqtaı.
Ońdasyn ELÝBAI.
Sýrette: Shyǵys Qazaqstan oblystyq sotynyń tóraǵasy M. Paqyrdinov.
Jasyl jelek jamylǵan aǵashtardyń sap-sary túske ene bastaǵan jyldyń osy bir maýsymyn Muhamedjan erekshe unatady. Orystyń uly shaıyry Pýshkınniń altyn kúzdi ne úshin unatqanyn kim bilsin, al Muhań kúzdiń mol yrys ákeletinin ári óziniń eńbek jolyn bastaǵan sáti bolǵandyqtan janyna jaqyn tartady.
Ol osydan 60 jyl buryn Qyzylorda oblysy Jańaqorǵan aýdanynyń Birlik kentinde kóp balaly ata-ananyń otbasynda dúnıege kelgen. Úsh ul, tórt qyz tárbıelep ósirgen áke-sheshesi aýyldy bylaı qoıyp, óńirge syıly jandar edi. Ákesi Ahmedııa men anasy Ásııa talap qoıǵysh, balalaryna durys tárbıe berýge erekshe kóńil bóletin prınsıpshil jandar bolatyn. Ahmedııa qarııanyń mamandyǵy zańger, uzaq jyldar keńes-partııa salasynda qyzmet atqaryp, kópti kórgen azamat bolǵandyqtan Muhamedjannyń zańgerlikti meńgerýine jón siltegen. Aqyry pysyq ta kópshil, qarapaıym, izettigi men dostaryna degen adaldyǵy sezilip turatyn Muhamedjan Paqyrdinov S.M. Kırov atyndaǵy Qazaq memlekettik ýnıversıtetiniń zań fakýltetine oqýǵa túsip, ony 1973 jyly oıdaǵydaı aıaqtady.
Sol jyldyń ózi unatatyn kúzinde 23 jastaǵy balań jigit Almaty qalasyndaǵy Frýnze aýdany prokýratýrasynyń tergeýshisi qyzmetine ornalasady. Astanany bylaı qoıyp aýdandardan qyzmet taýyp alýdyń ózi qııamet sanalatyn kezde Muhańnyń astana tórinen biraq shyǵýy óziniń iskerligine baılanysty bolsa kerek. Joǵary oqý ornynda bilim alyp júrgen kezde qoǵamdyq jumystardyń bel ortasynan kórinetin, oqýdyń arasynda ýaqyt taýyp, aýdandyq prokýratýraǵa jıi baratyn azamatty ondaǵylar tanyp, onyń qarymyn baıqasa kerek. Astana bolǵan soń bir mıllıonǵa jýyq turǵyny bar jerde qylmys ta kóbirek oryn alatyny belgili. Alǵashqy tapsyrma áli kúnge esinde. Áldebir mekemeniń basshysy bir adamdy qyzmetten zańsyz bosatyp jibergen kórinedi. Máseleniń anyq-qanyǵyn zertteý ońaıǵa túsken joq. Alaıda alǵan betinen qaıtpaıtyn jas jigit sol azamattyń quqyǵyn qorǵap, qaıtadan jumysqa qabyldattyrdy. Aıaq astynan zábir kórgen azamattyń ózine qaıta-qaıta alǵys aıtyp, kózine jas alǵany esinde qalyp qoıypty.
Frýnze aýdany prokýratýrasynyń tergeýshisi qyzmetinde Muhań úsh jyl qyzmet etti. Sol úsh jyl qulashty sermeýge tarshylyq etse de, jas zańger Júsip Balasaǵunıdyń “ Ádilettiń jolyn qý, shynshyl bol” degen sóziniń ómirsheńdigine kóz jetkizgendeı boldy. Osy ýaqyt ishinde onyń aldyna zábir kórip, taǵdyr taýqymetin tartqan talaı jandar keldi. Ár adamnyń taǵdyry árqıly degendeı, ony tereń zerttep, nelikten qııanat shekti degen saýalǵa jaýap qaıtarý ońaıǵa tımedi. Alaıda, úsh jyl ishinde tájirıbesin shyńdap alǵan M.Paqyrdinovtiń qyzmeti joǵarylap, Almaty qalasy prokýratýrasynyń aǵa tergeýshisi bolyp jumysqa kiristi.
Qarııalardyń “ómir-ózen” dep aıtyp otyratynyn Muhań jas kezinde jıi estıtin, oıǵa qalatyn. Biraq sol sózdiń fılosofııasyna mán bermegen eken. Adamnyń ómiri beınebir aǵyp jatqan ózenge uqsas. Onyń soqpaǵy men buralańy adamdy adastyryp ketýi de ǵajap emes. Keıde súrinesiń, keıde qadamyń sátti bolyp, alǵa qaraı batyl adymdaı beresiń. Muhań san márte buǵan kóz jetkizip, ómir ózen ekenin, onyń úıretetini de, tálim-tárbıesi de mol ekenin bastan keshirdi. Aǵa tergeýshi qyzmetinde júrgende talaı adamnyń taǵdyryna jaýapkershilikpen qarap, máseleniń oń sheshim tabýyna yqpal jasady. Orynsyz zábir kórgen jandardyń quqyǵyn qorǵaý úshin san ret bastyqtarymen sózge kelip qalǵany esinde. Úlken qalanyń tirshiligi burq-sarq jalǵasyp jatady. Almaty bolǵan soń qylmys ta jıi jasalady. Aǵa tergeýshi bolǵan soń oǵan únemi sheshýi kúrdeli qıyn ister tapsyryldy. Al isti bastaǵan ekensiń, ony aqyryna deıin jetkizip, ádil sheshimińdi aıtqan oryndy. Eńbek súıgish, únemi izdeniste júretin azamat óz mamandyǵynyń qyr-syryn osynda júrgende birshama tereń meńgerip aldy. Talaı kúrdeli isterdi aqyryna deıin jetkize bildi. 1976 jyly ol Almaty qalasyndaǵy prokýratýra qyzmetkerleriniń ishinde “Eń úzdik tergeýshi” ataǵyna ıe boldy.
Áli esinde, sol jyly jas tergeýshige asa bir kúrdeli de qıyn isti júrgizý tapsyryldy. Uıqysyz kúnder men túnder jalǵasty. Memleket qarjysyn talan-tarajǵa salǵan adamdardy áshkereleý ońaı bolmady. Aqyry bul qylmystyń da sheshimin taba bilgen Muhańdy sol kezde Almaty qalalyq sotynyń tóraǵasy B.Mahmetov iskerligi men qaısarlyǵy úshin syılap, qyzmetke shaqyrady. 1977 jyldyń maýsymynda M. Paqyrdinov Almaty qalalyq sotynyń múshesine saılanady. Qysqa merzimde ol tájirıbeli sýdıalarmen qoıan-qoltyq yntymaqpen qyzmet etip, ádilettiń aq jolyn ornatýǵa erekshe úles qosady. Jas bolsa da quqyq qorǵaý salasynyń qyr-syryn jetik meńgergen M.Paqyrdinov nebári 30 jasynda elimizdiń tarıhynda birinshi bolyp Joǵarǵy Sottyń eń jas múshesi bolyp saılanady. Bul jaýapty qyzmette bolǵan tórt-bes jylda talaı kúrdeli qylmystyq isterdiń oń sheshilýine yqpal jasaıdy. Elimizdiń oblys ortalyqtary men iri qalalarynda da asa jaýapty qylmystyq isterdiń ashylýyna muryndyq bolady.
Biryńǵaı prokýratýra jáne sot salasynda qyzmet etip, tóselip qalǵan azamatqa Joǵarǵy Sottaǵy merzimi aıaqtalǵan soń Almaty qalalyq advokattar alqasynyń múshesi, Almaty qalasy Oktıabr aýdany zań keńesiniń meńgerýshisi qyzmetin atqarý qıynǵa soqpasa da, oǵan kóndigý ońaı bolmady. 1986 jyldan bastap ol Jambyl qalasy Zaýyt aýdany prokýrorynyń kómekshisi, Jambyl qalasy Ortalyq aýdany prokýrorynyń orynbasary, Almaty qalasy Sovet aýdany prokýrorynyń orynbasary, Almaty qalasy prokýratýrasynyń jalpy qadaǵalaý bóliminiń bastyǵy, Talǵar aýdanynyń prokýrory, Almaty oblysy prokýrorynyń orynbasary, Batys Qazaqstan oblysynyń prokýrory qyzmeti sııaqty baspaldaqtardan ótti. Barlyq jerde de ózin jaqsy qyrymen tanyta bildi. О́zine senip júktelgen qyzmetti iri-kishi demeı, barlyǵyna da jaýapkershilikpen qaraǵan azamattyń iskerligi men qabiletine kópshilik joǵary baǵa berip keldi.
2000 jyldyń sáýiri bolatyn. Muhamedjan Ahmedııauly Paqyrdinov Shyǵys Qazaqstan oblysynyń prokýrory qyzmetine taǵaıyndalǵan soń, qatar oqyǵan azamatty quttyqtap bardyq. QazMÝ-di bitirgenimizge 27 jyl ótip ketse de zamandastar bir-birin umytpapty. Kendi Altaıdyń adamdary, tabıǵaty jaıly qurdasymyz talaı jyly pikirlerdi ortaǵa saldy.
Alaıda, Muhańdy alańdatatyn jaılar bar sııaqty. Shyǵys Qazaqstan oblysy qylmys jasaý jóninen elimizde aldyńǵy oryndy eshkimge bermeıtini belgili. Quryǵanda ekinshi orynda nemese kósh basynda. О́kinishti-aq. Muhamedjan Ahmedııauly oblys prokýrory qyzmetinde toǵyz-aq aı bolsa da talaı kúrdeli isterdiń ádil atqarýyna basshylyq jasady. О́zender órnektegen О́skemenniń ekologııasy kúrdeli. Qorshaǵan ortany aıaýsyz búldirip jatqan iri kásiporyndar basshylaryna da qatań shara qoldanǵanyna kóz jetkizgenbiz. Toǵyz aıdan keıin Muhań qyzmet babymen Jambyl oblysynyń prokýrory bolyp aýysty. Prokýratýra salasynda 21 jyl abyroımen qyzmet atqarǵan azamattyń iskerligi men qabileti baǵalanyp, QR Bas prokýrorynyń buıryǵymen san márte marapattaldy. 2001 jyldyń jeltoqsanynda Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń Jarlyǵymen oǵan úshinshi synypty memlekettik zań keńesshisi degen ataq berildi.
M.Paqyrdinov Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdenti Ákimshiliginiń Memlekettik quqyq bólimi meńgerýshisiniń orynbasary, QR Prezıdenti Ákimshiligi Memlekettik quqyq basqarmasy sot júıesi máseleleri bóliminiń meńgerýshisi qyzmetterin de abyroımen atqaryp, elimizdegi quqyq qorǵaý salasyndaǵy reformalardyń júıeli júrgizilýine yqpal jasady. Biliktiligi men bilimi zor isker azamatty 2004 jyldyń sáýirinde Qaraǵandy oblystyq sotynyń tóraǵasy qyzmetine taǵaıyndaıdy. Ol jerde bes jyl qyzmet jasaǵan azamattyń iskerligine qaraǵandylyqtar rıza. Hakim Abaı “túzelmeıtin adam bar deýshilerdiń tilin kesý kerek” degen eken. Osy sózdiń tereń astary bar. Oǵan Muhań san márte kóz jetkizdi. Aýyr qylmys jasaǵan talaı jandardyń durys jolǵa túsýine M.Paqyrdinovtiń jaǵdaı jasaǵanyn qaraǵandylyqtar aıtyp otyrady.
Arada on jyldan keıin Muhań О́skemenge qaıtyp oraldy. Bul jolǵy qyzmeti Shyǵys Qazaqstan oblystyq sotynyń tóraǵasy. Qyzmetke kirisken on aı ishinde M.Paqyrdinovtiń jetekshiligimen talaı ıgilikti isterdiń atqarylyp jatqanyna kóz jetkizdik. Ol kele sala buqaralyq aqparat quraldary ókilderimen kezdesti.
– Bizdiń atqaryp jatqan isimiz ashyq ári ádil ótýi tıis. Jýrnalısterden eshnárse jasyryp qalmaýǵa ýáde beremin. Kez kelgen sot májilisterine qatysa alasyzdar. Qylmys jasaý jóninen Kendi Altaı elimizde aldyńǵy orynda tur eken. Demek, sýdıalardyń bilimi men biliktiligi qylmysty isterdi ádil ári tez ashýǵa yqpal jasaǵany oń bolar edi. Memlekettik tildiń órken jaıýyna da kóńil bólemiz, – degen edi kezdesýde Muhamedjan Ahmedııauly.
Sol aıtqan ýádesinde tura bildi. Kele salyp til merekesin ótkizip, qala, aýdan sottarynda qyzmet etetin sýdıalar men mamandardyń ana tilin qurmetteýlerine yqpal týdyrdy. Bir súıinishtisi, oǵan qatysqandar arasynda basqa da ult ókilderi bar. Aqparat quraldary merekesi qarsańynda quqyq qorǵaý salasyn durys nasıhattap júrgenderdi marapattady. Shyǵys Qazaqstan oblysynda 10 aıda qylmys jasaý birshama tómendegen syńaıly. Elbasy N.Nazarbaevtyń jaqynda quqyq qorǵaý salasyndaǵy reforma jaıly keńes ótkizgeni belgili. Elge oralysymen ol jaıly keńinen maǵlumat berip, ózderine júktelgen mindetterdi abyroımen oryndaýǵa kúsh salatyndaryn aıtty.
Esimi elge belgili, qurmetke bólengen Muhańnyń uldary da áke jolyn qýǵan. Ǵalymjan – Almaty qalasyndaǵy Jetisý aýdany prokýrorynyń orynbasary qyzmetin jemisti atqaryp jatsa, Baýyrjan – Pavlodar oblystyq keden departamenti bastyǵynyń orynbasary. Al Nurjany – Almaty qalasyndaǵy mamandandyrylǵan ákimshilik sotynyń sýdıasy. “Áke kórgen oq jonar” demekshi, úsh ulynyń tárbıesine, bilimi men biliktiliginiń artýyna udaıy kóńil bóletin Muhań baqytty áke. Uzaq jylǵy qyzmeti “Qurmet” ordenimen, úsh medalmen atalyp ótken, zań ǵylymdarynyń kandıdaty M.Paqyrdinov búginderi 60 degen jastyń asqaryna kóterilip otyr. Iá, tulǵaly azamattyń aıshyqty ómiri jastarǵa úlgi bolarlyqtaı.
Ońdasyn ELÝBAI.
Sýrette: Shyǵys Qazaqstan oblystyq sotynyń tóraǵasy M. Paqyrdinov.
