Sanaly ómirinde eli men jerine bar ynta-jigerimen qyzmet jasap, qandaı da bir qıyndyqty jeńip shyǵýǵa qulshynys bildirip, sóıtip týǵan halqyna qaltqysyz eńbek etken azamattar barshylyq. Olardyń jarqyn beınesi árdaıym kóz aldymyzda. 1956 jyly stýdent qaýymymen bir kezdesýinde danyshpan Muhtar Áýezovtiń: «...Qaýip pen qaterdiń arasynda júrip, qara basyn emes, óz Otanynyń qamyn oılaıtyn, sol úshin nebir qııan-keski áreketterge baratyn adamdardy qasterlep, qurmetteý bizdiń boryshymyz» degeni áli kúnge sheıin jadymda.
О́tken jyly qolymyzǵa tıgen «Barlaýshy týraly sóz» (Aqtóbe, «A-polıgrafııasy») kitaby bizdi mereılendirip tastady. Kitapta – belgili qazaq barlaýshysy, Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń polkovnıgi marqum Aqas Amanǵalıuly jóninde estelikter toptastyrylǵan. Sırek mamandyq ıesiniń shetelderde atqarǵan qyzmeti, kisilik kelbeti, jan-jaqty bilimi, adamı qasıeti keńinen sóz bolady.
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri Zaqash Kamalıdenovtiń: «...Aqas Indonezııaǵa arnaıy tapsyrmamen jumysqa bardy. Odan keıin Malaızııada jaýapty qyzmet atqardy. Eńbegi tabysty boldy. Naqty-naqty nusqaýlardy múltiksiz oryndady. 1979 jyly men Iý.V.Andropovtyń shaqyrýymen Máskeýde Memlekettik qaýipsizdik komıtetinde qyzmet jasadym. Aqasty sol kezden bile bastadym. Ol shet tilderin jaqsy meńgerdi. Sporttyń birneshe túrimen aınalysty. Birden kózge túsip, úlken bedelge ıe boldy», deýi kóńilge qýanysh uıalatady. Kezinde dıplomatııalyq qyzmet atqarǵan Vıacheslav (Meńjan) Ǵızzatov – qazaq barlaýshysy Aqastyń tosyn sheshimge baratynyn, sóıtip talaı ret qaýipti tapsyrmalardy oryndaǵanyn, óziniń de shetelderge arnaıy issaparlarmen barǵanyn sóz etedi. Zapastaǵy generaldyń áńgimesi kóp jaıdy ańǵartyp, zeıin qoıyp oqyǵan oqyrmandy beıjaı qaldyrmaıdy. Al Qýanysh Isaǵalıev óziniń arnaý óleńinde:
... Indonez, Malaızııa ulysynda,
Atqaryp, minsiz qıyn jumysyn da.
Qaıratty, qaısar jigit tótep berdi,
Jaýapty tapsyrmada uly synǵa, – dep tolǵaıdy.
Men de Aqasty Batys Qazaqstan oblysyndaǵy Shyńǵyrlaý aýdandyq komsomol komıtetiniń birinshi hatshysy kezinen biletinmin. Sodan 1967 jyly Máskeýdegi №101 barlaý mektebine oqýǵa ketti dep estidim. Adamdy jatyrqamaıtyn baýyrmal, aqjarqyn, kishipeıil edi. Qaratóbe aýdandyq atqarý komıtetiniń tóraǵasy qyzmetindemin. Bir jetilik kýrsqa Máskeýge bardym. Oıda joqta Aqaspen kezdesip, biraz áńgimelestik. Ol túndegi reıspen shetelge ushatynyn aıtty... «О́zińniń de, ózgeniń de sózine sene ketpe, isine sen», degen sóz bar ǵoı. Ol qaı salada eńbek etpesin, halyqtyń qurmetine bólendi dep oılaımyn.
Qazaqstan dıplomatııasyna eńbegi sińgen qyzmetker Qaıyr Omarov: «Ary adal, jany taza, abzal azamat edi. Aqaspen 1967 jyly tanystym. Máskeýde KSRO Syrtqy ister mınıstrligi janyndaǵy joǵary dıplomatııalyq mektebinde oqýda edim. Men, Vıacheslav (Meńjan) Ǵızzatov jáne Saılaý Batyrshauly úsheýmiz. Aqas ta Máskeýde eken. Tanysyp, bilistik. Ol erjúrek, qaısar-qaıtpas, ómirsheń jigit edi. Otan aldyndaǵy boryshyn abyroımen atqardy», dep qysqa qaıyrady.
Uly Abaıdyń «Eger de estilerdiń qatarynda bolǵyń kelse, kúnine bir mártebe, bolmasa, jumasynda bir, eń bolmasa, aıynda bir ózińnen óziń esep al! Sol aldaǵy esep alǵannan bergi ómirdi qalaı ótkizdiń eken... óziń ókinbesteı qylyqpen ótkizipsiń be? Joq bolmasa, ne ǵyp ótkizgenińdi óziń de bilmeı qalyppysyń?!» degen ulaǵatty sózin Aqas Amanǵalıuly tolyq máninde oryndady ǵoı dep oılaımyn. Ol bir sózinde «Men ózime ózim úlken jaýapkershilikpen qaradym, áı, qolymnan kelmeıdi-aý, dep taısaqtap, taıǵanaqtaǵan joqpyn. Qandaı qıyndyqqa da shydas berip, onymen betpe-bet kelip mańdaı tirestim», dep edi. Ol aýrýmen de arpalysyp baqty, berilmedi, sary ýaıymǵa salynbaı, 2013 jyldyń 20 naýryzynda (jetpis bes jasynda) dúnıeden ótti.
Kitaptaǵy N.Esqalıev, B.Jumaǵalıev, Q.Quttymuratuly, B.Qýatov, A.Amanǵalıeva jáne taǵy basqalardyń ózekjardy lebizderi oqyrmandy tolǵandyratyn tolyqqandy dúnıeler.
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri, kórnekti aqyn Kákimbek Salyqov Máskeýde, sonaý 1980 jyldyń 28 qarashasynda «Dombyraǵa jazǵan sóz» óleńin Aqas Amanǵalıevke arnapty:
Sulý aspan
Syılastyqqa yrymym,
Qulyn saǵaq shań shalmasyn tulymyn.
Kúmbirinen óz dúbiriń estiler,
Qulagerdeı tulparly eldiń ulymyn.
Aptaptarǵa kúıseń dene sýyndy,
Aıazdarǵa tońsań boıdy jylyndyr.
Borandarǵa boljaý berip dybysy,
Tumandarǵa joldy ashady, bulyńǵyr.
Aqas inim!
Jan syryna kónersiń,
Eldi ańsasań, qushaǵyńa bólersiń.
Bul ǵalamda barlyq gaýhar, altynnan,
Dombyramnyń únin artyq kórersiń.
Mine, el qurmetine bólenip, eli úshin eńbek etken azamattyń ózi bul fánı dúnıede joq bolsa da, marqumdy ardaqtap joqtaýshylardyń izgi nıetteri ony múldem joq dep aıtqyzbaı turǵan sııaqty. Myna kitap sonyń bir aıǵaǵy ispettes.
Tólegen SEBEPOV,
eńbek ardageri,
Qaratóbe aýdanynyń qurmetti azamaty.
Batys Qazaqstan oblysy.
Sanaly ómirinde eli men jerine bar ynta-jigerimen qyzmet jasap, qandaı da bir qıyndyqty jeńip shyǵýǵa qulshynys bildirip, sóıtip týǵan halqyna qaltqysyz eńbek etken azamattar barshylyq. Olardyń jarqyn beınesi árdaıym kóz aldymyzda. 1956 jyly stýdent qaýymymen bir kezdesýinde danyshpan Muhtar Áýezovtiń: «...Qaýip pen qaterdiń arasynda júrip, qara basyn emes, óz Otanynyń qamyn oılaıtyn, sol úshin nebir qııan-keski áreketterge baratyn adamdardy qasterlep, qurmetteý bizdiń boryshymyz» degeni áli kúnge sheıin jadymda.
О́tken jyly qolymyzǵa tıgen «Barlaýshy týraly sóz» (Aqtóbe, «A-polıgrafııasy») kitaby bizdi mereılendirip tastady. Kitapta – belgili qazaq barlaýshysy, Ulttyq qaýipsizdik komıtetiniń polkovnıgi marqum Aqas Amanǵalıuly jóninde estelikter toptastyrylǵan. Sırek mamandyq ıesiniń shetelderde atqarǵan qyzmeti, kisilik kelbeti, jan-jaqty bilimi, adamı qasıeti keńinen sóz bolady.
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri Zaqash Kamalıdenovtiń: «...Aqas Indonezııaǵa arnaıy tapsyrmamen jumysqa bardy. Odan keıin Malaızııada jaýapty qyzmet atqardy. Eńbegi tabysty boldy. Naqty-naqty nusqaýlardy múltiksiz oryndady. 1979 jyly men Iý.V.Andropovtyń shaqyrýymen Máskeýde Memlekettik qaýipsizdik komıtetinde qyzmet jasadym. Aqasty sol kezden bile bastadym. Ol shet tilderin jaqsy meńgerdi. Sporttyń birneshe túrimen aınalysty. Birden kózge túsip, úlken bedelge ıe boldy», deýi kóńilge qýanysh uıalatady. Kezinde dıplomatııalyq qyzmet atqarǵan Vıacheslav (Meńjan) Ǵızzatov – qazaq barlaýshysy Aqastyń tosyn sheshimge baratynyn, sóıtip talaı ret qaýipti tapsyrmalardy oryndaǵanyn, óziniń de shetelderge arnaıy issaparlarmen barǵanyn sóz etedi. Zapastaǵy generaldyń áńgimesi kóp jaıdy ańǵartyp, zeıin qoıyp oqyǵan oqyrmandy beıjaı qaldyrmaıdy. Al Qýanysh Isaǵalıev óziniń arnaý óleńinde:
... Indonez, Malaızııa ulysynda,
Atqaryp, minsiz qıyn jumysyn da.
Qaıratty, qaısar jigit tótep berdi,
Jaýapty tapsyrmada uly synǵa, – dep tolǵaıdy.
Men de Aqasty Batys Qazaqstan oblysyndaǵy Shyńǵyrlaý aýdandyq komsomol komıtetiniń birinshi hatshysy kezinen biletinmin. Sodan 1967 jyly Máskeýdegi №101 barlaý mektebine oqýǵa ketti dep estidim. Adamdy jatyrqamaıtyn baýyrmal, aqjarqyn, kishipeıil edi. Qaratóbe aýdandyq atqarý komıtetiniń tóraǵasy qyzmetindemin. Bir jetilik kýrsqa Máskeýge bardym. Oıda joqta Aqaspen kezdesip, biraz áńgimelestik. Ol túndegi reıspen shetelge ushatynyn aıtty... «О́zińniń de, ózgeniń de sózine sene ketpe, isine sen», degen sóz bar ǵoı. Ol qaı salada eńbek etpesin, halyqtyń qurmetine bólendi dep oılaımyn.
Qazaqstan dıplomatııasyna eńbegi sińgen qyzmetker Qaıyr Omarov: «Ary adal, jany taza, abzal azamat edi. Aqaspen 1967 jyly tanystym. Máskeýde KSRO Syrtqy ister mınıstrligi janyndaǵy joǵary dıplomatııalyq mektebinde oqýda edim. Men, Vıacheslav (Meńjan) Ǵızzatov jáne Saılaý Batyrshauly úsheýmiz. Aqas ta Máskeýde eken. Tanysyp, bilistik. Ol erjúrek, qaısar-qaıtpas, ómirsheń jigit edi. Otan aldyndaǵy boryshyn abyroımen atqardy», dep qysqa qaıyrady.
Uly Abaıdyń «Eger de estilerdiń qatarynda bolǵyń kelse, kúnine bir mártebe, bolmasa, jumasynda bir, eń bolmasa, aıynda bir ózińnen óziń esep al! Sol aldaǵy esep alǵannan bergi ómirdi qalaı ótkizdiń eken... óziń ókinbesteı qylyqpen ótkizipsiń be? Joq bolmasa, ne ǵyp ótkizgenińdi óziń de bilmeı qalyppysyń?!» degen ulaǵatty sózin Aqas Amanǵalıuly tolyq máninde oryndady ǵoı dep oılaımyn. Ol bir sózinde «Men ózime ózim úlken jaýapkershilikpen qaradym, áı, qolymnan kelmeıdi-aý, dep taısaqtap, taıǵanaqtaǵan joqpyn. Qandaı qıyndyqqa da shydas berip, onymen betpe-bet kelip mańdaı tirestim», dep edi. Ol aýrýmen de arpalysyp baqty, berilmedi, sary ýaıymǵa salynbaı, 2013 jyldyń 20 naýryzynda (jetpis bes jasynda) dúnıeden ótti.
Kitaptaǵy N.Esqalıev, B.Jumaǵalıev, Q.Quttymuratuly, B.Qýatov, A.Amanǵalıeva jáne taǵy basqalardyń ózekjardy lebizderi oqyrmandy tolǵandyratyn tolyqqandy dúnıeler.
Memleket jáne qoǵam qaıratkeri, kórnekti aqyn Kákimbek Salyqov Máskeýde, sonaý 1980 jyldyń 28 qarashasynda «Dombyraǵa jazǵan sóz» óleńin Aqas Amanǵalıevke arnapty:
Sulý aspan
Syılastyqqa yrymym,
Qulyn saǵaq shań shalmasyn tulymyn.
Kúmbirinen óz dúbiriń estiler,
Qulagerdeı tulparly eldiń ulymyn.
Aptaptarǵa kúıseń dene sýyndy,
Aıazdarǵa tońsań boıdy jylyndyr.
Borandarǵa boljaý berip dybysy,
Tumandarǵa joldy ashady, bulyńǵyr.
Aqas inim!
Jan syryna kónersiń,
Eldi ańsasań, qushaǵyńa bólersiń.
Bul ǵalamda barlyq gaýhar, altynnan,
Dombyramnyń únin artyq kórersiń.
Mine, el qurmetine bólenip, eli úshin eńbek etken azamattyń ózi bul fánı dúnıede joq bolsa da, marqumdy ardaqtap joqtaýshylardyń izgi nıetteri ony múldem joq dep aıtqyzbaı turǵan sııaqty. Myna kitap sonyń bir aıǵaǵy ispettes.
Tólegen SEBEPOV,
eńbek ardageri,
Qaratóbe aýdanynyń qurmetti azamaty.
Batys Qazaqstan oblysy.
Sońǵy jańalyqtar
Pedagogterdi attestasııalaý júıesi jańartylady
Bilim • Keshe
Atyraý oblysynda jer ýchaskeleri memleketke qaıtaryldy
Aımaqtar • Keshe
Atom energetıkasy salasy: Uzaq merzimdi baǵdar aıqyndaldy
Energetıka • Keshe
Japonııada 7,7 baldyq jer silkinisi tirkeldi
Tabıǵat • Keshe
