Ulttyq chempıondar

baǵdarlamasynyń ekinshi kezeńi bastaldy Elimizde «Báıterek» ulttyq bas­qa­rýshy holdıngi iske asyratyn «Báse­kege qabi­letti kóshbasshylar – ulttyq chem­pıondar» baǵdarlamasynyń ekin­shi kezeńi bastaldy. Keshe osy baǵdar­la­ma­ny talqylaǵan basqarýshy komıtettiń kezekti otyrysynda birqatar jaıttar málim boldy. Atalǵan baǵdarlama Elbasynyń «Ult­tyq chempıondar» ıdeıasyn iske asyrý maq­satynda ázirlengen bolatyn. Ol eli­mizde óńirlik jáne álemdik deńgeıdegi kompanııalardy qalyptastyrý arqyly básekege qabiletti, ónimderi eksportqa baǵyttalǵan shıkizattyq emes sektordyń óndiristerin qurý úshin jumys isteıtin bolady. Baǵdarlama ishki tikeleı ınves­tısııalardyń ósimin qamtamasyz etý, jalaqysy joǵary jumys oryndaryn qurý, shıkizattyq emes eksportty damytý, eńbek ónimdiligin arttyrý sııaqty mańyzdy máselelerdiń sheshimin tabýyn qarastyrady. Bul jobany iske asyrý úshin osy máse­le jóninde álemdik deńgeıde úlken táji­rıbesi bar McKinsey&Company halyq­­aralyq konsaltıngtik kompanııa­sy tartyldy. Atalǵan máseleni talqylaǵan oty­rys­qa Qazaqstannyń Ulttyq kásipker­ler palatasy prezıdıýmnyń tóraǵasy Tımýr Qulybaev, Ulttyq ekonomıka mı­nıstri Erbolat Dosaev, «Báıte­rek» hol­dın­giniń basqarma tóraǵasy Qýandyq Bıshim­baev qatysty. Baǵdarlamanyń birinshi sıklyna tamaq ónerkásibi, mashına jasaý jáne qurylys materıaldary óndirisi sııaq­ty salalardan 27 kompanııa qaty­sýda. Baǵ­darlamanyń birinshi kezeńi qatysý­shylary úshin halyqaralyq sarapshylarmen birlesip 105 ósim bastamalary ázirlendi, 2018 jylǵa qaraı olardyń tıimdigi: kompanııalardyń túsimi 170 mlrd. teńgege ulǵaıady. Shamamen 5 myń jumys orny ashylady. Eksport kólemi 35 mlrd. teńgege jáne ımportty almas­tyrý 66 mlrd. teńgege ulǵaıady, IJО́ ósimine tıgizetin oń yqpaly 85 mlrd. teńge mólsherinde bolady jáne salyq alymy 24 mlrd. teńgege artady dep boljanýda. Búgingi kúni jarııalanǵan 105 basta­manyń 70 paıyzǵa jýyǵy iske qosyldy. Kompanııalarǵa bastamalardy iske asy­rýda úsh baǵyt boıynsha qoldaý kór­setildi. Sonyń ishinde birinshi baǵyt boıyn­sha McKinsey sarapshylarynyń qatysýy­men konsýltasııalyq qoldaý jasal­dy. Ekinshi baǵyt boıynsha qar­jy­lyq qoldaý kórsetildi. Máselen, bú­gin­gi kúni baǵdarlamaǵa qatysatyn kom­pa­­nııalardy qarjylandyrý 19,2 mlrd. teńge somasyna maquldandy. Úshin­shiden, Investısııalar jáne damý mı­nıs­tr­liginiń, Ulttyq ekonomıka mınıs­tr­liginiń, Ulttyq kásipkerler pala­ta­­synyń qatysýymen memlekettik jáne ıns­­tı­týttyq qoldaý jasaldy. Qolǵa alynǵan basym bastamalar ishin­de Reseı men Qytaı naryǵyna shyǵý, Qazaq­stan naryǵynan ımportty yǵys­tyrý, «uqypty óndiris» tájirıbesin engizý, jańa óndiristik qýattarǵa ınves­tısııalaý, baǵa belgileýge tásilderdi jaq­sartý, satylymdy basqarý daǵdy­laryn damytý jáne taǵy basqa másele­ler qarastyryldy. «Báıterek» holdınginiń tóraǵasy Qýandyq Bıshimbaev «Baıan Sulý» qaty­sýshy-kompanııasyn mysalǵa keltire otyryp, engiziletin bastamalardyń tıimdiligi týraly aıtyp berdi. «Baıan Sulý» kompanııasy kóter­me saýda jasaýshylar arqyly ǵana satý­ǵa baǵdarlanǵan bolatyn. Dıagnos­tıka júrgizý kezeńinde tikeleı satylym­- dardy damytý boıynsha bastama usy­nyldy. Qanatqaqty jobany engizý nátıjesinde Ońtústik Qazaqstan obly­syndaǵy fılıalynda satylym deńgeıi 40 mln. teńgege deıin nemese 2,6 esege ósti», dep atap ótti Q.Bıshimbaev. «Ulttyq chempıondar» baǵdarla­ma­syn iske asyrýdyń ekinshi kezeńinde qosymsha óńdeý ónerkásibi, qyzmet kór­setý, aýyl sharýashylyǵy sııaqty ekonomıka salalarynda jumys isteıtin kompanııalardy da qosý josparlanýda. Osy kezeńde «Ulttyq chempıon­dar» baǵ­darlamasyna qatysý úshin 10 otandyq kompanııa irikteledi dep kútiledi. «Endigi kezekte irikteý ólshem­shart­taryna bolashaq ulttyq chempıondar qata­ryna asa iri kompanııalardy da qatys­tyrý kózdeledi. Kompanııanyń jyl­dyq aınalym qarjysynyń kólemi 5 mlrd.-tan 70 mlrd. teńgege deıin bolýy tıis. Tabystyń basym bóligi ekono­mıkanyń tańdalǵan nysanaly sekto­ry­nyń birine tıesili bolýy qajet», dep má­lim­dedi «Báıterek» holdınginiń basshysy. Baǵdarlamanyń ekinshi kezeńin is­ke asyrý 3 kezeń boıynsha júzege asyrylmaq. Olar – kompanııalardy tańdaý, dıagnostıka, bastamalardy iske asyrýda qoldaý kórsetý. Otyrysta sóz bolyp otyrǵan má­selege qastysy McKinsey kompanııa­sy óki­liniń baǵdarlamany júzege asy­rý jó­nin­degi baıandamasy tyń­dal­­dy. Osy baıan­damaǵa qatysty Qazaq­­stannyń Ulttyq kásipkerler pala­tasy prezıdýmynyń tóraǵasy Tımýr Qulybaev, Ulttyq ekonomıka mınıstri Erbolat Dosaev, táýelsiz sarapshy Oraz Jandosov óz pikirleri men usynystaryn bildirdi. Suńǵat ÁLIPBAI, «Egemen Qazaqstan».