SharAına

BURYNǴY MINISTR – APPARAT JETEKShISI AQSh prezıdenti Barak Obama bu­ryn­ǵy saýda mınıstri, búginde eldegi bank­ter­diń birinde basshylyq qyzmet atqa­ra­tyn Ýılıam Deılıdi óz appparatynyń bas­shy­sy etip taǵaı­yn­daıtyny týraly habarlady. Mundaı sheshim Kongreste pozısııalary nyǵaıa túsken res­pýblıkashylarmen bolatyn shaıqas kezeńinde qabyldanyp otyr. Prezıdent Ákimshiligi birinshi kezekte AQSh-taǵy kásipkerlik toptarmen aradaǵy qarym-qatynastardy jaqsarta túspek nıette. Chıkagolyq yqpaldy saıasatkerler otbasynyń múshesi bolyp tabylatyn Ýılıam Deılı burynǵy demokrat-prezıdent Bıll Klıntonnyń tusynda saýda mınıstri laýazymynda bolyp, keıin, ıaǵnı, 2000 jyly burynǵy vıse-prezıdent Albert Gordyń saılaýaldy naýqanyna basshylyq jasaǵan. Ol Aq úıde zor yqpalǵa ıe bolyp, ákimshiliktiń Kongresstegi aralyq saılaýdan keıingi taktıkasyna ózgerister engizetin bolady dep kútilýde. IRAN AMERIKALYQ ShPIONDY ELGE KIRGIZBEDI Iran ókimeti shpıondyqpen aına­lys­ty degen kúdikpen 55 jastaǵy amerı­ka­lyq áıeldi shekaradan ótkizbeı tastady. Sóıtip, ol Armenııa shekarasy arqyly Iranǵa ótpek bolǵan jerinen keri qaı­ta­ryldy, dep habarlaıdy «Frans-press» agent­tigi «Al-Alam» telearnasyna silteme jasaı otyryp. Sál burynyraq Irannyń «Fars» agenttigi Hol Talaıan esimdi amerıka azamatshasynyń qamaýǵa alynǵany týraly habarlaǵan bolatyn. Bul oqıǵa shamamen bir aptadaı buryn Shyǵys Ázirbaıjan provınsııasyndaǵy Nordýz aýdanynda oryn alǵan. Agenttik keltirgen málimetterge qaraǵanda Talaıannyń Iranǵa barýyna ruqsat beretin vızasy bolmaǵan, sonymen birge onyń tisinen áldebir shpıondyq jabdyqtar da tabylǵan. Ázirge bul oqıǵa resmı bılik tarapynan rastalmaı otyr. SOǴYSQA ÁZIRLIK DEŃGEII TО́MENDETILDI Soltústikkoreıalyqtardyń Ońtústik Ko­­reıanyń Enphendo aralyn atqylaýynyń sal­darynan týyndaǵan áskerı shıelenisten keıin KHDR Sary teńizdiń shekaralas aý­da­nyn­daǵy soǵys daıarlyǵy deńgeıin tómendetti. Soltústik Koreıanyń qarýly kúshteri Sary teńizdiń shekaralas aýdandary úshin engizilgen soǵysqa daıarlyqtyń arnaıy deńgeıin tómendetti, dep habarlady ońtústikkoreıalyq «Renhal» aqparat agenttigi aty atalmaǵan kózderge silteme jasaı otyryp. Soǵan sáıkes Ońtústik Koreıanyń qarýly kúshteri men osy el aýmaǵynda ornalasqan amerıkalyq áskerler de ózderiniń soǵysqa ázirlikteri men Soltústik Koreıanyń is-qımyldaryn baqylaý dárejesin úshinshiden ekinshi deńgeıge deıin tómendetti Al ótken sársenbi kúni Phenıan «aldyn-ala qoıylatyn eshqandaı talaptarsyz-aq» Ońtústikpen kelissózderdi odan ári jalǵastyrýdy usynǵan bolatyn. Degenmen, resmı Seýl ony shyn júrekten shyqqan nıet emes dep baǵalap, jasaǵan áreketteri úshin keshirim suraýǵa shaqyryp otyr. MUNAIDYŃ MEKSIKA ShYǴANAǴYNA TО́GILÝINE «ÚNEM» SEBEP BOLǴAN AQSh-ta sońǵy jyldardaǵy eń iri eko­logııalyq apatqa soqtyrǵan Meksıka shy­ǵanaǵyna munaıdyń jaıylý sebepterin anyqtaý jónindegi prezıdenttik komıs­sııa­nyń baıanda­ma­sy jarııalandy. Osyǵan baılanysty brıtandyq Bı-bı-sı teleradıo habar­laryn taratý kompanııasy komıssııa baıandamasynan úzindiler keltiredi. «Qasaqana jasaldy ma, álde joq pa, VR, Halliburton jáne Transokean qabyldaǵan kóptegen sheshimder, osy arqyly kompanııa úshin qyrýar ýaqyttar men aqsha únemdeı otyryp, Macondo uńǵysynyń jarylý táýekelderin ulǵaıta túsken», delingen ol qujatta. Máselen, VR-ǵa qarasty platformadaǵy ju­mys­shylar apattyń bolaryn ýaqytynda anyqtaı da almaı qalǵan. Kompanııa mundaı burmalaýshylyqtarǵa únemi jol berip otyrǵan kórinedi. Komıssııa eger AQSh úkimeti munaı-gaz salasyndaǵy refor­ma­lardy shuǵyl túrde bastamasa mundaı apattardyń qaıtalanýy múm­kin degen qorytyndy shyǵarǵan. QUS ETIN SATÝǴA TYIYM SALYNDY Germanııada myńnan astam qus fer­ma­la­ryna ózderiniń ónimderin satýlaryna tyıym salyndy. Bul jaǵdaıǵa qustarǵa arnalǵan azyqtyq jemnen dıoksın ýy­nyń tabylýy sebepker bolyp otyr, dep habarlady «Assosheıted Press» agenttigi. Mun­daı tyıym salý Germanııanyń baty­synda or­nalasqan Tómengi Saksonııa, Soltústik Reın-Vestfalııa jáne Shlezvıg-Golshteın jerlerindegi qus fermalarynyń jaby­lýy­na ákelip soqtyrdy. Soltústik Reın-Vestfalııa jerindegi Zost qalasynda jergilikti qus fabrıkasyna 8 myńnan astam taýyqtyń kózin joıýǵa týra kelgen. Jergilikti bıliktiń málimetterine qaraǵanda, Germa­nııanyń batysynda ornalasqan fermalarda qustarǵa berilgen 55 tonna azyqtyq jemde adam ómiri úshin qaýipti ýlardyń bolýy múmkin. ÁLEÝMETTIK KО́MEK ÁLDENE TÚSTI Ýkraına prezıdenti Vıktor Iаnýkovıch az qamtamasyz etil­gen otbasylaryna beriletin áleýmettik kómekti ulǵaıtý jó­nindegi zańǵa qol qoıdy. Qujat 2011 jyldyń 1 qańtarynan bastap kú­shi­ne endi. Zańda memlekettik áleýmettik kómektiń mólsheri 3-ten 13 jasqa deıingi árbir balaǵa 2011 jyly – 60, 2012 jyly – 120, 2013 jyly – 180, al 2014 jyly 250 grıvnaǵa ulǵaıatyndyǵy atap kórsetilgen. Onyń syrtynda 13-ten 18 jasqa deıingi balalarǵa beriletin kómektiń mólsheri 2011 jyly – 100, 2012 jyly – 230, 2013 jyly – 360, al 2014 jyly 500 grıvnaǵa kóbeıetin bolady. Osy rette ýkraın valıýtasynyń AQSh dollaryna shaqqandaǵy baǵamynyń 38,0929 grıvnany quraıtynyn da aıta ketý qajet. Bul týraly memleket basshysynyń resmı saıtynda habarlanǵan.

Internet materıaldary negizinde ázirlendi.