Egemen Qazaqstan
383 materıal tabyldy

Qazaqstan • 27 Shilde, 2020

Bilimi kemel eldiń bolashaǵy zor

2007 jyly 27 shildede Respýblıka azamattarynyń bilim alýǵa konstıtýsııalyq quqyn qamtamasyz etýge arnalǵan, 68 baptan, 12 taraýdan turatyn Bilim týraly zańy qabyldandy. Bul Zańda bilim berý salasyndaǵy qoǵamdyq qarym-qatynastardy retteıtin, bilim prosesi sýbektileriniń quqyqtary men mindetteri, ókilettiligi men jaýapkershiligi belgilengen.

Abaı • 21 Mamyr, 2020

Abaıdyń «Aqtolqyn» kúıi

Uly Abaıdyń osy ýaqytqa deıin bizge jetken «Maı túni», «Maıda qońyr», «Tory jorǵa», «Abaıdyń jeldirmesi» qatarly tórt kúıi bar. «Maı túni», «Tory jorǵa» kúılerin jazýshy, jýrnalıst Shyǵys Qazaqstandyq Ǵaısa Sarmýrzınniń (1904-1987) oryndaýynda, kúıshi-zertteýshi, ǵalym Ýálı Bekenov 1983 jyly jazyp alyp, notaǵa túsirgen (M. Ábýǵazy Shyǵystyń shyńyraý kúıleri. – О́skemen: 2009. – 303 b.). Al Abaıdyń «Maıda qońyr» kúıi Shyǵys Qazaqstannyń Shubartaý óńirinen shyqqan ataqty kúıshi Júnisbaı Stambaevtyń oryndaýynda 1965 jyly jazylyp alynyp bizge jetti (Talasbek Ásemqulov. Taltús. SD kúıler jınaǵy. SD 3. 2015. Otuken.kz.). Biz de bala kúnimizden el arasyndaǵy kúıshilerden Abaıdyń atymen atalatyn kúılerdi estip óstik.

Aımaqtar • 17 Sáýir, 2020

Shymkentte indetpen kúres boıynsha aýqymdy jumys atqarylýda

Tarıhta nebir alasapyran zamandar ótti. Onyń keıbirin qaýymdar, halyqtar men memleketter bir-birimen soǵysyp qoldan jasady. Endi birazy adam balasynyń erkinen tys tabıǵı apattar men indetter túrinde oryn aldy. Ár ǵasyrda aınalyp kelip otyrǵan obanyń adamzatqa qandaı qaıǵy-qasiret ákelgenine qart tarıh kýá. Biraq, adamzat órkenıeti sonyń bárinen aman-esen ótti. Adamzatty apattardan alyp ótken onyń boıyndaǵy kúreskerlik rýh pen sabyr-tózim, aqyl-parasat pen ǵylym-bilim, yntymaq-birlik pen TÁRTIP deıtin qundylyqtar. Demek, bul joly da koronovırýs pandemııasyn osy qundylyqtarǵa arqa súıeý arqyly ǵana jeńe alamyz.

Qazaqstan • 09 Sáýir, 2020

Koronavırýsqa qarsy vaksınany ázirleý táýlik boıy júrip jatyr

Bul týraly qazaqstandyq ǵalymdar «QazAqparat» HAA tilshisine aıtyp berdi.

Rýhanııat • 06 Sáýir, 2020

Sahnadaǵy Abaı beınesin kim qalaı somdady?

Qazaq ádebıetiniń klassıgi Ǵabıt Músirepov: «Tarıhta izi qalǵan dara tulǵalarmen kezdesýdiń kıeli orny - teatr sahnasy» dep beker aıtpasa kerek-ti. Biz uly Abaı beınesimen teatr sahnasynda san márte jolyqtyq. Buǵan deıin teatr sahnasyndaǵy Abaıdyń sher-shemenge toly ǵumyrynan, ónerinen syr sherter spektaklder kóp qoıyldy. Abaı álemi sahna sanatkerlerin únemi qyzyqtyryp, ár teatr, ár dramatýrg ózinshe izdenisin jasady. Qoǵam alaýyzdyǵyn Abaı tragedııasy ár qyrynan qozǵaǵan edi.

Tarıh • 01 Sáýir, 2020

Qazaq geologııasynyń ǵulamasy

Qazaq SSR-nyń qıyn-qystaý kezeńinde alǵa shyqqan tynymsyz eńbegi, aqqan juldyzdaı jarq etken ómiri men ǵylymda qaldyrǵan izimen syıly – akademık Qanysh Sátbaev 2020 jyly 12 sáýirde 121 jasqa tolady. Qazaqtyń tuńǵysh ınjener-geology, ǵylym doktory, akademık jáne Qazaq SSR Ǵylym Akademııasynyń qurylýynyń bastaýynda turyp, onyń birinshi prezıdenti bolǵan Q.I. Sátbaev – ómirdiń «tar  jol, taıǵaq keshýin» óz basynan ótkizip, az da bolsa onyń zeınetti kúnderin de kórgen ǵulama.

Prezıdent • 31 Naýryz, 2020

Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń málimdemesiniń tolyq mátini

Elimizdegi tótenshe jaǵdaıǵa jáne memlekettiń daǵdarysqa qarsy is-sharalaryna baılanysty Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev málimdeme jasady.

Rýhanııat • 02 Aqpan, 2020

Maǵaýın mıfi

Bir nemis fılosofy mıfti oıanar aldynda kórgen túske balaǵan eken. Taǵy bir danyshpan mıftiń bizge keregi shyndyqpen qanshalyqty sáıkes kelýi emes, onyń mazmuny degen sóz qaldyrypty. Sonymen birge qoǵamda «Ana mıf shyn ba, myna mıf ótirik pe?» degen suraq únemi aldymyzdan shyǵyp otyrady. Demek belgili bir shamada mıftiń shyndyqpen shekteser tustary da bar.

Rýhanııat • 22 Qańtar, 2020

Qazaqtyń tuńǵysh abaıtanýshysy

Marqum Abaı óziniń qara sózinde: jylap týasyń, keıip ólesiń, – degen eken. Adam ǵumyrynda sol jylap týý men keıip ólýdiń aralyǵynda qanshama súrleý soqpaqpen júrip ótip, dúnıeden ótedi. Taǵdyr – bireý, aıyrmashylyǵy – baǵyty men jarlyǵynda ǵana.

Rýhanııat • 20 Qańtar, 2020

Saraıshyq – Joshy ulysy bıleýshileriniń panteony

Búginde Joshy Ulysy – Altyn Orda tarıhyndaǵy sheshimin tap­paǵan máseleniń biri – Saraı­shyqtaǵy panteon jáne ondaǵy jerlengen el bılegen tulǵalar tarıhy bolyp otyr. Saraıshyq panteony 1475 jylǵy venesııalyq monah Fra Maýronyń kartasynda Jaıyqtyń oń jaǵalaýyna salynǵan.