Jánibek ÁLIMAN
Jánibek ÁLIMAN«Egemen Qazaqstan»
268 materıal tabyldy

Elorda • 27 Naýryz, 2023

Elordadaǵy dombyra eskertkishi

Ulystyń uly kúni – Naýryz meıramynda Astanadaǵy kúıshiler alleıasynda «Dombyra» eskertkishi ashyldy. Elordadaǵy Dına Nurpeıisova tas tuǵyrǵa kóterilgen kúıshiler alleıa­synda toılanǵan Naýryz toıy osyndaı ıgilikke ulasty.

Qazaqstan • 16 Naýryz, 2023

Ámına – álem juldyzy

Balalarǵa arnalǵan álemdegi eń bedeldi oıyn-saýyq brendiniń biri Nickelodeon jyl saıynǵy Kids Choice Awards premııasynyń jeńimpazdaryn jarııalady. Arasynda 12 jastaǵy Ámına Malǵajdar da bar.

Poezııa • 15 Naýryz, 2023

Aıdyn betindegi pák beıne

Bul óleńdi sonaý jyldary attyń jalynda, túıeniń qomynda degendeı jaǵdaıda bir-aq ret oqyǵanbyz. Sodan este qalypty. Áseri de tarqaı qoımapty. Áýeni men sıqyrly sazy arbasa kerek. Anda-sanda aqyn jyrlaryn oqyǵanda osy óleńin taýyp oqıtyn ádetimiz bar. Áıteýir «alystan sermep, júrekten terbeıtin» bir ǵalamaty bar shyǵarma. Múmkin aısyz qarańǵy túni teńiz jaǵalap kele jatqanda ǵaıyptan appaq sáýle tógilip, aıdyn men aspan arasyndaǵy bar ǵajaıypqa kóz sýaryp úlgergen boıda álgi jaryq joǵalyp úlgergendeı áser. Qas qaǵym. Biraq sol qas qaǵym buǵan deıin sezip-bilmegenińdi kóz aldyńa qundaqtap, kókeıińe ornatyp joq bolyp ketse... Nesi bar, ondaıdy ómiri kórmeı ótetinder de bar emes pe? Ǵajaby, Dáýitáli Stambekovtiń bul óleńi birinshi synypty bitirgen jyly Balqash kóline ketip qalǵan balasy týraly bolsa da, qaıǵy-qasiret kúıinen bólek basqasha áserge bóleıdi.

Rýhanııat • 07 Naýryz, 2023

Tasqa tańbalanǵan esim

Bizdiń ata-babalarymyzdyń myńjyldyq tarıhynda analarǵa degen qurmet balbal tastardaǵy músinderden de kórinetin shyǵar. Uly dala tósindegi tas músinder, balbal tasqa aınalǵan áziz analar qasyn kerip, eriniń qasynda keń dalasyn áli kúnge kúzetip turǵandaı. Túrkiler mádenıetine jatatyn tańǵajaıyp eskertkishterdiń tylsymy, qupııaly kúrsinisi janyńdy baýramaı qoımaıdy. Eriksiz aınalyp kelip qaıta qaraısyń.

Ádebıet • 05 Naýryz, 2023

Arystar týraly ataýly eńbek

Naýryzdyń 5 juldyzy ult kósemi, Alash arysy Álıhan Nurmuhameduly týǵany, bálen jyl ótkende Stalınniń dál osy kúni ólgeni tarıhı fakt. Al kezinde Qaraǵandydaǵy Oktıabr aýdany Álıhan Bókeıhan esimine resmı berilgen 13 jeltoqsan – dúnıege Alashorda úkimeti kelgen kún. Muny sol kezdegi bılik basyndaǵylar bilip-bilmeı istegeninen habarymyz joq. Alaıda keshe, 5 naýryz – Alash arysy týǵan kúni Astanadaǵy mýzykalyq jas kórermender teatrynda kórermenderge jol tartqan «Álıhan Bókeıhan – ult azattyq kúreskeri» derekti fılmi biz úshin jańalyq boldy.

О́ner • 23 Aqpan, 2023

Qazaq sımfonııasy

Qazaq mýzykasy, ásirese kúı ónerine jańasha kózqaras, baıyptaý kerek pe eken álde? Bul sóz buǵan deıin de talaı ret aıtylyp, jazylǵan. Múmkin alǵashqy qadamdar jasalyp jatqan da shyǵar, kim biledi... Alaıda biz kúı tyńdap, ol týraly ádebıetterdi oqyǵan saıyn álgindeı oıǵa at shaldyramyz. «Onda bir sumdyq syr bar estilmegen...» (M.Maqataev) degen keremetke oranamyz da qalamyz. Bul oıymyzdy ádebıettegi nebir ǵajap qısyndar ornyqtyra túsedi. Qyzyǵýshylyǵymyzdy arttyrady.

Qazaqstan • 19 Aqpan, 2023

Qazaqııany tańbalaǵan kartalar

Dalamyzǵa kitap bolyp Brıýsselden jetken osy jańa­lyq kimdi bolsyn beıjaı qaldyrmaıdy. Bul tarıhı, geogra­fııalyq, taǵy da basqa ǵylymı máni óz aldyna, úlken ­saıası mánge de ıe.

Ádebıet • 15 Aqpan, 2023

Tunshyǵyp ólgen qarshyǵa

Baby kelgen kemel týyndylar bolady. Asqan bilgirlikpen, talǵampazdyqpen qalyptalǵany óz aldyna, baıyptap, jeti ret ólshep, bir ret kesken adam emes, qudiret dersiz. Tańdap alǵan taqyrybynyń ıin qandyryp, sýyn syǵyp, sóli men nárin ákep quıa salady keýdeńe. Baıyptap úlgermeı de qalasyz. Sebebi bastaǵan boıda bir demmen oqyp shyǵasyz da, qumaryń qanbaı qaıta paraqtap, uńǵyl-shuńǵylyn taǵy bir márte súzip shyǵasyń. Ásirese Táken Álimquldyń «Kók qarshyǵa» áńgimesin oqyǵanda álgindeı áser aldyq. Jalpy Tákenniń án-kúıi týraly áńgime, povesteri – atap aıtarlyq soqtaly dúnıeler.

Ádebıet • 14 Aqpan, 2023

Tabyttyń taqsireti

Adamzattyń altyn besigi Altaı, bálkim, altyn taý, qalaı atasa da jarasady. Saq, ǵun, túrikten qazaq shyqqan atajurtymyzdyń qoıyn-qonyshy búginde ıen jatqanyn bilemiz. Ondaǵy Bókenbaı taýy, Aqsóńke saıy, Qyranjartas úńgiri, Bylǵary tabyt obasy men Azýtaý shyńy, Marqakóldi, Qaljyr men Shúmek ózenderin Astanada otyryp qalaı tanydyq? Jazýshy Asqar Altaıdyń «Bylǵary tabyt» romanynan ushyrattyq. Jerdiń jaıy óz aldyna, sol topyraqqa qonystanǵan jurt, olarmen astanalyqtardyń qatynasy arqyly ózin tanýdan qalǵan qaıran qazaqtyń búgini men bolashaǵyn baǵamdaısyz. Qaıran degen sózdiń sońynda ókinish bar...

Ádebıet • 06 Aqpan, 2023

Máńgiliktiń elesi

Batyrlar, balýandar, kúreskerler ǵana ustap tura ma ulttyń rýhyn? Olar halyqtyń rýhyn kóteretinine daý joq, árıne. Al negizgi rýhtyń altyn júlgesin ustap, urpaqtan urpaqqa jetkizýshi – aqyndar hám basqa da sóz ıeleri. Batyrlar jyrynan bastap, jyraýlar poezııasynan búginge deıin kóshken ult bolmysynyń máıegi baıaǵyda umytylyp ketken nemese tarıhta aty qalǵan aqyn jyrlarynda turady. Topyraǵyna bitken jýsandaı, tanaýyńa aparsań qyshqyltym ıisi uıqysyraǵan aqyl-esińdi oıatpasa, dalada ósken qazaq jyr eken demeıdi. Iran-Ǵaıyp, Iranbek Orazbaevtyń keıbir týyndylaryndaı shamyrqanyp, ytyrynyp turmasa.

Iаndeks.Metrıka