Infografıka • 07 Naýryz, 2025
Otandastarymyz mıkroqarjy uıymdarynyń qaryz batpaǵyna batyp barady – bereshek 1,2 trln teńgege jetip, bir jylda 12,9%-ǵa ósti. Halyq bankten bir, shaǵyn uıymdardan bir paıyzy sharyqtaǵan qaryz alyp, alańnan aryla almaı otyr. Memleket baqylaýdy kúsheıtse de, qaryzǵa táýeldilik kún saıyn órship keledi. Qarjy daǵdarysynyń sheti kóriner emes...
Ekonomıka • 15 Aqpan, 2025
Ekonomıkany turaqtandyrý tetikteri
Qosylǵan qun salyǵynyń (QQS) reformasy talqylanyp, onyń mólsherlemesin 16%-ǵa deıin arttyrý usynyldy. Úkimet muny maıshammen qarap, keıbir salalarǵa 10%-dyq mólsherleme engizýdi, al aýyl sharýashylyǵy ónimderin óndirýshilerdi salyqtan bosatpaq. Bıznes qaýymdastyq ókilderi QQS ósiminiń saldaryn, bıýdjet shyǵystaryn ońtaılandyrý qajettigin ári salyq júıesiniń ınvestısııalyq tartymdylyǵyn eskerýdi surap otyr. Úkimet bıýdjet kiristerin ulǵaıtý arqyly Ulttyq qorǵa táýeldilikti azaıtyp, ekonomıkany turaqtandyrýǵa baǵyttalǵan sharalardy qolǵa alyp jatyr.
Salyq • 14 Aqpan, 2025
Salyq reformasy barshaǵa tıimdi bolýǵa tıis
Qosylǵan qun salyǵyna (QQS) qatysty halyq arasynda áli de suraq kóp. Bul máseleni san-saqqa júgirtýdiń qajeti joq, baıyppen qarap, kásibı mamandar jan-jaqty túsindirip bergeni jón. Osy oraıda Ulttyq ekonomıka mınıstrligi Salyq jáne keden saıasaty departamentiniń dırektory Erlan Saǵynaevqa birqatar suraq qoıdyq.
Salyq • 13 Aqpan, 2025
QQS: Shaǵyn bızneske salmaq túsirmeıdi
Qosylǵan qun salyǵy (QQS) mólsherlemesi joǵarylasa, taýar men qyzmet baǵasynyń qymbattaıtyny, ıaǵnı tutynýshynyń satyp alý múmkindiginiń azaıatyny – halyqty alańdatatyn basty másele ekeni anyq. Alaıda biz qatal naryqtyń názik bir tusyn esten shyǵarǵandaımyz. Qoǵamdaǵy alańdaýshylyqty «Tax Incidence Theory» (Salyq aýyrtpalyǵynyń bólinisi) tujyrymdamasy negizinde paıymdasaq, túsinýge bolady. Iаǵnı memleket salyqty kásipkerlerge júkteıdi, biraq júkti tutynýshy kóteredi. Sóıtse de osy úderisterdiń halyqtyń ózine paıdaly jaǵy bar.
Qarjy • 12 Aqpan, 2025
Memleket basshysy Úkimettiń keńeıtilgen otyrysynda qazirgideı aýmaly-tókpeli ýaqytta ekinshi deńgeıli bankter el ekonomıkasyna kómektesýi kerek ekenin aıtty. 2017–2020 jyldar aralyǵynda birqatar iri bankke memleket qamqor boldy. Sonyń ishinde Ulttyq qor esebinen 15 jyl merzimge qarjylaı qoldaý kórsetti. Prezıdenttiń «Kezinde sizderge kómektestik, endi sizderdiń kezekterińiz keldi» degen sózi bankterge qanshalyqty áser etti?
Salyq • 11 Aqpan, 2025
QQS: Sheteldegi mólsherlemeniń shegi qandaı?
Elimizde qosylǵan qun salyǵyn (QQS) 20%-ǵa kóterý usynysy áli de qyzý talqylanyp jatyr. Memleket basshysy bul máselege qatysty tııanaqty zerttep, zerdelep baryp sheshim qabyldaý kerek ekenin eskertken edi. Osy oraıda sheteldik tájirıbelerdi nazarǵa alyp, baǵamdaǵandy jón kórdik.
Tanym • 11 Aqpan, 2025
Adamzat ǵasyrlar boıy máńgilik jastyqtyń qupııasyn izdep keledi. Bázbireýler shóp tamyrlaryn dáriptese, endi biri medısınanyń jetistikterine senim artty. Alaıda germanııalyq Iаkov Sıperovıchtiń taǵdyry bul izdenistiń múlde basqa beınesin kórsetti.
Salyq • 05 Aqpan, 2025
QQS: Ár sektorǵa – ártúrli mólsherleme
Qosylǵan qun salyǵy (QQS) mólsherlemesi 20%-ǵa kóteriledi degenmen, ár salaǵa ártúrli paıyz belgilenbek. Ásirese aýyl sharýashylyǵy, azyq-túlik, farmasevtıka salalaryna birqatar jeńildik qarastyrylady. Turǵyn úı qurylysy sektoryna QQS ornyna ınfraqurylymdyq alym salý oılastyrylyp jatyr. Sonymen qatar bólshek salyq tóleýshiler sany qysqaryp, bızneske túsetin salyq júktemesi artady.
Qoǵam • 04 Aqpan, 2025
QQS: Naqty jaǵdaı eskerilýge tıis
Saýal: – Qosylǵan qun salyǵy shegin tómendetý barysynda qandaı faktor birinshi kezekte eskerilýi kerek?
Saraptama • 01 Aqpan, 2025
QQS: Ýaqyt synyn eńseretin qadam
El qazynasy ortaıyp, Ulttyq qor transfertine muqtajdyq artty. Eselep ósken shyǵyndy salyq túsimderi jaba alatyn emes. Bılik osy teńgerimsizdikti túzeý maqsatynda qosylǵan qun salyǵy (QQS) mólsherlemesin arttyramyz dep otyr. Bul usynys tóńireginde qoǵamdyq pikir ekige jaryldy. Biri «bızneske qysym kúsheıedi» dep alańdasa, ekinshi tarap «salyq ádil bólinse, memleket órkendeıdi» deıdi. Kózqaras san alýan, al basty suraq – bul ózgerister eldiń qarjylyq turaqtylyǵyn qamtamasyz ete ala ma?