Pikirler .
Búginde ómirimizdi aqparattyq tehnologııalarsyz elestete almaıtynymyz belgili. Tipti adam balasy álmısaqtan áleýmettik jelilerge kindigi baılanyp qalǵandaı kúıge jettik. Zamana ıgiligi keıde álin bilmegenniń belindegi shoqpar, esi kirmegen balanyń qolyndaǵy ótkir pyshaqtaı qorqynyshty. Kıberalaıaqtar aqparattyq tehnologııalardyń arqasynda ońaı baılyqqa kenelip, talaı adam jıǵan-tergeninen áp-sátte aıyrylyp otyrǵan jaǵdaıy bar. Aqshadan aıyrylǵan bir bólek te, al abyroıdan aıy rylǵannyń orny qalaı tolmaq?
20 Qyrkúıek, 2024
«О́z úıińnen jaý shyqsa, qashatyn jer tabylmas» degendi baıaǵyda aıtyp ketken ata-babalarymyzdy naǵyz dala danyshpandary dersiz. Bir ǵana sóılemge baılanǵan toqtam óz jaqyndaryna zalymdyq, álimjettik kórsetetin kisápirlerdiń álmısaqtan bolǵanyn aıǵaqtamaı ma? Kisápir demekshi, ilgeri zamanda qaltaǵa túsetin urylardy osylaı ataǵan eken. Al bul zamanda óz otbasyna kesirin tıgizip, taǵdyryn tas-talqan etkenderdi kisápir demeı, kim deımiz?
26 Naýryz, 2024
Bala kúnimizde aralarynda úrip aýyzǵa salǵandaı súıkimdi bes birdeı ul-qyzy, oqyǵan-toqyǵan, qyzmeti bar erli-zaıyptylar ajyrasqanda aqylǵa syıǵyza almaı, ańtarylǵanymyz esimizde. Ol zamanda ilýde bireý bolmasa, ekiniń biri ońaılyqpen ajyrasa salmaıtyn. Onyń ústine eresek adamdardyń arasynda túrli kelispeýshilik, dúrdarazdyq azdaı kórinetin.
31 Qańtar, 2024
Jańa jyl bastalǵaly beri qara basyna jumys istep kele jatqan jeke kásipkerler men taksı júrgizýshileriniń mobıldi aýdarymdardan bas tartýy jurtty ábigerge salyp otyr. Qandaı da bir qyzmet túrimen kúneltip júrgen otandastarymyz tabysyn túgel tartyp alatyndaı kúı keship jatyr. Al osynyń bári de bilmegendikten, jańa talapty tolyq túsinbegendikten týyndap jatqany aıan.
14 Qańtar, 2024
Kadrlyq aýys-túıis, qarjylyq, saıası sebepterge baılanysty Úkimette túrli ózgerister júrip jatady. Jańa mınıstrlikter qurylady, qosylady, tipti jabylyp qalǵandary da bar. Máselen, keńes ókimetiniń tusynda Qurylys materıaldary mınıstrligi bolǵan. Osynaý mınıstrlik qazirgi TMD keńistiginiń shartarabynda júrip jatqan aýqymy orasan qurylys nysandaryna materıaldardyń óndirilýin, jetkizilýin, ásirese sapasyn qatań qadaǵalap, isin júrgizip otyrǵan. Bertinde osy mınıstrlikti qaıta qurý týraly másele qaýzaǵan materıaldar da jazyppyz. Álbette, bul – basy bólek áńgime.
05 Qarasha, 2023
Qazirgi balalar eshteńeden tarshylyq kórmeı, emin-erkin júr. О́sip kele jatqan ul-qyzyna ózegin julyp bererdeı óbektep, ómirin sarp etetin taǵy da – sol áke-sheshe. Degenmen qazirgi urpaqtyń kórip otyrǵan ıgiligi kóp bolǵanymen, sonyń óteýindeı – qaýip-qateri odan da asyp túsedi.
26 Maýsym, 2023
Búginde qaı dúkenge kirseń de qaptamalary kózdiń jaýyn alatyn, ata-babalarymyzdyń túsine de kirmegen azyq-túliktiń túri kóp qoı, shirkin. Alaıda bir arba tamaq alsań da berekesi, dámi, nári joq. Tipti kópshiligi densaýlyqqa zııan ekenin ishimiz bilip turady. Bul az deseńiz, qarnyń shurqyraǵanda jyldam daıyndalatyn kóshe tamaqtary tolyp tur. Al endi nany alty aıǵa deıin ashymaı tura beretin fastfýdtardyń aǵzaǵa zııan ekenin árkim biledi. Biz de baıqatpaı fastfýd ındýstrııasyn balalatyp otyrǵan eldiń qataryna qosylyp kettik. Munyń nátıjesi kóp kúttirgen joq, irkildegen etjeńdi balalar, aýrýshań jastar kóbeıdi.
11 Maýsym, 2023
Jahandyq indet búkil álemdi ýysynda ustaǵan kezeńde úıinde jatyp-aq jurtty sazǵa otyrǵyzyp ketken alaıaqtardyń túrleri kóp bolǵanyn bilemiz. Internet arqyly júzege asatyn qylmystyq epızodtardyń beleń alǵany sonshalyqty, quqyq qorǵaý organdary onyń «úzdik ondyqqa» kiretin túrlerin jarııalaýǵa májbúr bolǵany da este.
08 Mamyr, 2023
Bireýler Otan úshin opat bolsa, endi bireýler – zulymdyqtyń, bireýler aıtpaı kelgen apattyń qurbany. Al óz aqymaqtyǵynan ajal qushqandardy kórgen saıyn aqymaqtyqtan ólgenderge beriletin «Darvın syılyǵy» eske túsedi. Áıtpese, qanshama adam dál osy sátterde aýyr dertten, shıpasy tabylmaǵan keseldermen arpalysyp, Qudaıdan densaýlyq, ǵumyr tilep jatqan joq pa?
18 Sáýir, 2023
Áne-mine degenshe álemdi gúlge bólegen áıelder merekesi de óte shyqty. «Al endi búkil jyl boıy, kelesi 8 naýryzǵa deıin kúnde Ákeler kúni bolady ǵoı, ıá?» deıdi úıdegiler qaljyńdap. Qarap otyrsaq, aqıqatynda solaı emes pe?!
09 Naýryz, 2023
«Bazar barsań – baqyr bar, barsań baqyr túgil taqyr joqtyń» keri. Qazir ınternet arqyly jalǵan jumys, ótirik vakansııa usynatyn kompanııalardyń, óz paıdasyna jegip qoıatyn jelilik bıznestiń qara tizimin ońaı taýyp alýǵa bolady. Jumyspen jarylqaýshylardyń qara tizimin jasaýǵa septesip otyrǵandar da sol – sekta sııaqty «setevıkterdiń» aılasynan áreń sytylyp shyqqandar. О́kinishke qaraı, kóp adam osyny óz basynan ótkermeı túsine bermeıtindikten, úsh kúni qor bolǵan jigittiń mysalyn baıandap kórelik.
08 Aqpan, 2023
Áli aýzynan anasynyń súti de keppegen jasóspirimder arasyndaǵy álimjettik pen ádiletsizdik qalaı paıda bolady? Estigen adamnyń jany túrshigetin, túrme sııaqty jabyq mekemelerde, qylmys áleminde ǵana oryn alatyn ozbyrlyqty oń-solyn tanymaǵan mektep oqýshylary qaıdan biledi?
02 Qarasha, 2022
«Uıat» degen uǵymǵa qatysty ulttyq ustanym halyqaralyq standarttarǵa saı kele me degen másele tóńireginde bas qatyryp júrgenimizge biraz ýaqyt bolǵan eken. Álemdi ýysynda ustaǵan koronavırýs indetine deıin elimizde «Qyz taǵdyry» deıtin jaqsy joba boldy. Sol bastamany qolǵa alýǵa túrtki bolǵan, qaıta-qaıta qoǵamdy dúrliktirip, týǵan balasyn ájethanaǵa, qoqys jáshigine tastaǵan, kúre jolda qaldyrǵan oqıǵalardyń beleń alýy, balıǵat jasyna tolmaı jatyp júkti bolǵan árbir myń jasóspirimniń orta eseppen 36 balanyń náresteli bolýy edi. Solardy adam janyn túrshiktiretin qylmysqa barýyna ıtermeleıtin eldiń «uıat bolady» deıtin sózi.
14 Qazan, 2022
Eger aınalamyzda ardyń shegin attaǵan keleńsiz jaǵdaılar qaıtalana berse, onda is nasyrǵa shappaı birden dabyl qaǵylýy qajet. Qaı kezde de aqsha úshin týǵan anasyn satyp ketetinder tabylatyndyqtan, tyıym men jaza bolmasa, tómendegideı oqıǵalar qaıtalana bermek. Al qashan da zııan shegetin – ańqaýlar ǵana emes, óz menmendigi men jalǵan, tipti joq ataqtyń qurbandary. Sonymen...
11 Shilde, 2022
It pen mysyqqa ılikpeıtin qoǵam
Kúndelikti ómirde kópultty kórshilerimizdiń arasynda jıi talqylanatyn taqyryptar bar. Kún jylyna bastasa sýsyz qalatyn kósheler, úp etken jelden jalp etip sóne salatyn jaryq, oıdym-oıdym joldardy jóndeý sııaqty jyl qusyndaı qaıta-qaıta oralatyn máselelerden bólek, mektepten qaıtqan balalardy joldan ótkizbeıtin buralqy ıtter, bir kórshiniń bosap ketken qabaǵan tóbeti, taǵy bir kórshiniń joǵalyp ketken mysyǵy taqylettes jaıttar tirshiligimizdiń ajyramas bólshegi ekenin kópshiligimiz baıqaı bermeımiz.
19 Sáýir, 2022
Jalǵyzsyraǵan balamen sóılesińiz
Myna alasapyran ómirden mán tabý, óz ornyńdy tabý bala túgili, keıde úlken adamdarǵa da ońaı emes. Taǵdyrdyń túrli talqysyn jalǵyzdyq keshkende, túsinistik tappaǵanda eresekterdiń ózi de kótere almaı qalady. Jazmyshtyń qandaı synaǵy bolsa da dem beretin, súıeıtin, jigerlendiretin janashyr bireýdiń bolǵany árkimge kerek.
10 Naýryz, 2022
Sońǵy kezde BAQ-ta nemese blogerlerdiń jazbalarynda «gazlaıtıng» jáne «abıýz» termınderi jıi paıdalanylady, biraq onyń maǵynasyn jazyp otyrǵandardyń ózi de tolyq túsine bermeıdi.
07 Aqpan, 2022
Tańbalaý jáne bıznestegi baıbalam
Syrttan tasyǵanymyz, ózimiz óndirgenimiz bar, sórelerdegi taýarlardy túgeldeı tańbalaý qanshalyqty qısyndy? Osy másele qozǵalsa bolǵany, óndirýshiler nege baıbalam salyp shyǵa keledi? Shyndyǵynda taýarlardy tańbalaý baǵalardyń qymbattap, ónimniń azaıýyna alyp kelýi múmkin be?
28 Qazan, 2021
Qaı kezde bolsyn, qarama-qaıshylyqqa toly myna qoǵamda keı elder tipti qoqystyń ózin kádege jaratyp, orasan paıda taýyp jatqanda, endi bir elderde eń nashar ekologııalyq ssenarıı oryn alyp otyr.
28 Qyrkúıek, 2021
Adam balasynyń eń aqymaq ókilderine beriletin «Darvın syılyǵy» deıtin bar. Evolıýsııa atasy Charlz Darvınniń qurmetine atalǵan bul «ataq» aqymaqtyǵymen ózin ózi jer jastandyryp, adamdardyń genofondyn tazartqandar úshin taǵaıyndalady. Biraq óziniń túbine ózi jetkender mundaı syılyqqa ıe bolǵandaryn bilmeı ótedi.
25 Tamyz, 2021