Rýhanııat • 28 Shilde, 2022
Ázaǵań óziniń Qalbataýyna qanyna bitken qarapaıymdylyǵynan da san ese kishireıip, alasaryp, ańǵaldanyp, sábıshe arsalańdap kelip ketýshi edi-aý. Bul joly ózi joq, sandaǵan kózi – oqyrmandary bar edi. Almatydan ádeıi kelip ata-baba rýhyna taǵzym etip, as berip Quran hatym túsirtý qamyn kúıttegen uly Jannur, kelini Ǵalııa bastaǵan urpaqtarynyń – nemereleri men shóbereleriniń bul taǵzym ǵurpyna súısingen jergilikti basshylar óz taraptarynan jóppeldemede oılastyrylǵan jedeǵabyl ilkimdi is-sharalarymen jelpintip ákete qoıǵanyna qalaısha súısinbessiń. Mundaı ińkárlik sezim ózderiniń týma talantyna kórsetilgen qoshemet, yqylas ekendigi sezilip, dúıim jurttyń qoldaý, qolpashtaýyna ulasyp kete barǵany qandaı jarasty edi, aýyl birliginiń aıshyqty berekesi edi.
Rýhanııat • 28 Shilde, 2022
«Nama» janryn zerdeleýge jol ashqan ádebıettanýshy
Qazaq ádebıetin dáýirleý, onyń ishinde kóne jazbalardy zertteý isi bir ǵasyrǵa sozylǵan uzaq kezeńdi basynan ótkergeni belgili. Bul keńestik ıdeologııanyń qyryn qaraýynyń caldarynan arshylmaǵan kómbe tárizdi, kópshilik ǵalymdar bara qoımaǵan tyń taqyryptardyń biri boldy. О́tken ǵasyrdyń 60-70-jyldaryna qaraı ǵana qazaq ádebıetiniń erte kezeńderin zertteý jáne júıeleý máselesi birtindep qolǵa alyna bastady. Atalǵan salada, dáliregi ejelgi jazba eskertkishterin, basqa da kóne jádigerlerdi zertteýde N.Saýranbaev, Ǵ.Aı̆darov, I.Keńesbaev, E.Janpeı̆isov, Á.Quryshjanov, Á.Ibatov, M.Tomanov, J.Bekturov, M.Balaqaev, S.Amanjolov, R.Syzdyqova, B.Ábilqasymov, M.Isaev syndy kóptegen tilshi-ǵalym úlken úles qosty. Sonymen qatar qazaq ádebıettanýynda M.Áýezov, S.Muqanov, Á.Qońyratbaev, Á.Marǵulan, B.Kenjebaevtar kóne muralardy alǵash zerttegen ǵalymdar boldy. Sol ulylardyń izin jalǵap, tam tumdap aıtyla bastaǵan taqyryp tóńireginde ýaqyttyń qıyndyǵy men kúrdeli kedergilerge qaramastan, Altyn Orda tusyndaǵy ádebıetti zerttegen ǵalymdardyń biri – Alma Mútálipqyzy Qyraýbaeva edi.
Ádebıet • 28 Shilde, 2022
«Tilalshaq» – ashy kekesin, ótkir syn
Kimniń bolsyn qoǵamnan ózindik ornyn taýyp, ortaǵa beıimdelip, myna aýmaly-tókpeli ómirden óz úlesin ala bilýi mańyzdy. Al eger sen óz jolyńdy taba almasań, ózindik pikiri, oıy bar adam retinde qalyptaspasań, kim kóringenniń qoljaýlyǵy bolasyń.
Ádebıet • 28 Shilde, 2022
Medreseden Nobel minberine deıin...
Tanzanııada týyp, Anglııada ósken Abdýlrazak Gýrnanyń ótken jylǵy Nobel ádebıet syılyǵynyń ıegeri ekenin oqyrman qaýym jaqsy biledi. Dıkkenstiń «Tuńǵıyq úı» romanyn jatqa oqıtyn, Floberge ishi jylymaıtyn jazýshynyń qalamy osal emes. «Qajylyq sapary», «Jumaq», «Qıyrshyq júrek», «Sońǵy tartý» sııaqty úlken romandary ony tanymal etti.
Ádebıet • 28 Shilde, 2022
XX ǵasyrdyń ekinshi jartysynda Latyn Amerıka ádebıetinde úlken dúmpý ornady. Rýben Darıo men Hose Martı bastaǵan modern baǵyty ózinen keıingi qalamgerlerge edáýir áser etti. Álem ádebıetin Gabrıel Garsıa Markes, Hýlıo Kortasar, Oktavıo Pas, Horhe Lýıs Borhes sary-jasyl elesterimen syrqattap úlgerdi. Jumbaq labırıntteri men qupııa tústeri arqyly baýraǵan ıspantildi jazýshylar magııalyq realızm baǵytynda ónimdi eńbekterdi dúnıege ákeldi.
