ıntegrasııany keńeıtedi, ınvestısııany kóbeıtedi
Jaqynda Qostanaı oblysynyń ákimi Arhımed Muhambetov bastaǵan quramynda «Tobyl» ÁKK ókilderi, iri ónerkásip jáne aýyl sharýashylyǵy kásiporyndary basshylary bar oblys delegasııasy Tatarstanda bolyp qaıtty. Týysqan tatar eli ekonomıkasynda aýyl sharýashylyǵy óńdeý óndirisiniń, qus sharýashylyǵynyń jáne mashına jasaý óndirisiniń damý qarqyny erekshe. Olarda úırenetin úrdister jetkilikti. Oblys delegasııasynyń maqsaty da ozyq tehnologııalarmen tanysý, ekijaqty alys-beriske kelisim jasaý bolatyn. Eki kúndik saparda qostanaılyqtar «Aq bars» qus sharýashylyǵy kesheni» birlestiginiń Laıshev fılıalynda, «Maıskıı» jylyjaı kombınatynda, «Ford sollers» avtomobıl zaýytynda boldy. «Qazan» agroónerkásiptik parki naǵyz ınnovasııalyq óńdeý júıesi bolyp tabylady.
5 myń sharshy metr aýmaqqa 8 shaǵyn óńdeý sehy ornalasqan, munda barlyq sanıtarlyq normalar saqtalǵan, olar aýyl sharýashylyǵy ónimderin óńdeýmen aınalysatyn kásipkerlerge jalǵa beriledi. Sonda bıznesin bastaǵan olardyń shyǵyny óte az bolady. О́ndirilgen ónim saýdaǵa osy jerden tikeleı shyǵarylady. Aýyl sharýashylyǵy ónerkásibi parkiniń dırektory Oleg Vlasovtyń aıtýynsha, osynda uıymdastyrylǵan saýda alańynyń arqasynda tutynýshyǵa ónim bazar baǵasynan 20 paıyzǵa arzan bolyp jetedi. Tatarstannyń basqa qalalarynda da osyndaı keshenniń kishigirim túrlerin ashý oıda bar eken. Aýyl sharýashylyǵy ónimderin óńdeý men ony satýda problemaly máseleleri áli de jetkilikti Qostanaı oblysy úshin tatar aǵaıyndardyń myna tájirıbesi úırenetin-aq úrdis eken.
Qostanaı oblysynda eki ındýstrııalyq aımaq qurylysynyń bastalýyna jáne onda óndiristik ónerkásipti keńeıtý, ásirese, avtomobıl bólshekteri kásipornyn qurý maqsatyna oraı, Tatarstandaǵy ındýstrııalyq park tájirıbesine erekshe kóńil bólindi. Sonymen qatar, oblys basshylyǵy men bıznes-qurylym ókilderi Tatarstandaǵy «Hımgrad» tehnopolısin, «Alabuǵa» erekshe ekonomıkalyq aımaǵyn jáne jumysyn zamanaýı tehnologııa salasyna qaraı burǵan IT-parkin, «Master» ındýstrııalyq aımaǵyn aralap kórdi. Munyń barlyǵy da memleket pen jekemenshik áriptestiginiń tamasha mysaly bolyp tabylady.
Memleket tarapynan park aýmaǵynda bıznestiń damýyna qolaıly jaǵdaı jasalǵan, ıaǵnı kommýnaldyq ınfraqurylym, kólik logıstıkasy, rezıdentter úshin salyq jáne kedendik jeńildikter tolyq qamtamasyz etilgen. Osylaısha, aımaq úshin dástúrli óndiris salalaryn saqtaý, ásirese, sheteldik kompanııalar úshin bıznes klımatty jaqsartý, shaǵyn jáne orta bızneske yntylandyrý, jumys oryndaryn ashý, bıýdjetke qarjy túsirý sııaqty birneshe másele qatarynan sheshimin tapqan. Mundaı máselelerdiń barlyǵy da Qostanaı oblysy úshin mańyzdy ekeni daýsyz. О́ndiris nysandaryn aralaǵan kezde Qostanaı oblysynyń ákimi Arhımed Muhambetov pen Tatarstan premer-mınıstri Ildar Halıkov bolashaqtaǵy naqty yntymaqtastyq máselelerin talqylady.
Sapar aıasynda Arhımed Muhambetov Tatarstan Respýblıkasynyń prezıdenti Rýstam Mınnıhanovpen kezdesti. Tatarstan prezıdenti qazaq pen tatardyń rýhanı baılanysy ǵasyrlar tereńine ketetinin atap ótti jáne týysqan halyqtar arasyndaǵy yntymaqty nyǵaıtý úshin kóp jumys atqaryp kele jatqan Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaevqa rızashylyǵyn bildirdi.
Tatarstanda Qazaqstanmen birlesken 36 kásiporyn jumys isteıdi. Sondaı-aq, Tatarstannyń «Tatneft», «KamAZ», Qazan tikushaq zaýyty, «KER-holdıng», Zelenodol keme jasaý zaýyty, Sergo atyndaǵy zaýyt sekildi iri kásiporyndar Qazaqstanda da belsendi jumys isteıdi.
«Bizde mashına, tikushaq qurastyrý, munaı ónerkásibi salasynda birlesken jobalar kóp. Agroónerkásip sektorynda, aýyl sharýashylyǵy ónimderin óńdep, satý salasynda Qostanaı oblysymen yntymaqtasa jumys isteımiz dep oılaımyn. Árıne, oblystyń mıneraldy shıkizat baılyǵyn eskere otyryp, yntymaqtastyqtyń ındýstrııalyq múmkindigin de qarastyratyn bolamyz», dedi Tatarstan prezıdenti. Sonymen qatar, ol mádenıet jáne bilim salasyndaǵy baılanystardyń da nyǵaıatynyn atap ótti.
О́z kezeginde Qostanaı oblysynyń ákimi bul kezdesýdi ekijaqty ıntegrasııanyń jarqyn úlgisi ekenin aıtty. Ol Qostanaı oblysy Qazaqstannyń agrarlyq-óndiristik aımaǵy ekenin aıta kelip, oblys ákimi sońǵy jyldary ónerkásip pen aýyl sharýashylyǵy ónimin óńdeý salasyn damytýǵa bet burǵanyn tilge tıek etti. Oblysta júzege asyrýǵa josparlanǵan jobalardy, oblystyń ınvestısııalyq bolashaǵy zor aımaqtarymen tanystyrǵan oblys ákimi tatarstandyq kompanııalardy birlesip jumys isteýge shaqyrdy.
Aıtqandaı, jyl basynda Qazan qalasynda «Tobyl» ÁKK men Tatarstan ınvestısııalyq agenttiginiń arasynda oblysqa ınvestısııa tartý jónindegi yntymaqtastyq kelisimge qol qoıylǵan bolatyn. Jergilikti bıznesti qoldaý jáne sheteldik kompanııalardy tartý tájirıbelerin úırený úshin olardy qaraý, tanysý mańyzdy.
«Biz óndiris kólemin ulǵaıtý men ózimizdegi ekologııalyq taza ónimniń eksporttyq geografııasyn keńeıtý máseleleri boıynsha usynysty qaraýǵa daıynbyz», dedi Arhımed Muhambetov.
Tatarstan delegasııasynyń aldaǵy ýaqytta Qostanaıǵa jaýap sapary bolady.
Názıra JÁRIMBETOVA,
«Egemen Qazaqstan»
QOSTANAI