2016 jylǵy 28 qańtar, Almaty qalasy
Ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý qaǵıdalaryn bekitý týraly
«Baǵaly qaǵazdar rynogy týraly» 2003 jylǵy 2 shildedegi Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyna sáıkes Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq Bankiniń Basqarmasy qaýly etedi:
1. Qosa berilip otyrǵan Ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý qaǵıdalary bekitilsin.
2. Baqylaý jáne qadaǵalaý ádisnamasy departamenti (Ábdirahmanov N.A.) Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamasynda belgilengen tártippen:
1) Quqyqtyq qamtamasyz etý departamentimen (Cársenova N.V.) birlesip osy qaýlyny Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkeýdi;
2) osy qaýlyny «Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginiń Respýblıkalyq quqyqtyq aqparat ortalyǵy» sharýashylyq júrgizý quqyǵyndaǵy respýblıkalyq memlekettik kásipornyna:
Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelgeninen keıin kúntizbelik on kún ishinde «Ádilet» aqparattyq-quqyqtyq júıesinde resmı jarııalaýǵa;
Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelgennen keıin ony Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq Banki alǵan kúnnen bastap kúntizbelik on kún ishinde Qazaqstan Respýblıkasy normatıvtik quqyqtyq aktileriniń memlekettik tizilimine, Qazaqstan Respýblıkasy normatıvtik quqyqtyq aktileriniń etalondyq baqylaý bankine engizýge jiberýdi;
3) osy qaýly resmı jarııalanǵannan keıin ony Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq Bankiniń resmı ınternet-resýrsyna ornalastyrýdy qamtamasyz etsin.
3. Halyqaralyq qatynastar jáne jurtshylyqpen baılanys departamenti (Qazybaev A.Q.) osy qaýlyny Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelgennen keıin kúntizbelik on kún ishinde merzimdi baspasóz basylymdarynda resmı jarııalaýǵa jiberýdi qamtamasyz etsin.
4. Osy qaýlynyń oryndalýyn baqylaý Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq Banki Tóraǵasynyń orynbasary O.A. Smolıakovqa júktelsin.
5. Osy qaýly alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen keıin kúntizbelik on kún ótkennen soń qoldanysqa engiziledi.
Ulttyq Bank Tóraǵasy D.AQYShEV
Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq Banki Basqarmasynyń
2016 jylǵy 28 qańtardaǵy № 10 qaýlysymen bekitildi
Ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý qaǵıdalary
1. Jalpy erejeler
1. Osy Ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý qaǵıdalary (budan ári - Qaǵıdalar) «Baǵaly qaǵazdar rynogy týraly» 2003 jylǵy 2 shildedegi Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyna (budan ári - Baǵaly qaǵazdar naryǵy týraly zań) sáıkes ázirlendi jáne Qazaqstan Respýblıkasynda ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý sharttary men tártibin belgileıdi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń normatıvtik quqyqtyq aktilerimen rettelmegen bóliginde ortalyq kontragenttiń qyzmeti, eger ortalyq kontragenttiń ishki qujattary, ortalyq kontragent pen onyń klıentteri arasynda jasalǵan qyzmet kórsetý sharttary Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamasyna qaıshy kelmese, solarǵa sáıkes júzege asyrylady.
2. Ortalyq kontragent fýnksııalaryn, quqyqtaryn júzege asyrý jáne óziniń kontragent retindegi mindetterin oryndaý úshin basqa tulǵalardy tartpaıdy.
3. Ortalyq kontragenttiń uıymdastyrý qurylymyna, mynalar:
1) táýekelderdi basqarý júıesin qurýdy jáne onyń jumys isteýin qamtamasyz etý;
2) ortalyq kontragenttiń arnaıy kepildik berilgen jáne rezervtik qorlaryn basqarý;
3) qarjy quraldarymen mámileler boıynsha klırıng qyzmetin júzege asyrý;
4) aqparatty óńdeý jáne taratý;
5) ortalyq kontragent qyzmetin baǵdarlamalyq-tehnıkalyq qamtamasyz etý;
6) saýda-sattyqqa klırıngtik qatysýshylardyń qarjylyq jaı-kúıine, sondaı-aq olardyń ortalyq kontragenttiń ishki qujattaryna sáıkes kelýine monıtorıng;
7) ishki aýdıt jáne baqylaý;
8) qarjy quraldarymen mámileler boıynsha esep aıyrysýlardy (tólemderdi) uıymdastyrý (ortalyq kontragentte Qaǵıdalardyń 4-tarmaǵynyń ekinshi bóliginde kózdelgen esep aıyrysý uıymymen shart bolmaǵan jaǵdaıda) fýnksııasy bolyp tabylatyn bólimsheler kiredi.
2. Ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý sharttary
4. Ortalyq kontragent ol boıynsha ortalyq kontragent qyzmet kórsetýdi júzege asyratyn mámileler boıynsha aqparatty jınaıdy, óńdeıdi jáne saqtaıdy, alshaqtyqtar bolǵan kezde, ony salystyryp tekseredi jáne túzetedi, mámile taraptaryn (derektemelerin) ózgertedi nemese Qaǵıdalarda jáne ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynda aıqyndalǵan talaptarda jáne tártippen mámile boıynsha defoltty retteý kezinde ózge is-qımyldardy jasaıdy.
Ortalyq kontragenttiń qarjy quraldarmen mámileler boıynsha qyzmetin júzege asyrý úshin ortalyq kontragent esep aıyrysý uıymymen, saýda-sattyqty uıymdastyrýshymen, klırıngtik uıymmen shart jasaıdy, onyń talaptary shart taraptary arasynda aqparatpen almasý jáne shart taraptary óz quqyqtary men mindetterin iske asyrý barysynda kelisilgen rásimderdi jasaý tártibin kózdeıdi.
5. Ortalyq kontragent ótinim berý jáne saýda-sattyqqa klırıngtik qatysýshynyń atynan qor bırjasynyń saýda júıesindegi qarjy quraldarymen mámilelerdi jasaý (onyń ashyq pozısııalaryn májbúrlep taratý maqsatynda) jáne (nemese) ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynda aıqyndalǵan tártippen jáne talaptarda ózge is-qımyldardy jasaý arqyly osy saýda-sattyqqa klırıngtik qatysýshynyń defoltyn retteý boıynsha rásimderdi júzege asyrady.
6. Ortalyq kontragent ortalyq kontragenttiń qyzmetimen baılanysty aqparat pen qujattardy saqtaýdy jáne osyndaı aqparat pen qujattardyń rezervtik kóshirmesin kúndelikti jasaýdy júzege asyrady.
Rezervtik kóshirmeler aqparatqa sanksııalanbaǵan kirý ruqsatynan qorǵalýǵa tıis jáne olardy jańartylǵan rezervtik kóshirmelermen aýystyrǵanǵa deıin ortalyq kontragenttiń rezervtik tehnıkalyq ortalyǵynda saqtalady.
7. Ortalyq kontragent rezervtik tehnıkalyq ortalyqtyń dereý iske qosylýyna turaqty daıyn bolýyn qamtamasyz etedi. Rezervtik tehnıkalyq ortalyq mynadaı talaptarǵa sáıkes keledi:
1) ortalyq kontragenttiń qyzmetimen baılanysty, negizgi aqparatpen birdeı aqparattyń rezervtik kóshirmeleri bar;
2) ortalyq kontragenttiń qarjy quraldarmen mámileler boıynsha qyzmetin júzege asyrý barysynda paıdalanylatyn ortalyq kontragenttiń baǵdarlamalyq-tehnıkalyq qamtamasyz etýiniń kóshirmesi bar;
3) ortalyq kontragent ornalasqan jerden jıyrma bes kılometrden kem bolmaıtyn jerde ornalasady;
4) ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý úshin qajetti kommýnıkasııalarmen qamtamasyz etiledi.
8. Ortalyq kontragentke klırıngtik uıymnyń, ortalyq depozıtarııdiń nemese qor bırjasynyń rezervtik ortalyǵyn paıdalanýǵa ruqsat beriledi.
Eger qor bırjasynyń ishki qujattarynda ortalyq kontragenttiń fýnksııalaryn qor bırjasynyń saýda júıesinde mámileler jasaý kezinde ózge uıymdardyń oryndaý múmkindigi kózdelgen jaǵdaıda, onda rezervtik ortalyqty klırıngtik uıym nemese ortalyq depozıtarıı paıdalanady.
9. Qarjy quraldarymen mámilelerdi jasaý nátıjesinde saýda-sattyqqa klırıngtik qatysýshylar arasynda klırıngti júzege asyrý maqsatynda ortalyq kontragent saýda-sattyqty uıymdastyrýshynyń saýda júıesinde jasalǵan mámileler ólsheminiń durys esebin qamtamasyz etedi.
10. Ortalyq depozıtarıı baǵaly qaǵazdarmen mámileler boıynsha esep aıyrysý uıymy bolyp tabylady.
11. Bırjalyq saýda-sattyqtarda týyndy qarjy quraldarmen jáne (nemese) valıýtamen jasalǵan mámileler boıynsha esep aıyrysýdy júzege asyrý tártibi men talaby qor bırjasynyń ishki qujattarynda aıqyndalady.
Ortalyq kontragent týyndy qarjy quraldarmen jáne (nemese) valıýtamen jasalǵan mámileler boıynsha esep aıyrysýdy (tólemderdi) uıymdastyrý úshin ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynyń talaptaryna sáıkes qarjy quraldaryn esepke alý úshin shottar ashady.
12. Ortalyq kontragent qor bırjasynda jasalǵan mámilelerden týyndaıtyn mindettemeler men talaptardyń kópjaqty ózara eskerý esebinen qatysýshylardyń táýekelderin klırıngtik uıymnyń jáne ortalyq kontragenttiń qyzmetin qoldana otyryp azaıtý boıynsha óz qyzmetin júzege asyrady.
13. Qaǵıdalardyń 12-tarmaǵynyń talaptary jańalyq, ashyq saýda-sattyq ádisimen qor bırjasynyń saýda júıesine ótinim berý nemese zańdy túrde mindetteıtin basqa kelisimniń bolýy esebinen oryndalady.
14. Klırıngtik qatysýshylar úshin ortalyq kontragent qyzmetiniń nátıjeleri boıynsha esepti ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynda aıqyndalǵan tártippen jáne merzimde ortalyq kontragent qalyptastyrady.
15. Klırıngtik uıymdardan nemese qor bırjasynan (ne qarjy quraldarymen mámileler boıynsha klırıngtik qyzmet sheńberinde fýnksııalardy júzege asyratyn bólimsheden jáne eger klırıngtik uıym jáne (nemese) qor bırjasy esep aıyrysýdy derbes júzege asyrsa, negizgi qyzmeti qarjy quraldarymen saýda-sattyqty uıymdastyrý bolyp tabylatyn bólimsheden) alynǵan buıryqtar negizinde esep aıyrysý uıymy esep aıyrysýdy (tólemderdi) júzege asyrady jáne bul jóninde ortalyq kontragentke habarlaıdy.
16. Klırıngtik qatysýshy qarjy quraldarymen mámileler boıynsha mindettemelerdi oryndamaǵan nemese tıisinshe oryndamaǵan jaǵdaıda, ortalyq kontragent klırıngtik qatysýshynyń mindettemeleriniń oryndalýyn qamtamasyz etý maqsatynda klırıngtik uıym aıqyndaǵan, arnaıy ókilettiksiz (senimhatsyz), sondaı-aq osy klırıngtik qatysýshynyń kelisiminsiz klırıngtik qatysýshynyń atynan ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynda belgilengen tártippen sharttar jasaıdy.
17. Ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynda kózdelgen jaǵdaılarda jáne tártippen kórsetilgen fýnksııalardy ortalyq kontragenttiń júzege asyrýyna baılanysty ortalyq kontragenttiń fýnksııalaryn júzege asyratyn tulǵalardyń shyǵyndary klırıngtik qatysýshylar arasynda bólinedi.
18. Qaǵıdalardyń 17-tarmaǵynda kózdelgen jaǵdaılardy qospaǵanda ortalyq kontragent eger osy klırıngtik qatysýshylar ortalyq kontragent aldyndaǵy mindettemelerin oryndasa ne eger onyń klırıngtik qatysýshylarǵa talaptary jeke jáne ujymdyq klırıngtik qamtamasyz etý esebinen tolyǵymen qanaǵattandyrylsa, klırıngtik qatysýshylardyń is-áreketterin shektemeıdi. Ortalyq kontragenttiń ishki qujattary barlyq klırıngtik qatysýshylar ortalyq kontragent aldynda mindettemelerin oryndaǵan kezde aktıvterdi jetkizý boıynsha mindettemelerin oryndamaǵany úshin ortalyq kontragenttiń jaýapkershiligin shekteý jaǵdaıyn kózdeıdi.
19. Klırıngtik qatysýshylardyń talaptarynyń somasy ortalyq kontragent jaýapkershiliginiń eń kóp mólsherinen assa, bul talaptar ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynda kózdelgen tártippen qanaǵattandyrylady. Eger ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynda basqasha kózdelmese qanaǵattandyrylmaǵan talaptar óteldi dep sanalady.
3. Ortalyq kontragenttiń qyzmeti týraly aqparatty ashý
20. Ortalyq kontragent barlyq múddeli tulǵalarǵa óz qyzmeti týraly aqparatty ashýdy jáne baǵaly qaǵazdar naryǵynda kommersııalyq qupııa emes aqparatpen tanysýǵa erkin kirýdi atalǵan aqparatty qazaq jáne orys tilderindegi buqaralyq aqparat quraldarynda turaqty negizde jarııalaý (ornalastyrý) arqyly qamtamasyz etedi.
21. Ortalyq kontragenttiń ınternet-resýrsynda myna aqparatty ashý qamtamasyz etiledi:
1) ortalyq kontragent týraly jalpy aqparat (ortalyq kontragent organdarynyń quramy, ortalyq kontr agenttiń basshy qyzmetkerleriniń tegi, aty, ákesiniń aty (olar bar bolsa), ortalyq kontragenttiń ornalasqan jeri, baılanys telefondary);
2) ortalyq kontragenttiń quryltaı qujattary;
3) ortalyq kontragenttiń ishki qujattary;
4) ortalyq kontragenttiń aýdıtorlyq uıym rastaǵan qarjylyq eseptiligin jáne aýdıtorlyq esepti qosa alǵanda jyldyq jáne toqsan saıynǵy qarjylyq eseptilik;
5) qarjy quraldarynyń naryqtaryn, túrlerin jáne ortalyq kontragenttiń qyzmet kórsetýine qabyldanatyn mámilelerdi (saýda-sattyq ádisterin) kórsete otyryp, ortalyq kontragent qyzmet kórsetetin saýda-sattyqty uıymdastyrýshylardyń ataýlary;
6) esep aıyrysý uıymdarynyń ataýy;
7) Qazaqstan Respýblıkasynyń baǵaly qaǵazdar naryǵy týraly, aksıonerlik qoǵamdar týraly zańnamalaryna jáne ortalyq kontragenttiń ishki qujattaryna sáıkes jarııalanýǵa tıisti aqparat.
4. Ortalyq kontragenttiń ishki qujattary
22. Ortalyq kontragenttiń ishki qujattary qarjy quraldarymen mámileler boıynsha ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý talaptary men tártibin aıqyndaıdy jáne mynalardy anyqtaıtyn erejelerden turady:
1) ortalyq kontragenttiń osy ortalyq kontragenttiń qyzmet kórsetýinde turǵan klırıngtik qatysýshylarymen ózara is-qımyl jasaý talaptary men tártibi, onyń ishinde taraptardyń quqyqtary men mindetteri;
2) ortalyq kontragenttiń jaýapkershiligi;
3) ortalyq kontragent ortalyq kontragenttiń qyzmet kórsetýinde turǵan klırıngtik qatysýshylardan jáne qarjy naryǵyn jáne qarjy uıymdaryn baqylaý men qadaǵalaý jónindegi ýákiletti organnan alynǵan aqparatty basqarý tártibi;
4) saýda-sattyqtyń klırıngtik qatysýshylarynyń qarjylyq ahýalyna, sondaı-aq ortalyq kontragenttiń qyzmet kórsetýinde turǵan klırıngtik qatysýshylardyń ortalyq kontragenttiń ishki qujattarynyń talaptaryna sáıkes kelýine monıtorıng jasaý tártibi;
5) kepildik qoryn qalyptastyrý tártibi men talaptary, sondaı-aq ortalyq kontragentke jarna men alym tóleý tártibi men sharttary;
6) ortalyq kontragenttiń rezerv qoryn qalyptastyrýynyń tártibi men sharttary;
7) ortalyq kontragent ortalyq kontragenttiń qyzmet kórsetýinde turǵan klırıngtik qatysýshy atynan sharttardy Qaǵıdalardyń 16-tarmaǵynda kózdelgen jaǵdaılarda onyń kelisiminsiz jasaý tártibi;
8) ortalyq kontragent qyzmetiniń prosesinde mindettemelerdi oryndaýdyń tártibi, sharttary men tásilderi;
9) ortalyq kontragent ortalyq kontragent qyzmetiniń nátıjeleri boıynsha esepterdi klırıngtik uıymǵa, saýda-sattyqty uıymdastyrýshyǵa, esep aıyrysý uıymyna jáne osy kontragenttiń qyzmet kórsetýinde turǵan klırıngtik qatysýshyǵa berý tártibi;
10) ortalyq kontragenttiń qyzmeti prosesinde qarjy quraldarymen mámileler boıynsha aqparat daıyndaý esep aıyrysý uıymyna, saýda-sattyqty uıymdastyrýshyǵa berý tártibi;
11) ortalyq kontragentpen, osy ortalyq kontragenttiń klırıngtik qyzmet kórsetýinde turǵan saýda-sattyqqa klırıngtik qatysýshylar arasyndaǵy qatynastardy aıqyndaıtyn qyzmet kórsetýdi júzege asyrý týraly sharttyń úlgi nysandary;
12) ortalyq kontragent esep aıyrysý uıymymen, saýda-sattyqty uıymdastyrýshymen jasalatyn sharttyń mazmunyna qoıylatyn talaptar;
13) ortalyq kontragenttiń qyzmetin júzege asyrý kezinde qarjy quraldarymen jasalǵan mámilelerden týyndaıtyn mindettemelerdi oryndaýǵa kepildik berý maqsatynda táýekelderdi basqarý sharttary men tártibi.
Qaýly Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde 2016 jylǵy 27 aqpanda Normatıvtik quqyqtyq kesimderdi memlekettik tirkeýdiń tizilimine №13297 bolyp engizildi.