Memleket basshysynyń bes ınstıtýttyq reformasyn júzege asyrýǵa baǵyttalǵan 100 naqty qadamda «Eır Astana halyqaralyq baǵyttarǵa yńǵaılastyrylady jáne álemniń negizgi qarjy ortalyqtaryna (Nıý-Iork, Tokıo, Sıngapýr) jańa baǵyttar ashady. «Eır Astananyń damýy «QTJ»-nyń bolashaq marshrýttardy damytý jónindegi josparymen úılestiriledi, bul júkterdi jetkizý qunyn eki eseden astam tómendetýge múmkindik beredi», dep atap kórsetilgen.
EKSPO-2017 halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesine daıyndalý maqsatynda, sonymen qatar «Nurly Jol» memlekettik baǵdarlamasyn iske asyrý sheńberinde, 2015 jyly jalpy aýdany 47 000 sh.m. jańa jolaýshylar termınalynyń qurylysy bastaldy. Qurylys aıaqtalǵannan keıin áýejaıdyń ótkizý qabilettiligi jylyna 7 mln. jolaýshydan astam mejege jetedi. Qarbalas saǵattarynda reısterdi kútý zaldaryna bir ýaqytta 2525 jolaýshyǵa deıin syıǵyzýǵa múmkindik bolady. 2015 jyly perrondy aýqymdy qaıta jańartý júrgizildi, jańa Bıznes termınaly qoldanysqa engizildi.
Astana qalasynyń halyqaralyq áýejaıy óndiristik kórsetkishter boıynsha Qazaqstannyń ekinshi basty áýejaıy bolyp tabylady. Elordany Astana qalasyna kóshirgen sátten bastap, qalamyz Qazaqstannyń qarjylyq jáne ekonomıkalyq turǵydan damyǵan ortalyǵyna aınaldy. Bul sheteldik ınvestorlardyń aıtarlyqtaı qyzyǵýshylyǵyn týdyryp otyr. Eýrazııalyq materıktiń ortalyǵynda ornalasqan Astana qalasynyń sátti geografııalyq ornalasýy Ońtústik-Shyǵys Azııa men Batys Eýropany baılanystyra otyryp, tranzıttik jáne transferttik tasymaldaýlar salasyndaǵy avıasııany damytýǵa septigin tıgizedi.
Áýe kemeleriniń barlyq túrlerine qyzmet kórsetýge arnalǵan joǵary damytylǵan tehnıkalyq bazanyń bolýy, Astana qalasynyń qazirgi ýaqytta bar mártebesi jáne biregeı geosaıası ornalasqan orny, memlekettiń saıası turaqtylyǵy mańyzy zor faktorlar bolyp tabylady. Osynyń bári atalǵan bıznes túrin tolyqqandy damytýǵa múmkindik beredi.
Qazirgi ýaqytta iri álemdik áýekompanııalary Amerıka, Taıaý Shyǵys elderi, Eýropa men Ońtústik-Shyǵys Azııa elderiniń arasynda qurlyqaralyq tasymaldaýlardy oryndaı otyryp, Astana qalasynyń áýejaıyna iri ushaqtardy qondyrýdy júzege asyrady. Áýejaı Air Astana, Etihad, Asiana Airlines, flydubai, Aeroflot, Lufthansa, KLM, Turkish Airlines, Russia, SCAT, Uzbekiston Hava Yollary sııaqty jáne basqa da áýekompanııalaryna qyzmet kórsetedi. Olar kún saıyn Qazaqstan boıynsha 15 baǵytta jáne taıaý jáne alys shetelderge 26 baǵytta turaqty jolaýshylar reısin júzege asyrady.
Qazaqstan áýejaılary óndiristik kórsetkishteriniń jalpy kóleminiń statıstıkalyq derekterine sáıkes, 2015 jyly Astana qalasynyń áýejaıy reısterdiń 15 paıyzyna, jolaýshylardyń 25 paıyzyna jáne júk aǵynynyń 10 paıyzyna qyzmet kórsetti. Ushaqtardyń ushý sany ortasha eseppen táýligine 70 reısti, jolaýshylar aǵyny 9000 jolaýshyny qurady. Suranysqa ıe Antalıa, Parıj, Tbılısı, Seýl
Dýbaı sııaqty tanymal baǵyttardyń ashylýy 2015 jyly 2014 jylmen salystyrǵanda jolaýshylar aǵynyn 13 paıyzǵa ulǵaıtýǵa múmkindik berdi. Naqtyraq aıtqanda, sáıkesinshe 3 347 400 jáne 2 904 287 jolaýshy. Naryqta QAZAQ Air qazaqstandyq tasymaldaýshysynyń paıda bolýy elimizdiń túrli óńiriniń halqy úshin qolaıly jaǵdaı jasady. Sonymen qatar, «QTJ» UK» AQ birlese otyryp júk ıntermodaldi HAB-yn damytý jáne júk aınalymyn ulǵaıtý maqsatynda, júk tasymaldaýshylaryn tartý jáne damytýǵa basymdylyq berildi.
Osynyń arqasynda Astana qalasy halyqaralyq áýejaıynyń odan ári damýǵa jáne jańarýǵa, al kompanııalardyń qarjyny jáne tehnıkalyq quraldardy únemdeı, odan da kóp jolaýshylar men júkterdi tasymaldaı otyryp, ushý tıimdiligin arttyrýǵa múmkindigi mol. Áýejaı Ortalyq Azııa óńiriniń HAB-y retinde damı otyryp, óziniń alǵa qoıǵan maqsattary men mindetterine qol jetkizýge talpynýda.
Sońǵy jyldary Astana áýejaıy kóptegen oń ózgeristerge qol jetkizdi. Jyl saıyn jolaýshylar aǵynynyń kóbeıýin eskere otyryp, bort máziri keshenin keńeıtý jáne azyq-túlik ónim túrlerin kóbeıtý qajettiligi týyndap otyr. Osyǵan baılanysty 2015 jyly jańa bort tamaǵy sehy paıdalanýǵa engizildi. Tamaqtaný sapasyn jáne álemdik standarttarǵa sáıkestigin arttyrý úshin bort tamaǵyn óndirý salasynda álemdik provaıder – Gate Gourmet kompanııasyn tartý týraly sheshim qabyldandy. Gate Gourmet kompanııasy Sıýrıh qalasynda (Shveısarııa) óz qyzmetin tolyq úılestire otyryp, 28 elde jáne álem boıynsha 120 áýejaıda qyzmet kórsetedi.
2015 jylǵy qazannan bastap Astana áýejaıynda bort tamaǵy mázirin jaqsartý jáne qamtamasyz etýge qatysty jasasqan kelisim negizinde Gate Gourmet kompanııasy óndiristik prosesti arttyrý úshin birqatar is-sharalar ótkizdi: táýligine bort tamaǵyn óndirý 6000 jıyntyqqa deıin artty, NASSR jáne Gate Opex sapa standartynyń sertıfıkaty alyndy. Áýekompanııasy Astana áýejaıynyń klıenti bola otyryp, Gate Gourmet kompanııasynyń joǵary bilikti mamandarymen birlese otyryp, as mázirin ázirleý múmkindigi bar. Sonymen qatar, buryn bort tamaǵy sehynda qyzmetin júzege asyrǵan qyzmetkerler, kásibı deńgeıin arttyrýda, sondaı-aq halyqaralyq kompanııada jumys tájirıbesin jınaqtaýdyń taptyrmas múmkindigine ıe bolyp otyr.
Áýejaı seriktesin tańdaǵan kezdegi eń mańyzdy talaptardyń biri avıasııalyq qaýipsizdiktiń joǵary deńgeıin qamtamasyz etý bolatyn. Qazirgi ýaqytta Astana halyqaralyq áýejaıynda IKAO halyqaralyq standarttarǵa sáıkes qaýipsizdikti kóp satyly baqylaý qaǵıdaty qoldanylady. Áýejaıdyń jalpy aýmaǵy boıynsha beınebaqylaýdyń kompıýterlik júıesi qosylǵan. Barlyq baqylaý-ótkizý pýnkti, jolaýshylar termınaly qol júgin, jolaýshylardy, júkti, poshtany, sondaı-aq bort tamaǵyn tekserýge arnalǵan jańa joǵary tehnologııamen jasalǵan tekserý qondyrǵylarymen jabdyqtalǵan.
Jolaýshylarǵa qyzmet kórsetý, perronda qyzmet kórsetý, júkti óńdeý sapasyn arttyrý jáne Astana halyqaralyq áýejaıyna halyqaralyq standarttardy engizý, birlesken qyzmetti júzege asyrý úshin shveısarııalyq Swissport International kompanııasy tartylǵan bolatyn. Álemdik provaıder Swissport óz qyzmetin 5 qurlyqtaǵy 45 elde júzege asyrady jáne álemniń 265 úzdik áýejaılarynda engizgen.
Jylqybaı Jaǵyparuly,
«Egemen Qazaqstan»