Tarıh tolqynynda týǵan halqymyzdyń kórmegen azaby men qasireti kemde-kem. Solardyń biri ótken ǵasyrdyń 30-shy jyldarynda qazaq halqynyń týǵan Otanynda turyp, jappaı asharshylyqqa ushyraýy edi. Ujymdastyrý uranymen júrgizilgen qyzyl kommýnısterdiń soıqan júgensiz áreketterinen bolǵan alapat oqıǵa-tyn ol. Bul jáıt kórkem ádebıette óshpesteı bolyp tańbalanyp qalǵan. Solardyń biri jazýshy, pýblısıst Sherhan Murtazanyń «Beseýdiń haty» dep atalatyn dramalyq pesasy. Sonda asharshylyqqa arasha túsken Alashtyń bes asyl azamattary kimder edi? Endi osylardy tarqatyp aıtyp kóreıik. Birinshi Ǵabıt Músirepov – sharýanyń balasy, keıin asa kórnekti qoǵam jáne memleket qaıratkeri, Sosıalıstik Eńbek Eri, akademık jazýshy, qazaq ádebıetiniń klassıgi. Mutash Dáýletqalıev Oraldaǵy Basqunshaq tuz ónerkásibi jumysshysynyń balasy. Máskeýdegi Plehanov atyndaǵy ýnıversıtette oqyǵan, SOKP Ortalyq Komıtetiniń hatshysy bolǵan Sýslovpen birge oqyǵan azamat. Úshinshi Rasýl Ǵataýlın – Qaraǵandy shahteriniń balasy, keıin Qarqaraly gýbernııalyq komıtetiniń ekinshi hatshysy, Almatydaǵy kadrlar mektebiniń dırektory bolǵan abzal jan. Tórtinshi Q.Qoıshybaev – Qaraǵandy jumysshysynyń balasy. Besinshi – E.Altynbekov muǵalimniń perzenti. Osy beseýdiń bári de Orynbor rabfagynda oqyǵan azamattar.
«Beseýdiń haty» bizdiń úıde 1932 jyly 4 jeltoqsanda jazyldy», dep eske alatyn Mutash Dáýletqalıevtiń zaıyby Azǵar Nurıdenqyzy Dáýletqalıeva. Azǵar apaı 80 jastan asqan shaǵynda dúnıeden ozǵan. Osy áńgimeni jetkizgeni úshin alǵysymyzdy bildirip, jatqan jeri jaıly bolsyn demekpiz.
Bul beseýge keıin stalınızm jendetteri zorlyq-zombylyq kórsetip, áńgirtaıaq oınatty. «Halyq jaýy» degen jalǵan jalamen sottap jer aýdardy. Mysaly, Mutash Dáýletqalıev Semeıdegi abaqtyǵa qamaldy. Kúıeýin izdep barǵan Azǵar Nurıdenqyzy eki balasymen jumystan shyǵaryldy.
Týǵan halqyn, onyń bolashaǵyn qorǵap, bas bostandyǵynan aıyrylǵan azamattardyń rýhy máńgi jasaı bersin. Olardyń ómir tarıhy týraly tolyq derekterdi zertteýshiler, zııaly azamattar jazyp, tolyqtyra jatar degen úmitpen osy áńgimemdi aıaqtaımyn.
Tólen QAÝPYNBAIULY, jazýshy, Almaty oblysynyń qurmetti azamaty.