2016 jylǵy 4 shilde , Astana qalasy
«Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý qaǵıdalaryn bekitý týraly» Respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylýyn baqylaý jónindegi esep komıtetiniń 2015 jylǵy 15 jeltoqsandaǵy № 22-NQ normatıvtik qaýlysyna ózgerister men tolyqtyrý engizý týraly
«Memlekettik aýdıt jáne qarjylyq baqylaý týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2015 jylǵy 12 qarashadaǵy Zańynyń 39-babynyń 5-tarmaǵyna sáıkes Respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylýyn baqylaý jónindegi esep komıteti (budan ári – Esep komıteti) qaýly etedi:
1. «Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý qaǵıdalaryn bekitý týraly» Respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylýyn baqylaý jónindegi esep komıtetiniń 2015 jylǵy 15 jeltoqsandaǵy № 22-NQ normatıvtik qaýlysyna (Normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý tiziliminde № 12720 tirkelgen, 2016 jyly 13 qańtarda «Ádilet» aqparattyq-quqyqtyq júıesinde jarııalanǵan) mynadaı ózgerister men tolyqtyrý engizilsin:
kórsetilgen normatıvtik qaýlymen bekitilgen Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý qaǵıdalarynda:
2-tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn:
«2. Osy Qaǵıdalarda mynadaı termınder men anyqtamalar paıdalanylady:
1) emtıhan jumysy – kandıdattyń nátıjesi (jaýaby);
2) emtıhan modýli – osy Qaǵıdalardyń 24-25-tarmaqtarynda kórsetilgen árbir pán boıynsha jaýaptardyń jáne (nemese) ahýaldyq tapsyrmalardyń nusqalary bar test suraqtarynan turatyn tapsyrmalar kólemi (budan ári – modýl);
3) kandıdat – memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adam;».
4) kandıdattyń bilimin rastaýy – biliktilik emtıhandaryn (budan ári – emtıhan) tapsyrý arqyly kandıdattyń bilim deńgeıin baǵalaý;
5) qadaǵalaýshylar – múddeli memlekettik organdar qyzmetkerleriniń, joǵary oqý oryndary oqytýshylarynyń emtıhan ótkizý tártibiniń saqtalýyn qadaǵalaıtyn táýelsiz syrtqy ókilderi;
6) sáıkestendirý nómiri – bilimdi rastaýshy uıymnyń árbir kandıdatqa beretin jeke nómiri (budan ári – SN);
7) sertıfıkattaý – memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardyń kásibı, iskerlik qasıetteri men áleýettik múmkindikteriniń jan-jaqty jáne obektıvti sıpattamasyn alý maqsatynda, bilimin rastaý men áńgimelesý arqyly kandıdattardyń memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelený rásimi.»;
4, 5, 6 jáne 7-tarmaqtar mynadaı redaksııada jazylsyn:
«4. Sertıfıkattaý kezeńderin kezektilikpen jáne tabysty ótýdiń nátıjeleri boıynsha Ulttyq komıssııa kandıdattarǵa:
1) joǵary sanatty memlekettik aýdıtor;
2) memlekettik aýdıtor;
3) tıisti saladaǵy ishki memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelengeni týraly sertıfıkat beredi.
5. Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge sertıfıkattaýǵa mynadaı salalardyń birinde: ekonomıka, menedjment, qarjy, esep jáne aýdıt, memlekettik jáne jergilikti basqarý, memlekettik aýdıt, quqyq salasynda joǵary bilimi jáne (nemese) joǵary oqý ornynan keıingi bilimi bar kandıdattar jiberiledi.
Memlekettik aýdıt jáne qarjylyq baqylaý júıesinde keminde eki jyl jumys ótili bar memlekettik saıası qyzmetshilerdiń bilimin rastamaı sertıfıkattaýdan ótýge quqyǵy bar.
6. Bilimdi rastaýdy Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamasyna sáıkes belgilengen uıym, nemese:
syrtqy memlekettik aýdıtti jáne qarjylyq baqylaýdy júzege asyratyn kandıdattar úshin Esep komıteti;
ishki memlekettik aýdıtti jáne qarjylyq baqylaýdy júzege asyratyn kandıdattar úshin ishki memlekettik aýdıt jónindegi ýákiletti organ júrgizedi.
7. Kandıdattar bilimin rastaý úshin myna qujattardy:
1) kandıdat tapsyrýǵa úmit bildirgen pánder kórsetilgen ótinish;
2) jeke basyn kýálandyratyn qujattyń kóshirmesin usynady.»;
22-tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn:
«22. Joǵary sanatty memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge kandıdattar myna halyqaralyq kásibı uıymdardyń biri: ASSA (Association of Chartered Certified Accountants), ICAEW (Institute of Chartered Accountants in England and Wales), CIPFA (Chartered Institute of Public Finance and Accountancy) bergen myna kásibı biliktilikterdiń biri: ACA (Associated Chartered Accountant), ACCA (Association of Chartered Certified Accountants), CIPFA (Chartered Institute of Public Finance and Accountancy), CIPFA public auditor (Chartered Institute of Public Finance and Accountancy Public Auditor) bar ekenin rastaıtyn qujat usynady.»;
23-tarmaq alyp tastalsyn;
24, 25 jáne 26-tarmaqtar mynadaı redaksııada jazylsyn:
«24. Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge kandıdattar myna pánder boıynsha emtıhandar tapsyrady:
1) qoǵamdyq sektor úshin halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes memlekettik mekemelerde býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
2) halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes kvazımemlekettik sektorda býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
3) sáıkestik aýdıti;
4) tıimdilik aýdıti;
5) qarjylyq eseptilik aýdıti.
25. Tıisti saladaǵy ishki memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge kandıdattar aýdıt tıpine qaraı ózderi ishki memlekettik aýdıtor retinde jiberilgenin qalaıtyn emtıhandar tapsyrady.
Qarjylyq eseptilik salasyndaǵy ishki memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge kandıdattar myna pánder boıynsha emtıhandar tapsyrady:
1) qoǵamdyq sektor úshin halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes memlekettik mekemelerde býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
2) halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes kvazımemlekettik sektorda býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
3) qarjylyq eseptilik aýdıti.
Sáıkestik salasyndaǵy ishki memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge kandıdattar myna pánder boıynsha emtıhandar tapsyrady:
1) qoǵamdyq sektor úshin halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes memlekettik mekemelerde býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
2) halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes kvazımemlekettik sektorda býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
3) sáıkestik aýdıti.
Tıimdilik salasyndaǵy ishki memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge kandıdattar myna pánder boıynsha emtıhandar tapsyrady:
1) qoǵamdyq sektor úshin halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes memlekettik mekemelerde býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
2) halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes kvazımemlekettik sektorda býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý;
3) tıimdilik aýdıti.
26. Joǵary sanatty memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelený úshin memlekettik aýdıtor sertıfıkatynyń bolýy talap etiledi.
Úsh salanyń barlyǵynda: qarjylyq eseptilik, tıimdilik jáne sáıkestik salasynda ishki memlekettik aýdıtor sertıfıkatyn alǵan adamdarǵa osy Qaǵıdalarda kózdelgen tártippen memlekettik aýdıtor biliktiligi beriledi.»;
29-tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn:
«29. Býhgalterlik esep jáne aýdıt salasynda ulttyq jáne (nemese) halyqaralyq kásibı biliktilikke ıe kandıdattar Ulttyq komıssııanyń jumys organynyń sheshimimen sertıfıkattaý pánderi boıynsha jekelegen emtıhandar tapsyrýdan myna tártippen bosatylady:
1) mynadaı: «aýdıtor», ACCA (Association of Chartered Certified Accountants), ASA (Associated Chartered Accountant), CA ICAS (Certified Accountants) biliktilikteriniń birine ıe kandıdattar «Halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes kvazımemlekettik sektorda býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý» jáne «Qarjylyq eseptilik aýdıti» pánderi boıynsha emtıhandar tapsyrýdan bosatylady;
2) mynadaı: «kásibı býhgalter», DipIFR (Diploma in International Financial Reporting) biliktilikteriniń birine ıe kandıdattar «Halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes kvazımemlekettik sektorda býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý» páni boıynsha emtıhan tapsyrýdan bosatylady;
3) CIPFA (The Chartered Institute of Public Finance and Accountancy) biliktiligine ıe kandıdattar «Qoǵamdyq sektor úshin halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes memlekettik mekemelerde býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý» jáne «Qarjylyq eseptilik aýdıti» pánderi boıynsha emtıhandar tapsyrýdan bosatylady;
4) IPSAS (Certificate in International Public Sector Accounting Standards) biliktiligine ıe kandıdattar «Qoǵamdyq sektor úshin halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes memlekettik mekemelerde býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý» páni boıynsha emtıhan tapsyrýdan bosatylady;
5) CIPFA public auditor (Chartered Institute of Public Finance and Accountancy Public Auditor) biliktiligine ıe kandıdattar «Qoǵamdyq sektor úshin halyqaralyq qarjylyq eseptilik standarttaryna sáıkes memlekettik mekemelerde býhgalterlik esepti júrgizý jáne qarjylyq eseptilikti jasaý» jáne «Sáıkestik aýdıti» pánderi boıynsha emtıhandar tapsyrýdan bosatylady.»;
30 jáne 31-tarmaqtar alyp tastalsyn;
32-tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn:
«32. Emtıhannyń uzaqtyǵy keminde úsh saǵatty quraıdy (180 mınýt).»;
mynadaı mazmundaǵy 37-1-tarmaqpen tolyqtyrylsyn:
«37-1. Kandıdattyń pánder boıynsha alǵan oń nátıjesi ony alǵan sátten bastap, keıingi úsh jyl ishinde áńgimelesýge jiberilgeni týraly ótinish bergenge deıin onyń Ulttyq komıssııada odan ári áńgimelesýden ótýine jaramdy bolyp tanylady.»;
45-tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn:
«45. Kandıdattar áńgimelesýden ótý úshin Ulttyq komıssııanyń jumys organyna qolma-qol nemese poshta arqyly myna qujattardy usynady:
1) kandıdat úmit bildirgen sanatty (salany) kórsete otyryp, osy Qaǵıdalarǵa 1-qosymshaǵa sáıkes nysan boıynsha ótinish;
2) jeke kýáliktiń kóshirmesi;
3) joǵary biliminiń bar ekenin rastaıtyn qujattyń kóshirmesi;
4) eńbek qyzmetin rastaıtyn qujattyń kóshirmesi (eńbek ótili bar adamdar úshin), al memlekettik qyzmetshiler úshin – «Memlekettik qyzmetshiniń qyzmettik tiziminiń nysanyn bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik qyzmet isteri mınıstriniń 2016 jylǵy 11 aqpandaǵy № 31 buıryǵyna (Normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý tiziliminde №13461 tirkelgen) sáıkes resimdelgen qyzmettik tizim;
5) býhgalterlik esep, aýdıt jáne qarjy salasynda ulttyq nemese halyqaralyq kásibı biliktiliginiń berilgeni týraly qujattyń kóshirmesi (bolǵan jaǵdaıda);
6) bilimin rastaý jónindegi qujat (bolǵan jaǵdaıda);
7) jeke derekteriniń ózgergenin rastaıtyn qujattyń kóshirmesi (bolǵan jaǵdaıda);
8) 3h4 santımetrli fotosýret.
2) - 5) jáne 7) tarmaqshalarda kózdelgen qujattar notarıaldy kýálandyrylǵan nysanda ne kadr qyzmeti kýálandyryp usynylady.»;
47 jáne 48-tarmaqtar mynadaı redaksııada jazylsyn:
«47. Kandıdattar usynǵan qujattardyń tolyq bolmaý faktisi, sondaı-aq «Qazaqstan Respýblıkasynyń memlekettik qyzmeti týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańy 2015 jylǵy 23 qarashadaǵy 16-babynyń 3-tarmaǵynda kózdelgen negizderdiń bolýy anyqtalǵan jaǵdaıda, Jumys organy úsh jumys kúni ishinde áńgimelesýge jiberýge jazbasha ýájdelgen bas tartý beredi.
48. Áńgimelesýge jiberýge jazbasha ýájdelgen bas tartý alǵan kandıdat osyndaı bas tartýǵa yqpal etken sebepterdi joıǵannan keıin osy Qaǵıdalardyń 45-tarmaǵynda kórsetilgen qujattardy qaıtadan berýge quqyly.»;
52-tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn:
«52. Ulttyq komıssııa kandıdattyń málimdelgen sanatta memlekettik aýdıtor biliktiligin berý úshin jetkilikti kásibı daıarlyǵynyń deńgeıin jáne jeke qasıetterin, sondaı-aq Esep komıtetiniń 2015 jylǵy 30 qarashadaǵy № 18-NQ normatıvtik qaýlysymen jáne Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy mınıstriniń 2015 jylǵy 30 qarashadaǵy № 601 buıryǵymen birlesip bekitilgen Memlekettik aýdıtorlardyń kásibı ádep qaǵıdalaryna (Normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý tiziliminde №12575 tirkelgen) onyń adaldyǵyn anyqtaý úshin áńgimelesý ótkizedi.»;
Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý qaǵıdalaryna 1-qosymsha osy normatıvtik qaýlyǵa 1-qosymshaǵa sáıkes redaksııada jazylsyn;
Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý qaǵıdalaryna 3-qosymsha osy normatıvtik qaýlyǵa 2-qosymshaǵa sáıkes redaksııada jazylsyn.
2. Zań bólimi zańnamada belgilengen tártippen:
1) osy normatıvtik qaýlyny Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkeýdi;
2) osy normatıvtik qaýly Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkelgennen keıin onyń kóshirmelerin baspa jáne elektrondyq túrde kúntizbelik on kún ishinde merzimdi baspa basylymdarynda jáne «Ádilet» aqparattyq-quqyqtyq júıesinde resmı jarııalaýǵa, sondaı-aq tirkelgen normatıvtik qaýlyny alǵan kúninen bastap bes jumys kúni ishinde Qazaqstan Respýblıkasy normatıvtik quqyqtyq aktileriniń etalondyq baqylaý bankine engizý úshin Respýblıkalyq quqyqtyq aqparat ortalyǵyna jiberýdi;
3) osy normatıvtik qaýlyny Esep komıtetiniń ınternet-resýrsyna ornalastyrýdy qamtamasyz etsin.
3. Osy normatıvtik qaýlynyń oryndalýyn baqylaý Esep komıtetiniń apparat basshysyna júktelsin.
4. Osy normatıvtik qaýly alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen keıin qoldanysqa engiziledi jáne 2016 jylǵy 25 qańtardan bastap týyndaǵan qatynastarǵa qoldanylady.
Respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylýyn baqylaý jónindegi
esep komıtetiniń Tóraǵasy Q.JAŃBYRShIN
«KELISILDI»
Qazaqstan Respýblıkasynyń Qarjy mınıstri
_______________ B. Sultanov
2016 jylǵy 4 shilde
Respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylýyn baqylaý jónindegi esep komıtetiniń
2016 jylǵy 4 shildedegi №9-NQ normatıvtik qaýlysyna 1-qosymsha
Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý qaǵıdalaryna 1-qosymsha
Nysan
Memlekettik aýdıtor biliktiligin berýge úmitker
adamdardy sertıfıkattaý jónindegi ulttyq komıssııa
________________________________________________
________________________________________________
(ótinish berýshiniń tegi, aty, ákesiniń aty (bolǵan jaǵdaıda))
О́TINISh
«________________» biliktiligin ıelenýge áńgimelesýge ruqsat berýińizdi suraımyn.
Úıiniń mekenjaıy, úıiniń jáne uıaly telefondarynyń №: ____________________________________________
_____________________________________________________________________________________________
Elektrondyq poshta mekenjaıy: ___________________________________________________________________
Osy ótinishke mynalardy qosa berip otyrmyn:
(«belgimen» kórsetý)
jeke basyn kýálandyratyn qujattyń kóshirmesi;
joǵary biliminiń bar ekenin rastaıtyn qujattyń kóshirmesi;
eńbek qyzmetin rastaıtyn qujattyń kóshirmesi (eńbek ótili bar adamdar úshin), al memlekettik qyzmetshiler úshin – qoldanystaǵy zańnamaǵa sáıkes resimdelgen qyzmettik tizim;
býhgalterlik esep, aýdıt jáne qarjy salasynda ulttyq nemese halyqaralyq kásibı biliktilik berilgeni týraly qujattyń kóshirmesi (bolǵan jaǵdaıda);
bilimdi rastaý boıynsha qujat (bolǵan jaǵdaıda);
jeke derekteriniń ózgergenin rastaıtyn qujattyń kóshirmesi (bolǵan jaǵdaıda);
3h4 fotosýret (jeke iske).
Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý qaǵıdalarymen tanystym jáne olarmen kelisemin.
Usynylǵan qujattardyń túpnusqalylyǵyna jáne olardaǵy málimetterdiń anyqtyǵyna jaýap beremin.
Toltyrylǵan kúni: 20___j. «_____» ____________ ____________
(qoly)
___________________ ___________________20___ j. «____»___________.
(tegi, a.á.) (qoly)
Respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylýyn baqylaý jónindegi esep komıtetiniń
2016 jylǵy 4 shildedegi №9-NQ normatıvtik qaýlysyna 2-qosymsha
Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelenýge úmitker adamdardy
sertıfıkattaý qaǵıdalaryna 3-qosymsha
nysan
Memlekettik aýdıtor biliktiligin ıelený týraly
№ _____
SERTIFIKAT
Memlekettik aýdıtor biliktiligin berýge úmitker adamdardy sertıfıkattaý jónindegi ulttyq komıssııanyń 20___ jylǵy «____» ___________ № ____ sheshimimen __________________ (T.A.Á.) __________________biliktiligi berildi.
Ulttyq komıssııanyń
Tóraǵasy: ________ ________________
(qoly) (T.A.Á.)
M.O.
Berilgen kúni: 20___ jylǵy ____ _____________
Tirkeý nómiri: № ______
Buıryq Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde 2016 jylǵy 8 shildede Normatıvtik quqyqtyq kesimderdi memlekettik tirkeýdiń tizilimine №13892 bolyp engizildi.