KazEOSat 8 aıda 7 mıllıard teńge tabys ákeldi

Tuńǵysh qazaq azamatynyń ǵaryshqa shyǵýynyń 25 jyldyǵy qarsańynda  «Qazǵarysh» tóraǵasynyń keńesshisi, UǴA akademıgi, tehnıka ǵylymdarynyń doktory, professor Meıirbek MOLDABEKOVTI áńgimege tartqan edik. – Meıirbek Moldabekuly,  Qazaqstannyń ǵarysh salasynda uzaq jyldar jemisti qyz­met istep kele jatqan sizdi qa­zaqtyń tuńǵysh ǵaryshqa ush­qan kúnimen quttyqtaýǵa bolatyn shyǵar? – Árıne, árıne, meni ǵana emes, búkil qazaqstandyqtardy, kúlli Qazaq elin ol kúnmen qut­tyqtaýǵa bolady. Ol kún álemge biz Toqtar arqyly qazaq degen el bar ekenin, ol eldiń joǵary tehnıkany meńgergen ári erjúrek azamaty bar ekenin álemge tanyttyq. Qazaq úshin erekshe kún. – Qazaqstan 2 qazandy ózi­niń Ǵarysh kúni dep ataýy­na bola ma? Álde ol kúndi bó­lek­­­teý bul sala úshin mindetti emes pe? – Qazaqstanda ǵarysh kúnin ataý shart emes. Nege deseńiz, biz dúnıe júzinde ǵaryshty bi­rinshi bolyp ıgergen joqpyz. Ekinshiden, Dúnıejúzilik avıasııa jáne ǵarysh kúnin atap ótý bar, ol – Gagarın ǵaryshqa ush­qan12 sáýir. – Qazaq qoǵamy elimizdegi ǵarysh salasy týraly áńgime qoz­ǵalsa, aldymen «KazSat» týraly eske alady. Ol da tekten tek emes, elimizdiń ǵarysh salasy úsh ǵaryshkermen shektelmeıtini anyq.  Sol sebepti de Qazaqstannyń múd­desi úshin orbıtada ushyp júr­gen Jer serikteriniń bú­gingi jaı-kúıi týraly aıtyp ber­seńiz? – Eń sońǵy ǵylymı ǵa­ryshtyq ınfraqurylymda Qazaqstan Táýelsizdik alǵan 25 jyldyń ishinde birqatar jetistikterge jetti. Oǵan tek qana  «KazSat» baılanys júıesi ǵana kirmeıdi, máselen, qazir bizde Jerdi ǵaryshtan zertteıtin, bylaısha aıtqanda, sýretke túsiretin KazEOSat ǵaryshtyq júıemiz bar. Úshinshi júıe – ǵaryshtyq navıgasııa qyzmeti. Ol da óz jemisin berý ústinde. Sonymen qatar, biz qazir ǵarysh apparatyn jobalap qana qoımaı, jasap qurastyratyn, synaqtan ótkizetin júıeniń qurylysyn salyp jatyrmyz. – Ǵylymnyń ozyq salasy ǵarysh álemin ıgerý orasan qar­ajatty talap etetini belgili jaıt. Siz aıtyp otyrǵan ma­ńyzdy júıelerden belgili bir mólsherde elimizge kelip jatqan paıda, qaıtarym bar ma? – О́te jaqsy saýal, jaýap berip kóreıin. О́tken jyly álgi aıtqan KazEOSat Jer serigi elimiz úshin 10 mıllıard teńgeniń qyzmetin atqardy. Bıylǵy 8 aıdyń ishinde 7 mıllıard teńge tabys ákeldi. Osynyń bári –syrtqa ketpeı, Qazaqstannyń múddesi úshin, elimizdiń bıýdjet qorjynynda qalǵan qarajat. Osy arada navıgasııalyq júıe­niń júzdegen mıllıonǵa qyzmet etip jatqanyn da alǵa tartar edim. Bizdiń qyzmetimizdegi bir kemshiligimiz shyǵar, jasap jatqan qyrýar eń­begimiz ben qol jetken tabystarymyz týraly qoǵamdy meılinshe az qulaqtandyramyz. – Bálkim, ol memlekettik qupııa shyǵar? – Joq, ol eshqandaı da mem­lekettik qupııa is emes. О́ıt­keni, júzege asyp jatqan aýqymdy bul jobalarmen, atqarylyp jat­qan ispen biz álem elderi aldyn­da ata­ǵymyzdy shyǵarýdy maqsat etip otyrǵan joqpyz, biz eń birin­shi elimizdiń ekono­mıkalyq qýa­tyn kúsheıtý úshin qyzmet etýdemiz. – Álemdik ǵarysh mem­leket­­teri arasyndaǵy ǵarysh­tyq Qazaq­stannyń alar or­ny? – Máselen, turmysta avto­mobıldi paıdalaný máselesinde úsh deńgeı bar: birinshisi – taksı shaqyryp, sol kóliktiń qyzmetin paıdalaný. Ekinshi deńgeı, kólikti óziń satyp alyp júrgizip, jurtqa qyzmet etý. Al úshinshi deńgeı,  sol avtomobıldi óz elińde jasap, óziń júrgizip, qyz­metin kórý. Sol sekildi ǵarysh salasyndaǵy birinshi deńgeıge álemdegi barlyq eldiń qatysy bar, al ekinshi deńgeıdiń talaby  – ǵarysh tehnıkalaryn satyp alý arqyly  eline qyzmet kórsetý. Bul sala­ǵa álemniń 40 shaqty eli ǵana aralasyp otyr. Qazaqstan Res­pýblıkasy ǵarysh salasynda úshinshi deńgeıge qadam bas­ty. Iаǵnı, ǵarysh tehnıkasyn óz qolymyzben qurastyryp jasap, ózimiz basqaryp, el múddesi úshin qyzmet etýdi bastap jiberdik. Ol úshin biz arnaıy ǵylymı jobalar men arnaıy tehnologııalyq konstrýktorlyq bıýro ashyp, tipti arnaıy zaýyt salyp jatyrmyz. Mundaı deńgeıde qyzmet atqaryp jatqan dúnıe júzinde 12-aq el bar. Mundaı sıpattaǵy belgiler, qarapaıym tilmen aıtqanda, ol elderde erjúrek qana emes, aqyly asqan, ǵylymnyń sońǵy jetistigin ıgergen azamattar turatynyn kórsetedi. Oǵan qosymsha, qan­shama ǵaryshtyq tehnıkany óz qolymyzben jasap jatyrmyz. – Isterińizge sáttilik tileı­miz Meıirbek Moldabekuly. Qazaq­stannyń tól ǵarysh me­rekesi taǵy da qutty bolsyn! Áńgimelesken Talǵat SÚIINBAI, «Egemen Qazaqstan»  ALMATY