Keshe Parlament Májilisinde «Nur Otan» partııasy fraksııasy janyndaǵy Ekonomıkalyq saıasat jónindegi keńestiń otyrysy ótip, onda «Qazaqstan Respýblıkasynyń ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damýynyń 2015-2019 jyldarǵa arnalǵan memlekettik baǵdarlamasyn iske asyrý barysy týraly» degen taqyrypta talqylaý boldy.
Ekonomıkalyq saıasat jónindegi keńes tóraǵasy Beıbit Mamraev baǵdarlamany ázirleýshiler bıznes-klımat pen makroekonomıkalyq turaqtylyqqa yqpal etetin memlekettik saıasat aspektileri óte sezimtal ekendigin, sondyqtan da qoldanystaǵy zańnamany jetildirý kerektigin alǵa tartty. Jáne de ekonomıkalyq ósimniń jańa bastaýyn qalyptastyrý qajet. Bul turǵydan tamaq óndirisin damytý ekonomıka ósiminiń jańa draıveri bolýǵa tıis. Memlekettik qoldaýdy qajet etetin salanyń áleýeti zor. Sondaı-aq, ekonomıkanyń ınnovasııalyq quramy da artyp keledi. 2003 jyly iske asyrylǵan Innovasııalyq tehnologııalar parkinde qazir 149 kompanııa tirkelip, 3 myńnan astam jumys oryndary qurylǵan. Jalpy, park qatysýshylary tarapynan 19 mıllıard teńge salynyp otyr. Qazirgi tańda atalǵan aımaq ınfraqurylymynyń 80 paıyzy salynyp bitken.
Alaıda, atalǵan park ınnovasııalyq ósim draıverine, tehnologııalardy kommersııalandyrý tetigine aınala almaǵandyǵyna keńes tóraǵasy erekshe ekpin túsirdi. Sonymen qatar, memlekettik baǵdarlamany júzege asyrýǵa qajetti mamandarmen qamtamasyz etýi tıis otandyq joǵary oqý oryndary ınnovasııa ortalyǵy bola almaı otyrǵany óz aldyna bólek áńgime. Elimizdiń ınnovasııalyq ónim óndirý deńgeıi ishki jalpy ónimge shaqqandaǵy kólemniń 1,5 paıyzy ǵana eken. Al órkenıetti elderde bul kórsetkish ondaǵan ese joǵary. Memleket basshysy N.Nazarbaev G20 sammıtinde álemdik ekonomıkany jandandyrý sharasy retinde jańa ındýstrııalyq revolıýsııaǵa: sıfrlyq ekonomıka men ınnovasııaǵa ekpin berýdi usynǵany belgili.
Budan keıin sóz alǵan Investısııa jáne damý mınıstriniń birinshi orynbasary Albert Raý 2010 jyldan bastap ındýstrııalandyrý baǵdarlamasy júzege asyrylyp kele jatqandyǵyn tilge tıek etip, 50-ge jýyq zańǵa ózgerister engizilgendigin alǵa tartty. Taǵy belgili bolǵany, shamamen 4 myń shaqyrym avtomobıl jáne 1700 shaqyrym temir joldar salyndy nemese jańǵyrtyldy. Vıse-mınıstr metallýrgııa men azyq-túlik ónerkásibi salalaryna óńdeýshi salanyń 26 jańa sektory qosylǵandyǵyn jetkizdi. Jalpy, ındýstrııalandyrý kartasy boıynsha 6 jyl ishinde 4 trıllıon teńge somasynda 936 joba iske qosylypty. Sonymen qatar, 160 myń jańa jumys oryndary qurylǵan. О́ńdeýshi salaǵa 17,5 mıllıard AQSh dollary bolatyn tikeleı ınvestısııa tartylsa, bul 2005-2014 jyldarǵy barlyq ınvestısııalardyń 74 paıyzyn quraıdy.
A.Raý, sondaı-aq, ekinshi besjyldyqty iske asyrý jaıyn da tarqatyp aıtyp berdi. Onyń málimetine qaraǵanda, 2015-2019 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamany júzege asyrý úshin 753,5 mıllıard teńge bólý josparlanyp otyr eken. Bul rette, qarajattar ındıkatıvti túrde salynǵan jáne bıýdjettik zańnamaǵa sáıkes tıisti kezeńde naqtylanady. О́tken jyly bıýdjetten bul baǵytta 134,9 mıllıard teńge qarastyrylǵany da nazardan tys qalǵan joq. Árbir bıýdjettik qarajat teńgesine ekonomıkaǵa 4 teńgeden kem emes jeke ınvestısııa tartý kózdelip otyrylǵany da atalmaı qalmady.
Sondaı-aq, keńes otyrysynda sóz alǵan energetıka vıse-mınıstri Maǵzum Myrzaǵalıev Atyraý, Shymkent jáne Pavlodar munaı óndeý zaýyttaryn jańǵyrtý jobalary aıaqtalýǵa jaqyn ekendigine sendirdi. Atalǵan úsh zaýyt elimizdiń ishki naryǵyn 70 paıyzǵa qanaǵattandyrsa, qalǵan 30 paıyzy syrttan tasylady. Jańǵyrtý jumystary bitken soń ónimder tolyqtaı ózimizde shyǵarylatyny erekshe ataldy. Vıse-mınıstr munaı-gaz hımııasy ónerkásibine ındýstrııalandyrý baǵdarlamasy aıasynda 1,48 mıllıard AQSh dollary somasynda 3 joba iske asyrylǵandyǵyn da ortaǵa sala ketti. Onyń sózine qaraǵanda, polıetılen, paraksılol, hosh ıisti kómirsýtegiler, polmer sııaqty ónimderdi óndirý jolǵa qoıylǵan.
Bilim jáne ǵylym vıse-mınıstri Elmıra Sýhanberdıeva baǵdarlamaǵa sáıkes mashına jasaý, metallýrgııa, hımııa ónerkásibi, munaı-hımııa, qurylys materıaldaryn, taǵam ónimderin óndirý sııaqty alty basym salany bilikti mamandarmen qamtamasyz etý úshin Ulttyq qordan 2017 jylǵa deıin 10 mıllıard teńge bólingendigin, búgingi tańda bazalyq JOO-larda 4700 magıstrant bilim alýda ekendigin erekshe yjdaǵattylyqpen jetkizdi.
Jalpy, «Nur Otan» partııasy fraksııasynyń hatshysy N.Godýnova, depýtattar, mınıstrlikter jetekshileri men ókilderi, joǵary oqý oryndary men ulttyq kompanııa ýákilderi qatysqan keńes otyrysynda elimizdiń birqatar joǵary oqý oryndarynyń basshylary sóz alyp, óz oı-paıymdarymen bólisti. Sońynan depýtattar suraqtar qoıyp, pikirlerin ortaǵa saldy. Nátıjesinde talqylaý qorytyndylary boıynsha usynystar qabyldandy.
Asqar TURAPBAIULY,
«Egemen Qazaqstan»