Rýhanı qundylyqqa jeter ólshem joq

Elbasynyń maqalasy týra­ly zııaly qaýym ókilderi óz­deriniń oı-pikirlerin or­ta­­ǵa saldy. Alǵashqy bolyp Qa­zaq­stan Jazýshylar oda­ǵy­nyń múshesi, «Adyrna» ádebı jýr­nalynyń bas redaktory Meıirhan Aqdáýletuly Elbasy ma­qa­lasynyń mańyzdylyǵyna toq­­talyp, onda aıtylǵan má­se­lelerdiń elge, halyqqa bereri kóp ekenin jetkizdi.

– Elbasynyń baǵdarlamalyq maqalasy – halyqtyń, qazaq­tyń úlken, uly máselesi. Son­dyq­tan, bul maqala sanasy ser­gek, bolashaqty oılaıtyn azamattardyń barlyǵyna óte tú­sinikti dep oılaımyn. Onda ha­lyqqa barlyq máseleler óte naqty aıtylǵan. El­ba­sy óz maqalasynda búginge deı­in elimizde saıası reforma, ekonomıkalyq damý men ór­ken­deý máselesi aıtylǵanyn, en­digi ýaqytta solardyń negizgi us­ty­ny – rýh máselesin kóterý, – dep bastady ol óz áńgimesin.

Dúnıede kóptegen ult­ osyn­daı ustynnyń joq­ty­ǵy­nan, árkimniń jeteginde ke­tý­diń kesirinen, bolmasa adamı, pen­delik adasýdan jer be­tinen joıylyp, tek attary qalǵanyn tarıhtan bilemiz. Ne bolmasa, olardyń bólshek-ból­shek bolyp bólingenin de bi­lemiz. Bul baǵdarlama bizdiń hal­qymyzǵa kerek, bul – rýhanı da­mýymyzdyń baǵdarlamasy. Sondyqtan, Elbasy aıtqandaı, rýhanı máseleler bárinen eń birinshi orynda turýy tıis. Halyqtyń rýhynyń bútindigi, halyqtyń joǵyn taýyp berý – máńgilik másele. Mine, osy má­selelerge Elbasy naqty toq­talyp, óz maqalasynda negizgi problemalardy aıtyp, solardy qalaı ózgertý kerektigin kórsetip berdi, – dedi budan ári belgili qalamger.

Budan keıin Q.Jubanov atyn­daǵy Aqtóbe óńirlik memlekettik ýnıversıtetiniń pro­rektory, tarıh ǵylym­da­ry­nyń doktory, professor Rahym Beknazarov Elbasy ma­qa­lasynda aıtylǵan bilim berý, tarıh, ólketaný salalaryna qatysty óziniń pikirin bildirip, búgingi kúni ýnıversıtette ja­salyp jatqan jumystarǵa toq­talyp ótti. Ol óz oı-pikirin by­laısha túıindedi:

– Orta ǵasyrda ómir súr­gen Júsip Balasaǵun 1069 jy­ly bylaı dep jazyp ketken: «О́ner-bilim – qos qanaty adam­nyń, osymenen bilersiń tilin ǵa­lamnyń» – dep. Mine, bul – aksıoma. Qazaq dástúrinde ba­la­­ǵa ár kezeńde sapaly bilim be­rýge tyrysqan. Elimizdiń 25 jylynda bul salada buǵan deı­in qazaq tarıhynda múldem bol­maǵan kúrdeli ózgerister en­gizildi. Memlekettik bilim me­ke­melerimen qatar, elimizde je­ke­menshik, shet memlekettermen birlesken oqý oryndary ashyldy, akademııalyq-utqyrlyq baǵ­darlamasyn júzege asyrý ná­tıjesinde aldyńǵy qatarly shet mem­leketterdiń oqý oryndaryn­da oqýyna stýdentterge múm­kindik berildi. «Top-500»-ge kiretin ýnıversıtetterdiń ataqty professorlary dáris oqyp jatyr. «Bolashaq» baǵ­dar­lamasy arqyly búginde biz­diń ýnıversıtettiń ózinde 15 oqytýshy magıstratýra men doktorantýrada bilimin je­­­tildirip keldi. Eń bastysy, El­basy óz maqalasynda bú­gin­gi kúni kúrdeli júrip jat­qan adamzat evolıýsııasyna der kezinde beıimdele bilýimiz ke­rektigin jetkizdi. Iаǵnı bizd­iń bú­gingi mindet – jańa ma­man­dyq­tarǵa jas urpaqty daıyn­daý. Bir mamandyqty oqyp alyp, jaıbaraqat otyrý zamany bitti, zamandastar! Qazirgi talap – ómir boıy bilim alý, ja­ńasha ómir súrýge beıimdelý, – dep túıindedi ol óz oıyn.

Basqosýda fılosofııa­ ǵy­lym­darynyń doktory, professor Amangeldi Aı­­­taly, Aqtóbe kó­lik já­ne jańa tehnologııa­lar kol­ledjiniń dırektory Je­ńis­­gúl Muhambetpaıyzova, M.O­s­panov atyndaǵy Batys Qa­zaq­stan memlekettik medı­sı­na ýnıversıtetiniń kafed­ra je­tekshisi, professor Altaı Taı­janov sóz sóılep, jı­nal­­ǵandarǵa elimizdiń rýhanı turǵydan qaıta túleýine ba­­ǵyttalǵan Elbasynyń qundy usy­­nysynda aıtylǵan bas­ta­ma­larǵa ún qosýǵa shaqyrdy.

Temir QUSAIYN,

«Egemen Qazaqstan»,

Danagúl QAZIHAN,

jýrnalıst