Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi osy ózekti máselege oraı jańa ulttyq qyzmetter jikteýishin jasaǵan. Bul − Memleket basshysynyń «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalyq maqalasynda kóterilgen mańyzdy máselelerdiń biri. Osyǵan baılanysty Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrliginiń alqaly jıynyna qoǵamdyq keńes músheleri, ortalyq memlekettik organdar men múddeli taraptardyń ókilderi qatysyp, Elbasynyń maqalasynan týyndaıtyn mindetterdi júzege asyrýdyń joldary men múmkindikteri týraly oı-pikir almasty.
– Elbasy maqalasynda negizgi alty baǵyt boıynsha Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrý kezeńine arqaý bolatyn basty qadamdar atap kórsetildi. Bul rette eńbek jáne áleýmettik salany odan ári damytýdyń mańyzdylyǵy men qajettiligin taǵy bir márte uǵynyp otyrmyz. Máselen, «Básekege qabilettilik» dep atalatyn alǵashqy baǵytta ult tabysynyń negizgi dińgegi eńbek resýrstarynyń sapasyna erekshe nazar aýdarylǵan. Al, eńbek resýrstarynyń utymdylyǵyn qoldaý máselesi «Pragmatızm» atalatyn ekinshi baǵytta kórinis tapqan. Memleket basshysy óte dál kórsetip bergenindeı, naqty maqsattarǵa qol jetkizýge arqa súıegen, bilim men salamatty ómir saltyna, kásibı tabysqa den qoıǵan ońtaıly ómir súrý qaǵıdaty – osy tarmaqta, − dedi Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstri Tamara Dúısenova.
Osy mindetterdi júzege asyrý úshin mınıstrlik Ulttyq biliktilik júıesin jasaǵan. Onyń negizgi tarmaǵy – Ulttyq qyzmetter jikteýishi. Bul týraly Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý vıse-mınıstri Birjan Nurymbetov aıtyp berdi.
−Naryq jaǵdaıynda básekege qabiletti bolý úshin eńbek naryǵy men bilim berý júıesi ózara tıimdi túrde áreket etýi qajet. Bul jumys Ulttyq biliktilik júıesin engizý arqyly júrgizilýde. Qazaqstanda 2012 jyldan bastap qolǵa alynǵannan beri memlekettik organdar 400-den astam kásibı standart jasaqtady. Bizdiń mınıstrlik eńbek resýrstaryn damytý men jumys oryndaryn yntalandyrý jobasyn jasaǵan bolatyn. Sol jobaǵa sáıkes 2017-2020 jyldar aralyǵynda taǵy 550 kásibı standart ázirlenip, bekitiledi. Osynyń negizinde bilim berý júıesine arnalǵan oqý baǵdarlamalary daıyndalatyn bolady, − dedi B.Nurymbetov.
Vıse-mınıstrdiń sózine qaraǵanda, bilim berý men halyqty jumyspen qamtý, kóshi-qon jáne sheteldik jumys kúshin tartý máselesinde memlekettik saıasatty qalyptastyrý úshin qyzmetter jikteýishi óte qajet. Osy arqyly eńbek naryǵyn nazarda ustap, júıeli taldaý jasaýǵa múmkindik bolady. Sondyqtan jikteýish – Ulttyq biliktilik júıesiniń ajyramas bóligi. Osy arqyly qandaı mamandarǵa muqtajdyq bar ekenin boljaýǵa, soǵan saı bilim berý tapsyrysyn qalyptastyrýǵa bolady.
Búgingi tańda osydan 12 jyl buryn jasalǵan qyzmetter jikteýishi qoldanysta eken. Biraq, bul qazirgi zaman talabyna saı kelmeıdi. Sáıkes emes, alshaq kásipter bir qyzmet tobyna biriktirilgen. Naqtylyq joq. Máselen, munaı, gaz kondensatyn shyǵarý salasyndaǵy sheber men bas metallýrgtiń mindeti bir-birinen múldem bólek. Soǵan qaramastan eki kásip bir topta. Basqa da kásipterge baılanysty osyndaı olqylyqtar bar. Sondyqtan da on eki jyldan beri qoldanylyp kele jatqan jikteýish eńbek naryǵyndaǵy jaǵdaıdy tolyqqandy zerdelep, taldaý jasaýǵa, naqty statıstıkalyq aqparat alýǵa jáne tıisinshe memlekettik bilim berý tapsyrysyn qalyptastyrýǵa múmkindik bermeı otyr. Jańa jikteýishti jasaý barysynda eki jarym myńnan astam usynys túsken. Iri óndiris oryndary men shaǵyn jáne orta kásiporyndarda osy máselege baılanysty saýaldama júrgizilgen. Sonyń bári qujatty daıyndaý barysynda eskerilgen.
Ǵalym OMARHAN,
«Egemen Qazaqstan»