Qazaqstan – Reseı: Salmaqty da salıqaly ustanymdar saıasaty

Almaty qalasynda búgin, ıaǵnı 14 mamyr kúni Qazaqstan Respýblıkasynyń Shanhaı yntymaqtastyq uıymyna tór­aǵa­lyǵy aıasynda ShYU-ǵa múshe memleketter Syrtqy ister mınıstrleri keńesiniń otyrysy ótedi. Kelissózderde qazaq­stan­dyq delegasııany elimizdiń Syrtqy ister mınıstri Erjan Qazyhanov basqarady. Al keshe, 13 mamyr kúni Qazaqstan syrtqy saıasat vedomstvosy basshysynyń Reseı Federa­sııa­synyń Syrtqy ister mınıstri Sergeı Lavrovpen kezdesýi bolyp ótti. Qazaqstanǵa kezekti jumys sa­pa­rymen kelgen RF Syrtqy ister mınıstri Sergeı Lavrovpen QR Syrtqy ister mınıstri Erjan Qazyhanov kezdesip, birqatar kelissózder júrgizdi. Eki mem­lekettiń bas dıplo­mat­tary Qazaq­stan jáne Reseı prezıdentteri bergen tapsyrma­lar­dyń, any­ǵy­raq aıtqanda, 2011-2012 jyl­darǵa arnalǵan bir­lesken is-qımyl josparynyń oryndalý barysyn jan-jaqty qarastyrdy. Sonymen qa­tar, irgesi keń, kórshiles orna­las­qan eki memleket arasyndaǵy saıa­sı, saýda-eko­nomıkalyq, máde­nı-gýmanı­tar­lyq jáne ózge de salalardaǵy eki jaqty yntymaq­tas­tyqtyń búgin­gi tańdaǵy ahýa­ly men keleshektegi talqyǵa salyndy. Júrgizil­gen ke­lissózder qorytyndysy boı­yn­sha Qazaqstan Respýblıka­sy men Reseı Federasııasy syrtqy ister mınıstrleri birlesken kommıýnıkege qol qoıdy. Eki jaqty kezdesýde Qazaq­stannyń syrtqy saıasat vedom­stvo­synyń basshysy reseılik áriptesin bıylǵy 2011 jyldyń 15 maýsymynda Astana qala­syn­da ótetin Shanhaı yntymaq­tas­tyq uıymynyń mereıtoılyq sam­mıtine qatysty júrgizilip jatqan daıyndyq jumystarymen tanys­tyryp ótti. Mınıstr, sonymen qa­tar, óz áriptesine Islam Kon­fe­rensııasy Uıymy Syrtqy ister mı­nıstrleri keńesine eli­miz­diń al­daǵy tóraǵalyǵyna qatysty bas­ty baǵyttar tóńireginde aı­typ berdi. Kópshilikke belgili, Qazaqstan men Reseı bas­shy­lary – Nursultan Nazarbaev pen Dmıtrıı Medvedevtiń saıası kúsh-jigeri, ıgi yqpaldy basta­malary men qajyrly eńbekteri post­ke­ńestik keńistikte kóptegen ın­te­grasııalyq úderisterdiń alǵa ba­sýyna septigin tıgizýde. Keńeı­til­gen osy kezdesýde ıntegra­sııa­lyq máselelerge basty nazar aýda­rylýy túsinikti jáıt. Bul oraıda Keden odaǵynyń jumy­syn bastaýy, sonymen qatar, Qa­zaqstan, Reseı jáne Belarýs memleketteri arasynda birtutas ekono­mıkalyq keńistiktiń quqyq­tyq-ke­lisim-sharttyq negiz qalyp­tas­tyrý baǵytynda atqarylǵan aýqym­dy is-sharalar birlesken tıimdi de sapaly jumystardyń aı­qyn kepili bolatyndyǵyna daý joq. Qazaqstan men Reseı syrtqy saıasat vedomstvolarynyń bas­shy­la­ry aımaqaralyq yntymaq­tastyqty odan ári damytýdy tilge tıek etýmen qatar, búgingi kún tártibinde turǵan ózge  máse­le­lerdi de nazardan tys qaldyr­ma­dy. Máselen, mınıstrler bıyl­ǵy jylǵy kúzde Astrahan qa­la­synda ótkizilýi josparlanyp otyrǵan ÚIII aımaqaralyq ynty­maqtastyq forýmyna daıyndyq máselelerin talqylap, óz oı­la­ryn ortaǵa saldy. Kezdesý ba­ry­synda syrtqy saıasat vedomstvo­la­ry basshylary BUU jáne onyń quramdas bólimderi sheńberindegi yntymaqtastyq máselelerin qa­rastyryp, Ortalyq Azııa óńirlik qaýipsizdiginiń ózekti máseleleri men Aýǵanstan jaıy týraly da oı qozǵady. Erjan Qazyha­nov­tyń pikirinshe, reseılik árip­tesimen  kelissózder isker de syndarly jaǵdaıda ótken. – Bir quptarlyǵy, Qazaqstan men Reseı mańyzdy halyqaralyq problemalar boıynsha salmaqty ustanymymen erekshelenýde. Eki memleket te syrtqy saıasat sala­synda ózara yqpaldastyqty art­tyryp, odan ári jetildirýde bir­qatar tıimdi is-sharalardy júzege asyrýda. Qazirgi kezeńde Keden kodeksi jáne Keden odaǵynyń bir­tutas kedendik aýmaǵyn iske engizý boıynsha qarqyndy ju­mys júrgizilýde. Meniń oıymsha, mundaı mańyzdy is-sharada eń bastysy aldyn ala kelisilgen mer­zimdi saqtaý, – dedi qazaqstandyq mınıstr óz oıyn ortaǵa salyp. Ol, sony­men qatar, bul kezdesýdiń Qazaq­stan men Reseı arasyndaǵy yn­ty­maqtastyqty, ózara senimdilik pen áriptestik qatynastardy nyǵaıt­a túsetindigine senim bildirdi. Baspasóz máslıhatynda sóz alǵan  Sergeı Lavrov «Reseı men Qazaqstan arasyn­daǵy ózara túsinistik pen ynty­maq­tastyq deńgeıiniń joǵa­ry ekendigin» atap aıtty. Oǵan Qazaqstan men Reseı memleketteri basshylarynyń aýqymdy úles qosyp otyrǵandyǵy da nazardan tys qalmady. – Eki memlekettiń, halyq­ta­rynyń arasyndaǵy dostyq, tatý-tátti tir­shilik jáne barlyq sala­daǵy strategııalyq áriptestiktiń búgin­gi tańda da, keleshekte de bereri mol. Munyń ózi, sondaı-aq eýr­azııa­lyq keńistiktegi ynty­maq­tas­tyqty da nyǵaıtyp, tu­raq­tylyq­qa qol jetkizýge yqpal etedi, – dedi Sergeı Lavrov. Sonymen, birlesken kommıýnıkede memleketter arasyndaǵy tatý-tátti kórshilik, dostyq, yn­ty­maq­tas­tyq qarym-qatynastar jáne stra­­tegııalyq áriptestik atap kórse­tildi. О́ıtkeni, munyń ózi syrtqy saıa­sı yqpaldastyqty odan ári jetildirip, onyń aýqy­myn keńeıtýge qolaıly jaǵ­daılar jasamaq. Baqyt BALǴARINA.