Jańa baǵdarlama jumysyn bastady

Elimizde jumyssyzdyqty tó­men­detý, halyqtyń ál-aýqatyn art­tyrý, tur­my­syn túzeýge ba­ǵyt­talǵan keshendi jumystar júr­gizilýde. Údemeli ın­dýst­rııa­lyq-ınnovasııalyq damý, «Jol kartasy» jáne «Bıznestiń jol kartasy – 2020» baǵdarlamalary aıasynda kóp­tegen jańa kásip­oryn­dar paıda­lanýǵa berilip, ju­myssyzdyq deńgeıin tómen­detý­ge yqpal etýde. Buǵan oblys jastarynyń bastamasymen ómir­ge joldama alǵan «Aýyldyń gúl­denýi – Qazaq­stannyń gúldenýi» marafon-estafetasy da eleýli úles bolyp qosylýda. Sonyń ózinde jumyssyzdyq máselesi tolyq sheshilip kete qoıǵan joq. Elbasynyń tikeleı tapsyrm­a­symen daıyndalǵan «Ju­myspen qamtý-2020» baǵdarlama­syn­da osy bir kúrmeýi qıyn kúrdeli máseleni oń sheshýge baǵyttalǵan keshendi sharalar qarastyrylǵan. Sondyqtan da bul baǵdarlama halyqtyń kóńilinen shy­ǵyp, jurt­­shylyqtyń keń qoldaýyna ıe bolyp otyr. Eńbek rynogyndaǵy ózekti máselelerdi sheship, ın­dýst­rııa­lyq saıasatty júzege asy­rýda eńbek kúshin ońtaıly paı­dalanýǵa múmkindik, ju­myssyz­dyq­pen kúreske serpin beretin jańa baǵdarlama ústimizdegi jy­l­ǵy 1 shildeden bastap júzege asyryla bas­tady. Resmı derekterge súıensek, oblysta kedeıshilik deńgeıi 3,1 paıyz, al ju­myssyzdyq 5,0 pa­ıyz­dy quraıdy. Bul elimizdiń ózge óńirlerimen salys­tyrǵanda jaman kórsetkish emes. Alaıda, bul kórsetkishterdiń deńgeıin meı­linshe tómendetý baǵytyn­da­ǵy jumys­tardyń qarqynyn bá­seń­sitýge bolmaı­dy. Sondyq­tan da oblysta jańa baǵdar­la­many júzege asyrýdy júıeli júrgizý­ge qatań talap qoıylýda. Oblys orta­lyǵynda jáne aýdandarda ju­mys­pen qamtý ortalyǵy qury­lyp, ǵıma­rat­pen qamtamasyz etil­di. Olar baǵdar­lamany jú­zege asyrýǵa kirisip te ketti. Oblys ákiminiń orynbasary Sara Nur­qatova­nyń tóraǵalyǵymen, jańa baǵ­dar­la­manyń júzege asy­ry­lýyna jaýap­ty basqarmalar, ju­myspen qamtý orta­lyq­tary basshylarynyń, aýdan ákim­deri orynbasarlarynyń jáne baǵ­dar­la­maǵa qatysýshylardyń qaty­sýy­men ót­ken jıynda osy ba­ǵyttaǵy jumys ba­rysy taǵy bir pysyqtaldy. О́z betinshe jumyspen aına­lysý­shylarǵa, jumyssyzdarǵa jáne tabysy az adamdarǵa arnal­ǵan baǵdarlama úsh baǵyttan turady. Bıylǵy jyly birinshi baǵyt – turǵyndarǵa kásiptik bilim berý jáne qaıta daıarlaý bo­ıynsha 500 adamdy qabyldaý kóz­delgen. Qazirgi tańda qadrlardy qaıta daıarlaý uıymdasty­ry­latyn tehnıkalyq jáne kásiptik bilim beretin oqý oryndary kelisildi, suranysqa ıe 29 mamandyq anyqtaldy. Memlekettik tapsy­rys aıasynda olar 12 mamandyq boıynsha oqytylady. Qazirgi tańda tegin oqyp, mamandyq ıgerýge 90 adam tilek bildirgen. Oqý aýdandardaǵy kásiptik lıseıler men qaladaǵy kooperatıvtik, tehnıkalyq, kólik kommýnıkasııa jáne jańa tehnologııalar kolledjderinde kes­tege sáıkes ta­myz-qyrkúıek aı­laryn­da basta­lady. Oǵan qosa, 3200 adamdy ju­myspen qamtamasyz etýge jár­demdesý, onyń ishinde 1200 adam­dy jalaqyny ishinara sýbsıdııalaý arqyly áleýmettik jumys ornyna ornalastyrý jospar­lan­ǵan. Jumysshylar sýbsıdııa esebinen aıyna 26000 teńge jal­aqy alatyn bolady. Osy kezge deıin 208 adam áleýmettik jumystarǵa ornalastyryldy. Aýdandarda az qamtylǵandardyń, ózin-ózi ju­mys­pen qamtamasyz etkenderdiń jáne jumyssyzdardyń tizimderin jasaý jalǵasýda. Baǵdarlamanyń ekinshi baǵyty bo­ıynsha aýyldaǵy kásipkerlikti damy­týǵa kómektesý aıasynda 120 adamǵa óz isin ashý úshin 1 mln. teńgeden bar­lyǵy 120 mıllıon teńge kóleminde shaǵyn nesıe qarastyrylǵan. Kásip­kerlik negizin oqytýǵa da 120 adamdy joldaý jos­parlanyp otyr. Biraq, ázirge kásipker bolýǵa 69 adam ǵana talaptanyp otyr. Al, úshinshi baǵyt boıynsha eko­nomıkalyq áleýeti tómen eldi mekenderden damý kórsetkishteri joǵary aý­dandarǵa kóshýge 26 otbasy tilek bildiripti. Jospar boıynsha 104 otbasy kóshirilýi tıis. Oblys ákiminiń orynbasary Sara Nurqatova jıyndy qory­tyn­­dylaı kelip jalpy baǵdar­la­many iske asyrý úshin oblys bo­ıynsha 446,5 mln. teńge kóle­min­de qarajat bólingenin, endi bul baǵyttaǵy jumystardy shırata túsý qajettigin qadap aıtty. Satybaldy SÁÝIRBAI, Aqtóbe oblysy.