Qazaqstandaǵy saıası reforma – laıyqty úlgi

Qazaqstan osydan shamaly ǵana ýaqyt buryn óz Táýel­sizdiginiń 25 jyldyǵyn atap ótip, Orta­lyq Azııa óńiriniń kóshbasshysy retinde 2017-2018 jyldary BUU Qaýipsizdik Keńesiniń turaq­ty emes músheligindegi mindetterin at­qarýǵa kiristi. Jaqynda Qazaqstan Prezıdenti Nursultan Nazarbaev memlekettik organdardyń ókilettik­terin qaıta bólý týraly habarlady. Bul bılik tar­maqtary arasyndaǵy ara-salmaqtyń ádiletti júı­e­sin qamtamasyz etý maqsatynda jasalyp otyr. Qazaqstan basshysynyń el halqyna arnaıy Úndeýine sáıkes, atalǵan reforma prezıdenttik ókilettikterdiń belgili bir bóligin Parlament pen Úkimetke berýdi qarastyrady. Parlament Úkimet múshelerin taǵaıyndaýǵa jaýap beretin bolsa, bul óz kezeginde Mınıstrler Kabınetiniń depýtattar aldyndaǵy jaýapkershiligin kúsheıte túsedi. Sondaı-aq, reforma Parlament tara­py­nan Úkimetke senimsizdik bildirý resi­min ońaılata túsýdi kózdeıdi. Osylaısha, bılik­tiń zań shyǵarýshy tarmaǵynyń atqarýshy organ­dar­dy baqylaýyn kúsheıtý qamtamasyz etiledi. Áleýmettik-ekonomıkalyq máseleler, mem­lekettik baǵdarlamalardy bekitý Prezı­dentten Úkimetke jáne atqarýshy bıliktiń jergilikti organdaryna beriletin bolady. Bul olarǵa atalǵan salalarda qosymsha ókilettikter beredi. Budan bólek, Úkimet óziniń quramyna enetin ortalyq atqarýshy organdardy qurýǵa jáne taratýǵa ókiletti bolady. Bul ózgerister Konstıtýsııaǵa ózgeris­ter engizýdi talap etedi jáne Nursultan Nazarbaevtyń túsindirýinshe, zań shyǵarýshy bıliktiń rólin kúsheıtip, atqarýshy bılik qyzmetiniń tıimdiligi men nátıjeliligin arttyrýǵa baǵyttalady. Iаǵnı, Úkimettiń halyq aldyndaǵy jaýapkershiligi men eseptiligi joǵarylaıdy. Deı turǵanmen, Qazaqstannyń kem degende jaqyn bolashaq­ta Latyn Amerıkasy elderindegi sııaqty basqarý­dyń prezıdenttik-parlamenttik formasy­nyń spesıfıkalyq túrin quryp otyrmaǵa­nyn atap kórsetken abzal. Sóıtip, Qazaqstan búkil Latyn Amerıkasy elderi sekildi prezıdenttik respýblıka bolyp qalady. Atalǵan Ortalyq Azııada Memleket basshysynyń quzyrynda burynǵysynsha syrtqy saıasat, qaýipsizdik jáne qorǵanys qabileti sekildi shetin strategııalyq sheshimder qabyldaý quqy tolyǵymen saqtalady. Buǵan qosa, Memleket basshysy burynǵysynsha bılik tarmaqtarynyń arasynda «joǵarǵy tóreshi» retinde kórinýin jalǵastyrady. Úkimet organdary men jergilikti sarapshylar Nursultan Nazarbaevtyń bastamasy jahandyq kókeı­kesti syn-qaterlerge, onyń ishinde jedel qarqyn­men júrip jatqan jahandaný úderisteri, ter­rorızm qateri, geosaıası turaqsyzdyq, jalǵa­syp jatqan ekonomıkalyq daǵdarys pen jemqorlyq­pen kúres bar, pragmatıkalyq jaýap bolyp taby­la­­ty­­n­yn aıtyp otyr. Sarapshylardyń sózderi­ne qa­ra­­ǵan­da, bul saıası reforma eldi ári qaraı da­my­­tý úshin qajetti sharalardyń qısyndy jal­ǵa­sy bo­­l­yp tabylady. Al reformanyń nátı­jesi, árı­­ne, onyń tabysty júzege asyrylýyna táýeldi bolady. Qazaqstan Prezıdentiniń atalǵan mańyzdy bastamasynyń Qazaqstan-Brazılııa qarym-qatynasyna tikeleı yqpal etpeıtini anyq, onyń ústine, bılik tarmaqtarynyń arasyndaǵy ókilettikterdi qaıta bólý demokratııalyq ıns­tıtýt­tar qyzmeti saıası júıesiniń ornyqty­lyǵyn qamtamasyz etýde jaqsy úlgi bolyp taby­latyny talas týdyrmaıdy. Brazılııa mýnısıpalıtetteriniń qaýymdastyǵy