Astana qalasyndaǵy Oqýshylar saraıynda «ASTEX Astana Smart City-2016: «Baqytty ómir súrýge arnalǵan aqyldy qala» atty halyqaralyq forým-kórme ótti. Sharany elorda ákimdigi, Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstrligi «Zerde» ulttyq aqparattyq-kommýnıkasııalyq holdıngi, «Astana Innovations» AQ jáne «Transtelekom» AQ birlesip uıymdastyrdy. Oǵan AQSh, Eýropa jáne TMD elderinen úsh júzden asa delegat qatysty. Jıyn qonaqtary aldymen «aqyldy qalanyń» negizin quraıtyn iri kompanııalardyń qyzmetterimen, ónimderi kórmesimen tanysty.
Basqosýda Astana ákimi Áset Isekeshev sóz sóılep, elorda ómirine dendep enip jatqan zamanaýı jobalar, jańa baǵdarlamalar týraly baıandady. «Memleket basshysy álem elderi búgingi tańda tez aýysyp otyrǵan jańa ómir shyndyǵyna beıimdelý máselesine alańdaýly ekenin birneshe ret aıtqan bolatyn. Dıdjıtaldandyrý jáne sıfrlandyrý dáýiri kele jatyr, ómirimizge sandyq tehnologııalar enýde. Qazirgi ýaqytta Prezıdenttiń birqatar tapsyrmalaryn jáne Ult josparyndaǵy 69-qadamdy eskerip, Astanada Eýrazııalyq keńistiktegi jahandyq qalany damytý kerek.
Biz ózimiz úshin álemdegi megapolıs ekonomıkasynyń qurylymyna saı keletin on basym sektordy anyqtadyq. Jáne «Smart Astana» tujyrymdamasyn ázirledik. Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstrligi «Sıfrly Qazaqstan» baǵdarlamasyn daıyndap, iske asyrýda. Endi Astanany qanatqaqty alańǵa aınaldyrmaqpyz, sonymen birge usynylǵan barlyq baǵdarlamalardy iske asyrý úshin kúsh salamyz. «Smart Astana» boıynsha áleýmettik jáne ekonomıkalyq nátıje beretin jobalardyń alǵashqy qadamdary bastalyp ta ketti», dedi Áset Isekeshev.
Forým sessııasynda Aqparat jáne kommýnıkasııalar mınıstri Dáýren Abaev elimiz ýrbanızasııa deńgeıi boıynsha Ortalyq Azııada kósh bastap turǵanyn málimdedi. «Búginde qalalyq ómirdiń barlyq salalaryna aqparattyq júıelerdi engizý halyqtyń sapaly ómiriniń ajyramas shartyna aınaldy. Búkil álemde ýrbanızasııa úderisi qarqyn alyp keledi. Birikken Ulttar Uıymynyń baǵalaýynsha, 2050 jylǵa qaraı álemdegi halyqtyń 70 paıyzy qalalarda turatyn bolady. Bul kólik jáne turǵyn úımen qamtý júıesinde qıyndyqtar týdyrýda, sondaı-aq, energııany ońtaıly paıdalaný men qorshaǵan ortaǵa qamqorlyq tanytýdyń ózektiligi de artyp otyr. Osyndaı kúrdeli máselelerdi sheshý aqyldy is-qımyldy qajet etedi», dedi D.Abaev. Ol bul oraıda aqparattyq-kommýnıkasııalyq tehnologııalar sheshýshi ról atqaratynyn jetkizdi. Damyǵan elder postındýstrııalyq dáýir qalalaryn damytý úshin bul múmkindikterdi tolyqqandy paıdalanýda.
«Aqyldy energetıka», tipti, «qaldyqtardy aqyldy basqarý» tárizdi sóz tirkesteri qazir eshkimdi tańǵaldyrmaıdy. Halyqaralyq málimetterge júginsek, aqyldy qalalarda ınternet qurylǵylarǵa qosylǵan tutynýshylardyń sany 2015 jylǵy 1 mıllıonnan 2018 jyly 3 mıllıardqa jetedi», degen mınıstr jahandyq ekonomıka men tehnologııalyq naryqtan qalys qalmaý asa mańyzdy ekenin basa aıtty. «Qazaqstanda ýrbanızasııa deńgeıi 60 paıyzǵa jetedi jáne osy kórsetkish boıynsha biz Ortalyq Azııada kósh bastadyq. Bul úderistiń jarqyn úlgisi – jas astanamyz», dep túıindedi sózin D.Abaev.
Shara barysynda «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń basqarýshysy Qaırat Kelimbetov, «City Smart Up» negizin qalaýshy jáne basqarma múshesi Renato de Kastro, IDC «aqyldy qalalar» jahandyq baǵdarlamasynyń dırektory Rýgbı Klark ómir súrý sapasyn jaqsartýǵa baǵyttalǵan smart-tehnologııalardyń ınnovasııalyq damýyna qatysty máselelerdi talqylady. Shetelderden kelgen spıkerler sıfrlaýdyń perspektıvalary týraly jobalaryn tanystyryp, ózge de ózekti úderister jaıynda áńgimeledi. Sondaı-aq, forým sheńberinde «Úndeýler, perspektıvalar jáne standarttaý» taqyrybynda konferensııa uıymdastyryldy.
Plenarlyq sessııadan keıin Astana ákimdigi men áriptester arasynda ınnovasııalyq saladaǵy yntymaqtastyq jáne kásipkerlikti damytý týraly birneshe memorandýmǵa qol qoıyldy.
Ashat RAIQUL,
«Egemen Qazaqstan»
Sýretti túsirgen
Erlan OMAROV,
«Egemen Qazaqstan»