Ishki áskerdiń «Qalqany»

Qaı basylymnyń bolmasyn ótken joly, tarıhy ózindik shejiresi bolady. Sonaý al­ǵashqy nómirden kúni búgingige deıingi ara­lyqta sol basylymnyń basyp ótken jolyn onyń tarıhy deıtin bolsaq, biz áńgime etkeli otyrǵan Ishki ister mınıstrligi Ishki ás­kerleriniń organy bolyp kelgen «Qalqan­nyń» da qalyp­tas­qan dástúri bar. Ústi­miz­degi jyl­dyń qyrkúıek aı­­­ynda osy basy­lym 50 jyldyq mereıli merekesin atap ót­keli otyr. Gazet tarıhyna úńilip otyryp, biz onyń 1961 jyly 28 qyrkúıekte Keńester odaǵy Ishki ister mınıstrligi Ishki áskerleriniń Qa­zaq KSR jáne Qyrǵyz KSR boıynsha bas­qarmasynyń saıası bólimi organy «Na boevom postý» degen atpen jaryq kórgenin baı­qaımyz. 1979 jyly gazettiń ataýy «Dzerjınes» dep ózgertilip, resmı túrde KSRO IIM Ishki áskerleriniń Qazaq KSR jáne Qyrǵyz KSR boıynsha basqarmasynyń gazeti bolyp shyǵa bastaıdy. Elimizdiń egemendik alǵan jyldarynda ke­ńestik dáýirden qalǵan armııa ózgeristerge ushy­rap, ásker túrleri qaıta quryla bas­ta­dy. 1992 jyldyń 10 qańtarynda Qazaqstan Res­pýb­lı­ka­synyń Prezıdenti N.Nazarbaevtyń Jar­­­­­lyǵymen Qazaqstan Respýblıkasy IIM Ishki áskerleri quryldy. Ásker gazetiniń ata­ýy «Qalqan» – «Shıt» bolyp ózgertildi. Onyń bas redaktory Vıktor Fraıdenberg, oryn­ba­sary bolyp belgili jýrnalıst Sa­ǵı­dolla Kóshimbaev taǵaıyndaldy. Búgingi kúni qazaq baspasóziniń qarashańyraǵy «Egemen Qazaq­stan» gazetinde qyzmet isteıtin, zapastaǵy maıor Aleksandr Tasbolatov, «Al­maty aq­shamy» gazetiniń qyzmetkeri, za­pastaǵy kapıtan Aınabaı Mádıev, «Kazahstanskaıa pravda» gazetinde jumys isteıtin Dýlat Moldabaev, shekarashylardyń «Otan saqshysy» gazetinde qyzmet isteıtin podpolkovnık Tamara Dáýletbaeva, Ishki ásker­ler qolbasshysynyń baspasóz hatshysy, pod­polkovnık Qýanysh Qojahmetov ýaqy­tyn­da osy «Qalqan» gazetinde eńbek etken qalamgerler. 2004 jyldyń qańtarynda Ishki áskerdiń tól basylymy – «Qalqan» gazetiniń bas re­daktory bolyp podpolkovnık Sádýaqas Ju­batov taǵaıyndaldy. 2004 jyldyń naýryz aıynan beri gazet «Qalqan» ataýyn ıelenip keledi. Al 2005 jyldyń naýryz aıynda «Qal­­qan» gazetiniń qosymshasy retinde «Búr­­kit» jýrnalynyń alǵashqy nómiri ja­ryq kórdi. Táýelsiz elimizdiń quqyq qorǵaý organ­­­da­rynda «Arlan», «Suńqar», «Arys­tan» at­ty arnaıy maqsattaǵy bó­­lim­­sheler bar. Ishki áskerde de erekshe mindetti or­yn­­­daı­­­tyn «Búrkit» bó­­­limshesi qurylǵan bolatyn. Atal­mysh bó­lim­sheniń jaýyn­ger­le­ri búgingi kúnderi óz­de­rine qoıylǵan mindetterdi or­yndaý kezinde ká­sibı sheberlik ta­nytyp, kez kelgen qyl­mys­qa qar­sy kúreste saqadaı-saı turatyn «búr­kit­shi­ler» ekenin dáleldep júr. Jýr­nal­dyń «Búr­kit» atalýy osyǵan baılanysty deýge bolady. Qazirgi ýaqytta redaksııa ujymynda bas redaktordyń orynbasary podpolkovnık Altaı Sıyrbaev, bólimshe bastyǵy podpolkovnık Aıtkúl Myrzataeva jáne óńirdegi tilshiler, maıorlar Erbolat Sultanov pen Alfııa Ahmetjanova, kapıtandar Erjan Abdrahmanov, Muratbek Qudaıbergenov, aǵa leıtenant Rýslan Jangýlın jáne Danagúl Alǵojına, Astanadaǵy tilshiler Aleksandra О́tepova, Rýslan Qaıyrkenov sııaqty jýrnalıster elimizdiń ár túkpirindegi áskerı bó­limderge issaparǵa baryp, sol bólimderdiń tynys-tirshiliginen qalam terbep júr. 2009 jyldyń sáýir aıynan bastap «Búrkit» jýrnalynyń qosymshasy – «Ishki áskerler jarshysy» shyǵa bastady. Sondaı-aq, osy jyly «Qalqan» gazeti redaksııasy janynan vıdeostýdııa qurylǵanyn aıta ketken jón. Kapıtan Dmıtrıı Dıagterevtiń basshy­ly­ǵy­men osy ýaqyt aralyǵynda ishki áskerlerdiń jaýyngerleri qyzmeti jóninde «Habar» telearnasy jáne «Gold-medıa» shyǵarma­shylyq ortalyǵymen birge birneshe derekti fılmder túsirildi. Bul oraıda kapıtan Asqar Nurpeıisov, leıtenant Evgenıı Pavlovskıı jáne aǵa leıtenant Sanat Qumarov, serjant Oleg Býlanov fılmderdi jasaýǵa shyǵarmashylyq úlesterin qosyp keledi. Ishki áskerdiń «Qalqan» gazeti jarty ǵa­syr boıy óz oqyrmandaryna elimizdiń qu­qyq tártibi – ishki áskeriniń erligi men ba­tyl­dyǵy jóninde materıaldar jarııalap, jas sarbazdar men sardarlardy patrıotızmge, otansúıgishtikke tárbıeleýde jáne jaý­yn­gerlik rýhty kóterýge óz úlesterin qosyp keledi. Osy mereıli mereke qarsańynda «qal­qandyq» áriptesterimizdiń shyǵarma­shy­lyq jumystaryna tabys tilegimiz keledi. Sharafaddın ÁMIR.