Dúıim dúnıe nazaryn salyp otyrǵan EKSPO-2017 halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesi ult abyroıyn taǵy bir asqaqtatyp, mártebesin kóteretin mádenı mańyzdy shara bolǵaly tur. Al aıtýly kórmege kelip qatysatyn mártebeli meımandardy, qadirmendi qonaqtardy qazaq halqynyń ǵasyrlar boıy qalyptasqan baı tarıhy, kóne shejiresi qyzyqtyratyny daýsyz. Shyn máninde halqymyzdyń aıbyny men rýhy osy kúni saltanat quryp, sharyqtaı túspek. Bul tek Astana úshin ǵana emes, óńirler úshin de merekemen qatar, úlken jaýapkershilik. Qazaq dalasynyń eshqashan qaıtalanbaıtyn, bir-birine uqsamaıtyn qasıeti de osy kúni kórme tórinen oryn alady.
EKSPO-2017 kórmesine mamyr aıynda Áýlıeata óńirinen «Uly Jibek joly. Kóne Tarazdan asqaq Astanaǵa tartý» atty kerýen jolǵa shyqqan bolatyn. Aı boıy alys joldy baǵyndyryp, Astana tórine jaıaý jetýdi maqsat etken kerýen qazirgi ýaqytta Merki aýdanyna kelip jetti. Baızaq jerin basyp, Qulan qyrqasynan asyp ótip, jerdiń kórki atanǵan Merkige kelgen kerýendi merkilikter qýana qarsy aldy. Aýdanda qazaqtyń salt-dástúrlerine oraı qymyzmuryndyq, asyq atý sııaqty ulttyq oıyndar uıymdastyrylyp, kerýen kópshilik kózaıymyna aınaldy.
Aıtýly kórmege aıryqsha qurmet kórsetý mindet. Bul turǵyda EKSPO- 2017 kórmesine Jambyl oblysynyń da ázirlep otyrǵan ózindik syıy bar. Oblys bul turǵyda ásirese mádenı is-sharalarǵa basymdyq berip, álemge qazaq mádenıeti men ónerin tanytýdy kózdep otyr. «Aǵymdaǵy jyldyń 26 jáne 30 shildesi aralyǵynda EKSPO-2017 halyqaralyq kórmesi aıasynda Astana qalasynda Jambyl oblysynyń mádenıet kúnderi ótetin bolady. Áýlıeatalyqtar áýeli EKSPO aýmaǵyndaǵy «Amfıteatrda» mádenı-kópshilik is-sharalaryn ótkizse, qalǵan kúnderi qalalyq «Qazanat» ıppodromynyń aýmaǵynan salynatyn «Etnoaýylda» is-sharalar uıymdastyrylady. Munda kúni boıy sheberler aýyly, sheberlerdiń týyndylaryn satýǵa arnalǵan «Shyǵys bazary» oryn alyp, teatrlandyrylǵan qoıylymdar, konsertter men ulttyq sport oıyndary ótedi. Maqsatymyz – halqymyzdyń baı mádenıeti men taǵylymdy tarıhyn kórme kezeńin álem azamattaryna nasıhattaý», deıdi oblystyq mádenıet, arhıvter jáne qujattama basqarmasynyń basshysy Dúısenáli Byqybaev.
Jambyl oblysy ǵasyrlar boıy saqtalǵan tarıhymen tanymal óńir. Taraz qalasynyń ózinde kóne zamandardan búgingi kúnge jetken júzdegen tarıhı eskertkishter bar. Talaı tylsymdy ishine búgip turǵan Qarahan, Tekturmas, Dáýitbaı keseneleri, Qalı Júnis monshasy, ortaǵasyrlyq jerasty meshiti sııaqty qadaý-qadaý qasıetti oryndarymyz da otandyq týrızmdi damytýǵa aıryqsha serpin beredi. Árbir kirpishinen tarıh tógilip, tuńǵıyǵynan qobyz saryny estilip turatyndaı áser etetin kóne jádigerlerdiń bári de kelgenderdiń qyzyǵýshylyǵyn týdyratyny sózsiz. Shahar basshysy Rústem Dáýlet EKSPO- 2017 kórmesin tamashalaý úshin qazaq jerine at basyn burǵan sheteldik azamattardyń Áýlıeata óńirine de joly túsken jaǵdaıda, oǵan qalanyń tolyqtaı daıyn ekenin aıtty. «Táýelsiz qazaq eliniń tarıhyndaǵy aıtýly kezeńniń bárimiz úshin orny bólek. Qalamyzdan jyl saıyn sáýletti ǵımarattar boı kóterip, barshamyzǵa ortaq qyzmet kórsetip keledi. Dostyq úıiniń boı kóterýi, «Ejelgi Taraz» mýzeıiniń salynýy men baqylaý munarasynyń ashylýy da shahar tarıhyndaǵy aıryqsha oqıǵa. Endi kelgen qonaqtardyń kóne Taraz qalasyndaǵy Qarahan, Tekturmas keseneleri men oblys aýmaǵyndaǵy Aqyrtas, Aısha bıbi keshenderin kórip, tamashalaýyna tolyq múmkindigi bar. Budan bólek, shahardyń servıstik qyzmeti de barlyq talaptarǵa saı jasaqtalǵan. Qaýipsizdik máselesi de basty nazarda», dedi ákim.
Shynynda da EKSPO kórmesi tarıhymyzdy tanytýǵa, múmkindigimizdi kórsetýge arnalǵan alań. Sonymen qatar, Taraz qalasy shahar tarıhyna arnalǵan beınefılmder kórsetip, óńirdegi tarıhı jádigerler jaıynda foto-beıne ónimderin tartý etpek. Al osydan alty jyl buryn «Ejelgi Taraz» qalashyǵynan XVIII jáne HH ǵasyrlar aralyǵyna jatatyn kóne shyraǵdandar tabylǵan bolatyn. «Ejelgi Taraz eskertkishteri» tarıhı-mádenı qoryq-murajaıynyń qyzmetkeri Almas Muhtarovtyń aıtýynsha, EKSPO-2017 kórmesiniń mádenı is-sharalarǵa arnalǵan zalynda «Bolashaq energııasynyń arǵy tegi – shyraǵdandar sherýi» atty kólemdi ekspozısııa qurylyp, bir aı boıy kelýshilerge qyzmet kórsetedi.
Jambyldyqtar EKSPO kórmesine atsalysýǵa jáne tamashalaýǵa daıyn. Sondaı-aq, oblystyq kásipkerlik jáne ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý basqarmasynyń málimetinshe, kórmege soǵys ardagerleri, alty jasqa deıingi balalar, jetim balalar, barlyq toptaǵy múgedekter de tegin kirgiziletin bolady. Stýdentter, mektep oqýshylary, zeınetkerler, kóp balaly analar 50 paıyz jeńildikti bılettermen qamtamasyz etilgen. Budan ózge de máseleler jóninde basqarma basshysy Qarlyǵash Aralbekova aıtyp berdi. «Tasymalmen qamtamasyz etý maqsatynda «Taraz-Astana» baǵyty boıynsha aptasyna 10 ushaq Astana qalasyna qatynaıtyn bolady. Temir jol tasymaly boıynsha 7 plaskart, 6 kýpe vagondary bar Taraz – Astana – Taraz baǵyty boıynsha jolaýshylar poıyzy iske qosylady. Avtomobıl tasymalymen «Dim Dimich & Company» JShS qyzmet kórsetedi. Sonymen qatar, «Profsoıýz týrıst» JShS-i 50 oryndyq 3 avtobýspen 2, 3 kúndik týrlar uıymdastyrady. EKSPO kórmesi ótkizilýi kezeńinde Astanadaǵy EKSPO apartamentteri, qonaq úıler, hosteldermen oblys turǵyndaryn qabyldaý boıynsha «Baiterek Travel Center» JShS jáne «Kochevnık» JShS kelisimsharttarǵa qol qoıyldy», dedi Qarlyǵash Ámirqyzy.
Taǵy bir aıta keterligi, EKSPO kórmesi is-sharalarynyń joǵary dárejede ótýine atsalysý maqsatynda oblystan 100 eriktiler daıyndalǵan. Sondaı-aq, 40 azamat aǵylshyn kýrstaryna qatysýda. Al temir jol kóligi arqyly Astana qalasyna jetýi men keri qaıtýyna qajetti 3 mıllıon 600 myń teńge bólingen.
EKSPO-2017 halyqaralyq mamandandyrylǵan kórmesine Jambyl oblysynan 100 myń adam qatysýy kerek dep josparlansa, búgingi kúnge 64 516 bılet satylǵan. Bul jumystar aldaǵy ýaqyttarda jalǵasyn tabatyn bolady deıdi tıisti mamandar.
Aıtýly kórme ultymyzdyń tarıhyn ózgelerge tanytyp qana qoımaı, elimiz týraly erekshe pikir qalyptastyratyn da múmkindikke ıe bolady. Astana tórinde asqaqtaǵan abyroı men bıiktegen bedel birinshi kezekte halyqtyń, ulttyń, memlekettiń mártebesi bolyp tabylmaq.
Hamıt ESAMAN, «Egemen Qazaqstan»
Jambyl oblysy