• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Kásipqoı boks 12 Maýsym, 2017

«Batyr men Abylaıhannyń bolashaǵy alda»

352 ret
kórsetildi

Birinshi orta salmaqtaǵy qazaqstandyq kásipqoı boksshy Batyr Júkembaevtyń IBO International belbeýin ıelengenin súıinshileı habarlaǵanbyz. Kanadanyń Monreal qalasynda ótken jekpe-jekte ol meksıkalyq tájirıbeli Kosme Rıverany merziminen buryn utsa, taǵy bir jerlesimiz Abylaıhan Qusaıynov ta qarsylasynan basym tústi. Sol boks keshinde osy bylǵary qolǵap sheberiniń janynda aqyl-keńesimen bólisip júrgen elimizdiń tanymal kıkboksshysy Elmurat Qaıypjanovty kózimiz shalyp qaldy. О́tken ǵasyrdaǵy 90-jyldardyń sońyna qaraı kıkboksıngten álem birinshiliginde qola júldeger atanyp, Azııa men Eýropada top jarǵan Elmurat Qaıypjanov sońǵy ýaqytta bylǵary qolǵap sheberlerin daıarlaýǵa den qoıa bastaǵan eken.

– Elmurat Muqashuly, sizdiń el kıkboksıngi ta­rı­hyn­da óz ornyńyz bar ekenin jaq­sy bilemiz. Biraq jaqynda siz­di kəsipqoı boksshylar Ba­tyr Júkembaev pen Aby­laı­han Qusaıynovtyń janynan kó­rip qaldyq... – Negizi, biz de sportty sol boks­tan bastaǵanbyz. Almaty ob­ly­syndaǵy Eńbekshiqazaq aýda­nyna qarasty Nura aýylynda boks úıirmesine baryp júrdim. Keıinnen ǵoı kıkboksıngke aýys­qanymyz. Sondyqtan soń­ǵy jyldary basymdyqty olım­pııalyq sport túrine berýdi jón taýyp, jastarymyzǵa azdap qol­ǵabys etip júrgen jaıymyz bar.  – Eki boksshynyń sońǵy jek­­pe-jekterine qatysty bap­ker retinde bergen baǵańyz qan­­daı?  – Bul boks keshine kópshiliktiń kóńili toldy. Batyr óziniń shynymen myqtylyǵyn dəleldeı bildi. Sebebi, onyń qarsylasy osal emes edi. Təjirıbeli, əri ata­ǵy da bar. Soǵan qaramastan, Batyr­dyń basymdyǵy kózge anyq kórinip turdy. Abylaıhan da jarady. Jas bola tura kəsip­qoı boksqa kezdeısoq kelmegenin ań­ǵartty. Ekeýi de daryndy. Batyr­dyń joıqyn soqqylary, jyl­dam­dyǵy sheteldik mamandar tara­pynan da eskerýsiz qal­ǵan joq. Abylaıhan da sol aǵa­sy­nyń izin basyp, jańa beles­ter­di baǵyndyrýǵa umtylyp keledi.  – Batyrmen tanystyq qalaı bastalǵan edi?  – Sportqa janashyr baýyr­larymyzdyń arqasynda «osy salada jetistikke jetsem, el aby­roıyn asqaqtatsam» degen jastarymyzdyń qasynan tabyl­dyq. Batyrmen úsh-tórt jyldan beri birlesip jumys istep kelemiz. Keıinnen bul qatarǵa Abylaıhan da qosyldy.  Gennadıı Golovkın, Qanat Islam, Janqosh Turarov sekil­di birtalaı boksshylary­myz muhıt asyp, qazaqtyń jýan ju­dyryǵynyń áleýetin baıqatyp júr. Maqsat jastarymyz da sol aǵalarynyń jolyn qýsa eken deımiz. Bular izbasar inilerimiz ǵoı. Buryndary batyrlarymyz aq naızanyń ushymen, aq bilektiń kúshimen el úshin, jer úshin qasyq qany qalǵansha kúresse, búginginiń batyrlary qazaqtyń atyn jer-jahanǵa ta­nytsaq deıdi. Ras, búgingi kúnde álem Qazaqstandy bilim, óner jáne sport sala­la­ryndaǵy tola­ǵaı tabystary men bereke-birligi arqyly tanyp, moıyndaı bastady. Endeshe, osy baǵytty ustanǵandarǵa nege kómektespeske?! «Aǵaıynnyń aty ozǵansha, aýyldasyńnyń taıy ozsyn» deıdi ǵoı qazaq.  – Kəsipqoı boksta taǵy kim­derge qoldaý kórsetip júr­siz?  – Asqat Ýəlıhanovtyń aıaq alysyna qýanamyz. Odan bólek, Qanat Islam men Janqosh Tu­ra­rovqa qoldan kelgenshe qoldaý kórsettik aldaǵy ýaqytta da kó­mek­ten aıanaıyn dep otyrǵan joqpyz.  – Kez kelgen kəsipqoı boks­shy ataq-dańqpen qatar mol tabysqa kenelgisi ke­le­ri anyq. Jalpy, Batyr men Aby­laıhannyń aldyna qoı­yl­ǵan basty mindet qandaı?  – Búginge deıin Batyr toǵyz kezdesýiniń segizin merziminen buryn aıaqtady. Bastamasy jaman emes. Degenmen, osy jetistiktiń ózine dandaısyp ketpeýi kerek. Negizi, Batyr da, Abylaıhan da óte qarapaıym jigitter. Batyr aty ańyzǵa aınalǵan Muhamed Əlı, Mennı Pakıao nemese Maık Taı­son sekildi bylǵary qolǵap sheberleriniń jetistikterine jetse, soǵan umtylsa deımiz. Eń bas­ty­sy, bulardyń kózderinde ot bar, ekeýiniń de bolashaǵy alda. Tek, eńbekqorlyqtan tanbaý kerek.  Kezinde ózimniń de kúnine úsh-tórt saǵat qana uıyqtap, jattyǵý jasaǵan kezderim az bolǵan joq. Tańnyń atysy, kúnniń batysy zaldan tabylatynbyz. Sonyń arqasynda Eýropada, Azııada úzdik boldym. «Meni jeńetin qazaq əli týǵan joq», dep jar salǵan əıgili kıkboksshy Shaban Shadmanovty da Eýropa chempıonatynyń fınalynda jeńdim. Úsh ret əlem birinshiligine qatysyp, qola júldeger atandym. «Qoıandy qamys, er jigitti namys óltiredi» dep aıtady. Bizdi de alǵa, jańa jetistikterge jetelegen – namys. Endi bizdiń inilerimiz Serik Qonaqbaev aǵalary sekildi ózderiniń esimderin boks jylnamasyna altyn əriptermen jazyp qaldyrsa deımiz.  – Batyr men Abylaıhannyń jekpe-jekteri shet elderde óte­di. Al jattyǵý jumystary jol­ǵa qalaı qoıylǵan?  – Əlginde aıtqandaı, sport­qa beıjaı qaramaıtyn aǵa­la­rymyzdyń arqasynda jat­tyǵýlaryna baryp turamyz. Kezde­sý­ler aldynda osy boks­shyla­ry­myzdyń qasynan tabylyp, bilgen-túıgenimizben bólisip, aqyl-keńesimizdi beremiz. Bul ba­lalardyń bolashaǵyna qatysty josparlar az emes. Alla sətin salsa, jastarymyzdyń əlemdik deń­geıde tanylýy jolynda kóp­tegen jumystar isteıtin bola­myz. Aryq aıtyp, semiz shyq­qanǵa ne jetsin! Ini­le­rimiz biz ba­ǵyndyra almaǵan asýlardan assa eken dep tileımiz.  – Sizderdeı qamqorshy aǵalary barda, olar əli talaı jetistikke jetedi dep oılaımyz. Əńgimeńizge rahmet. 

Madına ASYLBEK, jýrnalıst ASTANA