Jobalar óńirdiń órkendeýine serpin beredi

Jambyl oblysynyń ákimi Kárim Kókirekbaev bıyl óńirde 12 ınves­tısııalyq jobanyń iske asatynyn aıtty. Talas, Sarysý, Qordaı, Baızaq aýdandaryn qamtıtyn aıtýly jobalardy elimizdegi ınvestısııa ıgiligin kórsetetin birden-bir bastamalar deýge bolady. Máselen, quny 1,9 mıllıard teńgeni quraıtyn mármár toltyrǵyshyn óndiretin zaýyt qurylysy aǵymdaǵy jyldyń naýryz aıynda ǵana iske asyryldy. Jobany ázirleýshi «Qarataý PRO» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi bolyp tabylatyn mekemede 68 adamǵa jumys orny ashyldy. Sonymen qatar, granıt taqtalaryn jáne brýschatkalardy óndiretin sehtyń qurylysy júrgizilý ústinde. Jobany ázirleýshi – «Kazgranıt kompanııasy» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi, al jobanyń quny 200,0 mıllıon teńgeni quraıdy. Joba iske qosyl­ǵan jaǵdaıda 60 adam jumyspen qamty­la­tyn bolady. Jalpy, Jambyl óńirinde bıyl jyl­daǵydan ózgeshe jobalardyń qolǵa aly­nyp otyrǵanyn aıta ketý kerek. Bul birinshiden, Elbasy Joldaýyndaǵy aıtylǵan máseleler jáne tapsyrmalardy oryndaý bolsa, ekinshiden, halyqty jumyspen qamtýdyń jolyn kórsetý bolyp otyr. Osy oraıda «Er Taı» jaýapkershiligi shekteýli seriktestiginiń joba ázirleýshiligimen qolǵa alynyp otyrǵan Aqsúıek ken baıytý fabrıkasyn qaıta jańǵyrtý jobasynyń quny bú­gin­de 1,2 mıl­lıard teńgeni quraıdy. Sony­men qatar, bola­shaqta munda 300 adam jumyspen qam­tylady degen jos­par bar. Negizinen árbir jobanyń óńirge, son­daı-aq elimizge berer orasan paıda­sy bar ekeni belgili. Bul turǵydan alǵan­da Áýlıeatanyń áleýetin tanytatyn bir­qatar jobalardy atap kórsetýge bolady. О́ńirdegi taǵy bir aıtýly joba­lardyń biri retinde jańǵyrtý jáne óńdeý, gra­nıtti, mármárdi jáne gıpsti qaıta óńdeý, sońǵy tehnologııalar boıynsha jarylyssyz bloktardy óndirý jobasyn aıtar edik. Atalǵan jobanyń aýqymy da úlken. Joba ázirleýshi «Orgstroı» jaýap­kershiligi shekteýli seriktestigi bolyp tabylatyn ınvestısııanyń quny – 256,0 mıllıon teńge. Bolashaqta 50 adamdy jumyspen qamtýǵa qaýqarly joba Jambyl jerine jaqsylyǵymen kelip, jumyssyzdyq deńgeıin tómendetýge, Elbasy Joldaýynda aıtylǵan mańyzdy máselelerdi sheshýge yqpal etetini sózsiz.  Kezinde fosfor óndirýmen tanylǵan Jambyl óńiri bolashaqta as tuzyn óndirýmen de ózin-ózi dáleldeıtin bolady. Búginde «Solıanaıa kompanııa «Asyl tuz» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigimen qolǵa alynyp otyrǵan as tuzyn óndiretin zaýyttyń qurylysy da – ınvestısııa ıgiligin kórsetetin aıryqsha jobalardyń biri. Jobanyń jalpy quny 422,0 mıllıon teńge bolsa, jumys oryndary 75 adamdy qamtıdy.  Jambyl oblysynda qolǵa alynǵan 12 jobanyń barlyǵy da jahandyq báse­kege qabilettilikti arttyratyn qadam bol­­­maq. Jobalardyń jalpy quny 15,4 mıl­­lıard teńgeni qurap, 1365 jańa ju­mys orny ashylatyn bolady. Bul da óz ke­ze­ginde óńirdegi ózekti máselelerdiń sheshilýine alyp keletin ıgi bastama. Al Qazaqstan Respýblıkasyn ındýs­trııalyq-ınnovasııalyq damytý­dyń 2015-2019 jyldarǵa arnalǵan mem­­leket­tik baǵdarlamasynyń Jam­byl oblysynda júzege asyrylýy qandaı deńgeıde? «Qazaqstan Res­pýb­lıkasynyń ındýstrııalyq-ınno­vasııalyq damýynyń ekinshi bes­jyldyǵy 2015-2019 jyldarǵa arnal­ǵan memlekettik baǵdarlamasy aıasynda oblysta jalpy quny 512,1 mıl­lıard teńgeni quraıtyn 33 ınvestısııalyq joba júzege asyrylýda. Jobalardy iske asyrý barysynda 5392 jańa jumys ornynyń ashylýy josparlanýda. Olar­dyń ishinde jalpy quny 356 mıl­lıard teńgeni quraıtyn 1 ın­ves­tısııalyq joba respýblıkalyq karta boıynsha iske asyrylýda jáne iske qosylý kezeńinde 2000-ǵa jýyq jańa jumys orny ashylmaq. Árıne, bul jobalardyń ekonomıka salasyna aldaǵy ýaqytta qosatyn úlesi mańyzdy», deıdi oblystyq kásipkerlik jáne ındýstrııalyq-ınnova­sııalyq damytý basqarmasynyń basshysy Qarlyǵash Aralbekova.  Árıne, óńirde atqarylyp jatqan ınvestısııalyq jobalardyń elge de, jerge de bereri mol. Desek te, aǵymdaǵy jyldyń qańtar-mamyr aılarynda Jambyl oblysynyń ónerkásip kásip­oryndarymen 133,9 mıllıard teńgege ónim óndirilip, ótken jyldyń tıisti kezeńimen salystyrǵanda naqty kólem ındeksi 100,1 paıyzdy quraǵanyn atap ótken jón. Bul oraıda óńirdiń alǵa qoıǵan maqsaty oryndalyp, josparynyń júzege asyp kele jatqanyn kórýge bolady. Sonymen qatar, óńirdiń óńdeý ónerkásibi salasynda da sony serpinge qol jetkizgenin aıta ketý kerek. Máselen, tamaq ónimderin óndirý, hımııa ónerkásibi, jeńil ónerkásip, munaı ónimderin óndirý boıynsha da joǵary kórsetkishterge qol jetken. Endigi kezekte óńirde ındýs­t­rıaldy aımaqtar qurý jóninde jumys­tar júrgizilip keledi. Atap aıtsaq, Taraz qalasy, Shý, Sarysý, Talas aýdandarynda bul jumys bastaldy. Aldaǵy ýaqyttarda ındýstrııa­sy damyǵan, ınvestısııasy shalqyǵan aımaq retinde Jambyl oblysynyń da juldyzy jarqyraı túseri sózsiz.

Hamıt Esaman, «Egemen Qazaqstan» Jambyl oblysy