Astanada «AgroInvest Forum-2017» agroónerkásiptik ınvestısııalyq forýmy ótti

Jıynnyń negizgi mindeti – qazaq­stan­dyq bızneske aýyl sharýa­shylyǵyndaǵy já­ne azyq-túlik taýarlarynyń óndiri­sin­degi jobalardy birlesip iske asyrý úshin áriptester izdestirýge kómek­te­sý, salaǵa ınvestısııalyq kapıtal tartý, agroónerkásiptik keshende bız­nes júrgizý úshin jańa trendter men perspektıvalardy talqylaý. In­ves­­tısııalyq forýmda iskerlik qa­ty­nastardy qalyptastyrýdan bas­qa, otan­dyq bıznestiń sheteldik serik­tes­termen jáne ınvestorlarmen tı­imdi yntymaqtastyǵyna kedergi kel­ti­rýi múmkin birqatar problemalyq má­seleler de ortaǵa salyndy. 

Basqosýdy ashyp, sóz sóılegen Premer-Mınıstrdiń orynbasary – Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Asqar Myrzahmetov otyrystyń mán-mańyzy men salmaǵyn áńgimelep, salanyń qa­zirgi ahýalyna toqtaldy. «Memleket bas­­shysy Nursultan Nazarbaev: «Agra­rlyq sektor ekonomıkanyń ja­ńa draıveri bolýy tıis» degen bolatyn. Bul úshin naryqtarda qajet etiletin agro­ónerkásiptik keshen básekege qa­biletti ónimderdiń óndirisin árta­raptandyrý qajet», dedi ol. Mını­strdiń aıtýynsha, ıntegrasııalyq prosester jaǵdaıynda Qazaqstanǵa básekelestik basymdyqtarǵa qol jet­kizý úshin halyqaralyq ozyq tájirı­be­niń transferti qajet. Tikeleı sheteldik ınvestısııalar tartý jáne aýyl sharýa­shylyǵy salasynda ózara tıimdi negizde birlesken óndiris qurý – bul qazirgi tańdaǵy bizdiń bet alysymyz.

О́zderińizge málim, Qazaqstan memlekettik retteý men ınvestorlardy qoldaý baǵytynda kóptegen jetistikterge qol jetkizdi. Elimiz tartylǵan ınvestısııalarǵa qolaıly jaǵdaı jasaý boıynsha TMD elderi arasynda kóshbasshylardyń biri bolyp sanalady. A.Myrzahmetov Qazaqstanǵa ınvestısııa quıa otyryp, Qytaı, Reseı jáne EYEU elderi naryǵyna shyǵýǵa múmkindik týatynyn da tilge tıek etti.

Jıynda «QazAgro» ulttyq bas­qarýshy holdınginiń basqarma tóra­ǵasy Nurlybek Malelov sońǵy 5 jyl­dyń ishinde holdıngpen elimizdegi agro­ónerkásiptik keshenge sońǵy jyldary 375 mlrd teńgeden astam sheteldik ınvestısııa tartylǵanyn atap ótti. «Qazaqstanda halyqaralyq ınvestorlar úshin artyqshylyqtardyń keńeıtilgen spektri kózdelgen. Olar – sýbsıdııa, nesıeler jáne basqa jeńildikter túrin­degi salalyq artyqshylyqtar, basym ınvestısııalyq jobalardy iske asyrý kezindegi kedendik baj salyǵynan bosatý jáne taǵy basqalar. El ekono­mı­ka­synyń agrarlyq sektorynyń qol­danystaǵy zańnamalyq bazasy naryq talap­taryna, halyqaralyq praktıka normalaryna sáıkes keledi jáne kásip­ker­lik bastamalardy qorǵaýǵa, qoldaýǵa baǵyttalǵan», dedi ol.

Búgingi tańda mınıstrlik eksport saıasatyn maqsatty túrde júzege asyrý jumystaryn júrgizýde. Osyǵan oraı, jańa eksporttyq arnalardy ashatyn, al jumys istep turǵandardy keńeıtetin, iri eksporttyq partııalardy AО́K eksport ortalyǵy qurǵan. Qytaı kompanııalarymen astyqty, maıly daqyldardy, ósimdik maıyn eksporttaý úshin kelisimshartqa qol qoıylsa, Birikken Arab Ámirlikteri men Iranǵa jasymyq tasý úshin kelisimge qol qoıý qaıta óńdelýde. Al Reseı, Izraıl, Gonkong elderiniń kompanııalarymen kúnbaǵys tuqymyn, qatty bıdaı, un, noqat, burshaq, qoı etin tasymaldaý úshin kelissózder júrgizilýde. QHR naryǵyna sıyr, shoshqa etin, sút, qus ónimderin, tiri janýarlar, sonyń ishinde jylqylardy shyǵarý josparlanýda. Aýyl sharýashylyǵy mınıstrligi Syrtqy ister mınıstrligimen birlesip, Izraıl, Kýveıt memleketteriniń vete­rı­narlyq qyzmetimen qoı etin jetkizý joldaryn jáne Malaızııa, Japonııa, Ońtústik Koreıa, Eýroodaq elderine qurǵaq bıe sútin eksporttaý baǵytynda jumys isteýde. Parsy shyǵanaǵy elderimen tıimdi kelissózder aıaqtalýǵa jaqyn.

Agroónerkásiptik ınvestısııalyq forý­my aıasynda Qazaqstannyń aýyl sharýashylyǵy salasyn ekonomıkalyq ár­taraptandyrý turǵysynda bir­qatar mańyzdy kelisimder men memoran­dým­darǵa qol qoıyldy.

Gúlmıra ISAEVA, Aýyl sharýa­shylyǵy vıse-mınıstri:

– Birinshi jartyjyldyqta azyq-túlik óndirýde ınvestısııa kólemi 31,6 mlrd teńgeni qurady nemese ótken jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda 21 paıyzǵa ósti. Investısııa boıynsha eleýli ósim Soltústik Qazaqstan (5,4 ese) jáne Ońtústik Qazaqstan ob­lys­tarynda (5 ese) baıqaldy. О́sim­dik sharýa­shy­ly­ǵyn­da aǵymdaǵy b­irin­shi jarty­jyl­dyq­­ta ınvestısııa kó­le­miniń artýy 61 paıyzdy, al mal sharýa­shylyǵynda 27 paıyzdy qurady. Sheteldik ınvestorlardy aýyl sharýa­shylyǵy shıkizatyn óńdeý baǵy­ty qyzyqtyryp otyr, ıaǵnı bul baǵytta ósim qarqyny 5,2 paıyz. Osy oraıda un men unnan jasalǵan jáne et ónim­deri, shujyq, jartylaı fabrıkat, kon­servilik ónimder qamtylýda. Bul óz kezeginde Qazaqstan shıkizatqa baı ekenin bildiredi. Qazirgi zamanǵy qaıta óńdeý óndiristeriniń sanyn arttyrýda barlyq múmkindikterge ıemiz. Osy arqyly eksportqa óńdelgen ónimmen shyǵýǵa jaǵdaı bar. 

Ashat RAIQUL, «Egemen Qazaqstan»

Sýretti túsirgen  Orynbaı Balmurat,  «Egemen Qazaqstan»