«Nurly jol» baǵdarlamasyn júzege asyrý Mańǵystaý oblysynda birtalaı mańyzdy sharýalardy qolǵa alýǵa negiz boldy. Turǵyndar úshin basty qajettiliktiń biri jumyspen qamtylý desek, 2015 jyldan beri qaraı óńirde atalmysh baǵdarlama aıasynda 2 myńnan astam jumys orny qurylǵan.
58,49 mlrd teńge jumsalyp, jumysy máresine jetken 19 joba halyq ıgiligine qyzmet etýde. Qazirgi tańda Quryq portynda salynyp jatqan parom keshenin magıstraldy temir jolmen jalǵastyratyn «Borjaqty – Ersaı» temir jol jelisi, Quryq portyndaǵy birinshi iske qosý kesheni jáne Aqtaý teńiz portyn soltústik baǵytta keńeıtý jobasynyń aıasynda jańa astyq termınaly paıdalanýǵa berildi. Baǵdarlama aıasynda Aqtaý qalasyndaǵy jańa turǵyn úı qurylystaryn ınjenerlik-kommýnıkasııalyq ınfraqurylymmen jáne abattandyrýmen qamtamasyz etý jumysy júrgizilip, Aqtaýdy kóriktendire túsý baǵytyndaǵy jumystarǵa serpin berdi. Sondaı-aq, baǵdarlama negizinde oblys ortalyǵynda 747 páter paıdalanýǵa berilse, qalanyń jylýmen jabdyqtaý jelisine, qubyr jelisine qaıta qurylymdaý júrgizilip, qazandyq ornatyldy. Qazandyq óz kezeginde Munaıly aýdanynyń Mańǵystaý aýylynda 50 úıdi jylýmen qamtamasyz etýge múmkindik berdi.
Mańǵystaýda ózektiligi men ótkirligin jyldar boıy joıa almaı kele jatqan aýyz sý máselesin jeńildetýde de «Nurly jol» baǵdarlamasynyń mańyzy zor – táýligine 20 myń tekshe metr sý óndiretin Aqtaý qalasyndaǵy «Kaspıı» sý tushytý zaýyty júrgizilgen jańǵyrtý jumystarynyń birinshi kezeńinen soń ónimdilikti táýligine 30 myń tekshe metrge deıin jetkizbek. Infraqurylym salasyndaǵy jańalyqtardy tek Aqtaý qalasy ǵana emes, aýdandar men alys aýyldar da bólisýde. Mysaly, Qaraqııa aýdanynyń Bostan aýylynda elektrmen jabdyqtaý jelisi men gaz qubyry tartylsa, Quryq aýylynda jańadan salynǵan turǵyn úıler úshin elektrmen jabdyqtaý jelileri, al Túpqaraǵan aýdanynyń Saıyn aýylyndaǵy jańadan bólingen ýchaskelerde elektrmen jáne gazben jabdyqtaý isteri jasaldy.
Áleýmettik salada da az ister atqarylǵan joq. Úsh aýysymmen oqytý máselesin sheshý jolynda Beıneý aýylynda 900 oryndyq jańa mektep salynsa, Qaraqııa aýdanynyń Jetibaı aýylynda jáne Jańaózen qalasynda árqaısysy 280 oryndyq eki balabaqsha salyndy. Bul arqyly 2016 jyly oblystaǵy 3-ten 6 jasqa deıingi balalardy mektepke deıingi bilim berýmen qamtýdy 84,5 paıyzǵa deıin arttyrýǵa qol jetkizildi.
2017 jylǵa da mejelengen jobalar az emes. Bıyl quny 256,2 mlrd teńgeni quraıtyn 15 joba iske asyrylýda. «Shetpe – Beıneý» jáne «Shetpe – Jetibaı – Aqtaý» avtokólik joldaryn jóndeý jáne birqatar jańa turǵyn úılerge ınjenerlik-kommýnıkasııalyq ınfraqurylym salý jobalary aıaqtalyp, Quryq parom kesheniniń ekinshi kezeńiniń qurylysy, sondaı-aq, «Jetibaı – Jańaózen», «Beıneý – Aqjigit – О́zbekstan Respýblıkasy (Nókis)» ýchaskelerindegi joldardy jóndeý jáne Baýtın aýylyndaǵy turǵyn úılerge sý qubyryn tartý jumystary bastalmaq. Al, áleýmettik sala boıynsha mektepterde úsh aýysymmen oqytýǵa jol bermeý maqsatynda barlyǵy 3 myń oqýshy orny bolatyn 4 jańa mekteptiń – Jańaózen qalasynyń Raýan shaǵyn aýdany jáne Rahat aýylyndaǵy árqaısysy 900 oryndyq, Munaıly aýdanynyń Basqudyq jáne Qyzyltóbe aýyldyq okrýgterindegi árqaısysy 600 oryndyq mektepterdiń qurylystary qarastyrylǵan.
Mańǵystaý oblysyna Ulttyq qordan barlyǵy 61,6 mlrd teńge qaralǵan bolsa, onyń ishinde 2017 jylǵa 9,4 mlrd teńge kózdestirilgen. Qazirgi tańda, ıaǵnı jyl basynan bergi alty aıda 2017 jylǵa bólingen qarajattyń ıgerilýi 50,0 mln teńgeni quraǵan.
Munaıly óńirdi shyraıly ólkege aınaldyrý úshin jasalar jumys kóp desek, «Nurly jol» baǵdarlamasy osy maqsatqa bastaıtyn baspaldaq qyzmetin atqaryp keledi.
Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY, «Egemen Qazaqstan»
Mańǵystaý oblysy