Qurmanǵazy aýdanyna qarasty eldi mekenderdiń basym kópshiligi Edil ózeniniń saǵalarynda qonystanǵan. Osyǵan baılanysty aýdanda balyq aýlaý jáne óńdeý erteden damyǵan.
Sonyń ishinde transshekaralyq Qıǵash ózeniniń boıynda ornalasqan aýyl turǵyndarynyń negizgi kásipteri balyqshylyq. Osy aýyldardaǵy 10 myńnan astam adamnyń kún kórisi balyq sharýashylyǵymen baılanysty.
О́tken ǵasyrdyń 60-70 jyldary aýdan kólemindegi Qıǵash jáne Shora ózenderiniń arnasyn qumnan tazartý, tereńdetý jumystary júrgizilgen. Osyndaı jumystardyń nátıjesinde balyq aýlaý kólemi artyp, balyqshylardyń turmystary jaqsarǵan edi. Qazir osy atalǵan jáne olardan shyǵatyn basqa da ózender arnalary taıyzdanǵan. Osynyń sebebinen teńizden kiretin balyq joldary jabylyp, ózenderdegi balyq túrleri azaıyp jáne aýlaý kólemi kemip ketken. Sondyqtan ózenderdiń arnalaryn tazalap, tereńdetý óte mańyzdy. Bul óz kezeginde aýdandaǵy balyq sharýashylyǵynda júrgen kásipkerlik sýbektileriniń tabystaryna oń áserin tıgizedi. Osy shara salaǵa ınvestısııalar tartyp, ónimderdi óńdeý isiniń alǵa damýyna da mol múmkindik berer edi jáne birneshe urpaq boıy nápaqasyn balyq arqyly aıyryp kele jatqan balyqshylar turmysyn da jaqsartýǵa da septigin tıgizeri sózsiz.
Atyraý oblystyq ákimshiligi aýdandaǵy balyq sharýashylyǵyn damytý múmkindikterin qarastyryp, sharalar belgileýde. Qıǵash ózeni sýynyń kólemin arttyrý jáne gıdrologııalyq jaıyn jaqsartý maqsatynda ınvestısııalyq joba daıyndalǵan. Onyń jalpy quny 5,6 mlrd teńge. Joba 2017 jylǵy 31 tamyzda memlekettik saraptamadan ótken, konkýrstyq prosedýralar da aıaqtalý ústinde. Osy mańyzdy jobany iske asyrý úshin respýblıkalyq bıýdjetten 2018 jylǵa 3 mlrd teńge kóleminde qarjy bólinýi qarastyrylǵan. Jobanyń ýaqytynda jáne sapaly oryndalýy tolyq qarjylandyrýǵa tikeleı baılanysty. Áıtpese bastalǵan joba iske aspaı jarty jolda qaldyrylýy da múmkin. Ondaı dúnıeler de bizdiń elimizdiń keıbir jerlerinde ushyrasyp qalady.
Sondyqtan biz Úkimet basshysy Baqytjan Saǵyntaevqa depýtattyq saýal joldap, Qıǵash ózenin tereńdetý jumystaryna qajet qarjyny tolyq kólemde bólip, ony ýaqtyly qarjylandyrýǵa baılanysty sharalar belgileýdi usyndyq. Bul saýaldy birneshe áriptesterim de qoldap, ózderiniń qoldaryn qoıdy.
Sársenbaı EŃSEGENOV, Senat depýtaty