Elbasymyz «Bolashaqqa baǵdar: rýhanı jańǵyrý» atty eńbeginde: «jańǵyrý uǵymynyń ózi meılinshe kónergen, jahandyq álemmen qabyspaıtyn keıbir daǵdylar men ádetterden arylý degendi bildiredi. Mysaly, jershildikti alaıyq. Árıne týǵan jerdiń tarıhyn bilgen jáne ony maqtan etken durys.
Biraq odan da mańyzdyraq máseleni – ózińniń birtutas uly ulttyń perzenti ekenińdi umytýǵa áste bolmaıdy», dep atap kórsetken edi. Bul halyqtyń birligine tikeleı qatysty. Halyq birligin nyǵaıta berýdiń bir joly, ýaqyt synynan ótkeni – ult ókilderiniń eldiń barlyq óńirlerinde aralasyp-quralasyp ómir súrýi, barsha taraptardaǵy, barlyq deńgeıdegi kadrlar arasynda Qazaqstannyń qıyr-qıyrynan kelgen adamdardyń bolýy. Keshegi kezeńde bul jóninen úırenerlik jaılar tabylatyn.
Mysaly, Sozaqtyń qyzynyń Almatyǵa oqýǵa túsip, ınstıtýt bitirerde kadrlyq suranysqa saı joldama boıynsha Atyraýdyń alys aýdanynan shyǵa kelýi, sol jerde jumysqa turýy, turmys qurýy, balaly-shaǵaly bolýy nemese Qostanaıdan oqýǵa kelgen jigittiń joldamamen óz mamandyǵy qajet etilip otyrǵan Shyǵys Qazaqstanǵa barýy, sol jerde úılenip, ornyǵyp qalýy qalypty jaı edi. Sondaı jaǵdaıda halyqtyń týysqandyǵy, baýyrmaldyǵy artady, ulttyń ishki birligi kúsheıedi. О́kinishke qaraı, naryq jaǵdaıynda osy jaqsy dástúr úzilińkirep qaldy.
Jol qarajatynyń qymbattyǵyna, Astana, Almaty sııaqty iri qalalarda turýdyń qaltaǵa batatyndaı qıyndyǵyna, granttardyń jetimsizdigine, tıisinshe aqyly oqýǵa týra keletindigine baılanysty jastardyń basym kópshiligi ózderiniń oblystarynda oqyp, ony bitirgen soń óz aýdandaryna, óz aýyldaryna ǵana oralatyn bolyp barady.
Munyń ózi Prezıdent atap aıtyp, qadap kórsetip otyrǵan alańdatarlyq ahýalǵa – jershildik psıhologııasynyń dendeı bastaýyna ákelip soǵýy ábden múmkin. Máseleniń ekinshi qyry kadrlardyń maman retinde ósýine, laýazymdyq turǵydan joǵarylaýyna qatysty. Mınıstrlikter men vedomstvolarda oblystyq qurylymdardan aýysqan, al oblystyq qurylymdarda aýdandyq deńgeıden aýysqan kadrlardyń az ekendigi anyq. О́ıtkeni aýdannan, oblystan kerekti kadrdy aldyrtý olarǵa oblys ortalyǵynan nemese elordadan páter berýmen, ıaǵnı ol máseleniń qarjylyq jaǵyn sheshýmen tikeleı baılanysty.
Osy túıin tarqatylmaǵandyqtan qazir jergilikti kadrlardy kásibı shyńdalýǵa umtyldyryp turatyn tetikter álsirep barady. Aýdandyq deńgeıdegi qyzmetker ózin laıyqty tanytqan jaǵdaıda oblystyq deńgeıge aýysa alatynyn, oblystyq deńgeıden Astanaǵa kóterile alatynyn, jalpy adal jumys isteý, jaqsy júrip, jaqsy turý tıisinshe baǵalanatynyn bilý arqyly ózin-ózi qamshylaıtyn bolady.
Bul máseleni sheshý úshin joǵary oqý oryndaryn grant boıynsha bitirýshilerdi maman qajettigine saı tıisti jerlerge joldamamen jiberý, joldamamen kelgen jas mamandarǵa qajetti qamqorlyq jasaý, osy maqsatpen «Dıplommen – aýylǵa!», «Serpin» sııaqty baǵdarlamalardy jańa deńgeıge shyǵarý, memlekettik qyzmetkerlerdi qyzmettik pátermen qamtamasyz etýdiń zańdyq tetikterin, qarjylyq kózderin tabý, kadrlar rotasııasyna júıeli sıpat berý, sol arqyly memlekettik qyzmetke kadr irikteý múmkindigin molaıtý qajet ekendigi kúmánsiz. Osy máselelerdi kórsetip, Premer-Mınıstr B.Saǵyntaevtyń atyna saýal joldandy.
Saýytbek ABDRAHMANOV,
Májilis depýtaty