Elbasy jyl saıynǵy Qazaqstan halqyna Joldaýynda barlyq jastaǵy azamattardy qamtıtyn bilim berý isinde ózimizdiń ozyq júıemizdi qurýdy jedeldetý qajet ekenin atap ótti.
«Bilim berý baǵdarlamalarynyń negizgi basymdyǵy ózgeristerge únemi beıim bolý jáne jańa bilimdi meńgerý qabiletin damytý bolýǵa tıis. 2019 jyldyń 1 qyrkúıegine qaraı mektepke deıingi bilim berý isinde balalardyń erte damýy úshin óz betinshe oqý mashyǵy men áleýmettik daǵdysyn damytatyn baǵdarlamalardyń biryńǵaı standarttaryn engizý qajet», dedi Elbasy.
Memleket basshysy orta bilim berý salasynda jańartylǵan mazmunǵa kóshý bastalǵanyn, ol 2021 jyly aıaqtalatynyn eske saldy.
«Bul – múlde jańa baǵdarlamalar, oqýlyqtar, standarttar jáne kadrlar. Pedagogtardy oqytý jáne olardyń biliktiligin arttyrý joldaryn qaıta qaraý kerek bolady. Elimizdiń ýnıversıtetterindegi pedagogıkalyq kafedralar men fakýltetterdi damytý qajet. Bilim berýdiń barlyq deńgeıinde matematıka jáne jaratylystaný ǵylymdaryn oqytý sapasyn kúsheıtý kerek. Bul – jastardy jańa tehnologııalyq qalypqa daıyndaýdyń mańyzdy sharty», dedi Nursultan Nazarbaev.
Ol bilim berý mekemeleriniń arasyndaǵy básekelestikti arttyryp, jeke kapıtaldy tartý úshin qala mektepterinde jan basyna qatysty qarjylandyrý engiziletinin aıtty.
«Bizdegi oqýshylardyń júktemesi TMD elderiniń ishinde eń joǵary bolyp otyrǵanyn jáne Ekonomıkalyq yntymaqtastyq jáne damý uıymy elderine qaraǵanda orta eseppen úshten bir eseden kóp ekenin eskerip, ony tómendetý kerek», dedi Memleket basshysy.
Ol barlyq óńirlerdegi Oqýshylar saraılarynyń bazasynda kompıýterlerdi, laboratorııalardy jáne 3D-prınterlerdi qosa alǵanda, barlyq qajetti ınfraqurylymdary bar balalar tehnoparkteri men bıznes-ınkýbatorlarynyń jelisin qurý kerektigin tapsyrdy. Elbasynyń aıtýynsha Bul jas urpaqty ǵylymı-zertteý salasyna jáne óndiristik-tehnologııalyq ortaǵa utymdy túrde kiristirýge kómektesedi.
«Qazaqstandyqtardyń bolashaǵy – qazaq, orys jáne aǵylshyn tilderin erkin meńgerýinde. Orys tildi mektepter úshin qazaq tilin oqytýdyń jańa ádistemesi ázirlenip, engizilýde. Eger biz qazaq tili ǵumyrly bolsyn desek, ony jónsiz termınologııamen qıyndatpaı, qazirgi zamanǵa laıyqtaýymyz qajet. Alaıda, sońǵy jyldary álemde qalyptasqan 7 myń termın qazaq tiline aýdarylǵan. Mundaı «jańalyqtar» keıde kúlkińdi keltiredi. Mysaly, «ǵalamtor» (Internet), «qoltyraýyn» (krokodıl), «kúısandyq» (fortepıano) jáne taǵy sol sııaqtylar tolyp jatyr. Osyndaı aýdarmalardy negizdeý tásilderin qaıta qarastyryp, termınologııa turǵysynan qazaq tilin halyqaralyq deńgeıge jaqyndatý kerek. Latyn álipbıine kóshý bul máseleni retteýge múmkindik beredi», dedi Elbasy.
Memleket basshysy 2025 jylǵa deıin bilim berýdiń barlyq deńgeıinde latyn álipbıine kóshýdiń naqty kestesin jasaý qajettigin atap ótti.
«Orys tilin bilý mańyzdy bolyp qala beredi. 2016 jyldan beri jańartylǵan baǵdarlama boıynsha orys tili qazaq mektepterinde 1-synyptan bastap oqytylyp keledi. 2019 jyldan 10-11-synyptardaǵy jaratylystaný ǵylymynyń jekelegen pánderin oqytýdy aǵylshyn tiline kóshirý bastalatyn bolady. Nátıjesinde, bizdiń barlyq túlekterimiz elimizde jáne jahandyq álemde ómir súrip, jumys isteýi úshin qajetti deńgeıde úsh tildi meńgeretin bolady. Sonda ǵana naǵyz azamattyq qoǵam qurylady», dedi Memleket basshysy.
Nursultan Nazarbaev kez kelgen etnıkalyq toptyń ókili kez kelgen jumysty tańdaı alady, tipti Prezıdent bolyp saılanýǵa da múmkindigi bolatynyn eske saldy.
«Qazaqstandyqtar birtutas ultqa aınalady. Oqytýdyń mazmundylyǵy zamanaýı tehnıkalyq turǵydan qoldaý kórsetý arqyly úılesimdi túrde tolyqtyrylýǵa tıis. Sıfrlyq bilim berý resýrstaryn damytý, keń jolaqty Internetke qosý jáne mektepterimizdi vıdeoqurylǵylarmen jabdyqtaý jumystaryn jalǵastyrý qajet. Jumys berýshilerdi tartý arqyly jáne halyqaralyq talaptar men sıfrlyq daǵdylardy eskere otyryp, tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý baǵdarlamalaryn jańartý kerek», dedi Elbasy.