Elbasynyń «Tórtinshi ónerkásiptik revolıýsııa jaǵdaıyndaǵy damýdyń jańa múmkindikteri» atty jańa Joldaýymen muqııat tanysyp shyqtym. Atynyń ózi aıtyp turǵandaı, odan zaman jańalyqtarynyń lebi esedi.
Iá, qazirgi ómir jedel ózgerip barady. Jahandyq deńgeıde júrip jatqan osy ózgeristerge saı bolýymyz úshin aldymyzdan jol kórsetetin aıqyn baǵyt qajet edi. Osy baǵyt Joldaýda kórsetilipti. Munda belgilengen 10 mindettiń qaı-qaısysy bolmasyn óte ózekti.
Máselen, Joldaýda kórsetilgen birinshi mindetti alaıyq. Munda Elbasymyz elimizde júzege asyrylý ústindegi ındýstrııalandyrýdy jańa tehnologııalardy engizýdiń kóshbasshysyna aınaldyrý mindetin qoıǵan. «Onyń nátıjeleri munaı baǵasy kúrt tómendegen 2014-2015 jyldardaǵy daǵdarysta negizgi turaqtandyrýshy faktorlardyń biri boldy. Sol sebepti joǵary eńbek ónimdiligi bar qaıta óńdeý sektoryna degen baǵdarymyz ózgergen joq. Sonymen qatar ındýstrııalandyrý 4.0 jańa tehnologııalyq qalyptyń barlyq múmkindikterin paıdalana otyryp, meılinshe ınnovasııalyq sıpatqa ıe bolýǵa tıis. Kásiporyndarymyzdy jańǵyrtýǵa jáne sıfrlandyrýǵa baǵyttalǵan, ónimniń eksportqa shyǵýyn kózdeıtin jańa quraldardy ázirlep, synnan ótkizý qajet», delingen Joldaýda.
Jalpy, men ǵalym retinde qazirgi zamandyq jańa tehnologııalardy óndiriske engizýdiń qanshalyqty tıimdi ekendigin óz tájirıbem arqyly kózimmen kórgen adammyn desem, artyq maqtanǵandyq bolmas. Máselen, osydan birneshe jyl buryn sol kezde elimizdegi iri jáne derbes qurylym retinde jumys istep turǵan «Jer resýrstary jáne jerge ornalastyrý memlekettik ǵylymı-óndiristik ortalyǵynyń» kásiporyndaryna TMD elderinde áli kúnge deıin teńdesi joq sanalatyn «Qazaqstan Respýblıkasynyń Jer kadastryn jáne onyń avtomattandyrylǵan aqparattyq júıesin» memlekettik ınfraqurylym retinde óndiristik tájirıbege engizýdi bastaǵan edik. Ony engizý ońaı bolǵan joq. Osy júıeni engizý barysynda «aqparattyq tehnologııalar dáýiriniń» talaptaryn tereńnen túsinip, álem deńgeıinde saraptama júrgize otyryp, bul jańa júıeni zaman talabyna saı etip qurýǵa umtyldyq. Sonyń nátıjesinde «Qazaqstan Respýblıkasynyń Jer kadastry jáne onyń avtomattandyrylǵan aqparattyq júıesi» álemdegi eń ozyq geoaqparattyq tehnologııalardy paıdalaný negizinde dúnıege keldi.
Bul júıe qazirgi kúni de tıimdi jumys istep, halyqqa paıdasyn tıgizip keledi. О́ıtkeni jerge ornalastyrý mamandary osy júıeniń tehnologııalaryn paıdalaný nátıjesinde jer teliminiń syzbasy men aýmaqtaǵy ornalasýyn mıllımetrlik dáldikpen belgileı alady. Al jer teliminiń ıesi bolsa, onyń ınternet arqyly kadastrlyq nómirin kórsetý arqyly Jer kadastrynyń avtomattandyrylǵan júıesinen kóre alady.
Bul júıe elimizde «Elektrondy úkimet» qurylǵan kezde de onyń portalyna avtomattandyrylǵan qyzmettiń alǵashqy bastamasy retinde birinshi bolyp tirkelgen bolatyn. Osy júıe boıynsha bizdiń aldymyzdaǵy endigi mindet Elbasy Joldaýynda kórsetilip otyrǵan sıfrly tehnologııaǵa ótý bolyp tabylady.
Demek, qazirgi jańa tehnologııalarǵa negizdelgen memlekettik ındýstrııalyq saıasatty júzege asyrý degenimiz, bul – bolashaǵymyzdyń kilti, jas urpaqtyń baqytty ómiriniń kepili. Halyqtyń ıyǵyndaǵy ómir men turmystyń júgi Elbasynyń Joldaýdaǵy el aldyna qoıyp otyrǵan mindetterin durys júzege asyryp, osy arqyly qazirgi jahandyq básekelestiktiń jańa aǵymdary men tehnologııalyq trendterin ıgergende ǵana áldeqaıda jeńildeı túsetindigine senimdimin.
Zaırolla DÚISENBEKOV, UǴA akademıgi