10 jyl ishinde 6,5­ tonna esirtki quraldary men psı­hotroptyq zattar tárkilendi

Esirtkige baqylaý qoıý týraly­ eń alǵashqy usynys Qazaqstan, Ázer­baıjan, Qyrǵyzstan, Reseı, Tá­jik­stan, Túrikmenstan, О́zbekstan memleketteriniń yntymaqtastyq pen ózara túsinistik jaǵdaıynda Máskeý qalasynda ótken kezdesýine qa­tysqan resmı ókilderdiń memorandýmynda, 1996 jyldyń 4 mamyrynda jasalynǵan bolatyn. Sodan atqarylýy kúrdeli qyzmettiń eń birinshi qanatqaqty jobasy tııa­naq­talyp, muqııat aıshyqtalǵan tusta, ıaǵnı, 2007 jyldyń qarasha aıyn­da halyqaralyq ortalyqtyń meken-jaıyn Almaty qalasynan ashý uıǵaryldy. 

Sol kezden bastap Nıý-Iorktegi Birikken Ulttar Uıymynyń esirt­ki qylmysy jónindegi bas basqar­ma­synyń aýqymdy da ómirsheń joba­syna birden-bir jaýap beretin, óńirdegi boı kórsetken transulttyq esirt­ki qylmysynyń jolyn kesetin memleketaralyq qýatty uıym ju­mysqa kiristi dese de bolady. 

Basy ashyq jaıt – ortalyq qandaı da bir ekonomıkalyq-qarjylyq nemese saıası-baǵytty kózdeıtin kóp salalyq qurylym emes. Joǵaryda attary atalǵan ár respýblıkanyń qu­qyq­qorǵaý jáne quqyqtyq-salalyq mekemelerimen ǵana qoıan-qoltyq aralasyp zańsyz eskirtki aınalymyna qarsy jumyla kúresetin uıym. Búgingi tańda halyqaralyq dárejede júrgizilgen yntymaqtastyq is-qı­myldyń qyzmet aıasynda orta­lyq tarapynan baqylaýshy mártebesine qol jetkizgen 16 memleket bar, sondaı-aq oǵan Interpol men Ońtústik-Shyǵys Eýropa Quqyq­qor­ǵaý ortalyǵy (SELEC) sekildi eki halyqaralyq mártebeli uıym kiredi. Ortalyqtyń Aýstrııa, Aýǵan­stan, Belarýs, Ulybrıtanııa, Ger­ma­nııa, Italııa, Kanada, Qytaı, Mońǵolııa, Pákistan, Rýmynııa, AQSh, Túrkııa, Ýkraına, Fınlıandııa, Fran­sııa memleketterimen birige oı­las­tyrylǵan baǵyt boıynsha «on-line» rejimde qyzmet atqaryp otyrýy sonyń aıqyn aıǵaǵy. 

– Halyqaralyq úılestirý sheń­be­rinde júrgizilgen aýqymdy is-sha­ra­lar kezinde ótken 10 jyl ishinde birqatar memleketterdiń quqyq qorǵaý uıymdarynyń belsendiligi arqasynda 39 halyqaralyq dárejedegi operasııalar júzege asyp, uıymdasqan qylmystyq toptardyń – esirtki sın­­dı­kattarynyń kúdikti músheleri qolǵa túsip, olardyń ústinen qyl­mys­tyq is qozǵaldy. Barlyǵy 6,5­ tonna esirtki quraldary men psı­hotroptyq zattar, sondaı-aq  64,5 ton­na esirtki qospalary tárkilendi, – deıdi Ortalyq Azııadaǵy esirtki quraldary men psıhotroptyq zattarǵa qarsy kúresetin óńirlik aqparattyq úılestirý ortalyǵy dırektorynyń orynbasary, general-leıtenant Ádil Shaıahmetov.

Búgingi tańda ortalyqpen tikeleı yntymaqtasa jumys isteıtin memleketter aldyn-ala jasalynǵan aq­parat­tyq-saraptamalyq jospar boıynsha óńirlerdegi sıntetıkalyq esirtki taratýdyń jasyryn joldaryn taýyp, oǵan júıeli túrde tosqaýyl qoıýǵa kiristi. Ortalyq aldaǵy ýaqytta da álemdik dárejede óziniń halyqaralyq salmaqty uıym retindegi ornyn naqtylaý ústindegi qyzmetin belsendi túrde atqara beredi. 

Talǵat SÚIINBAI, «Egemen Qazaqstan» ALMATY