Spıker Nurlan Nyǵmatýlınniń tóraǵalyǵymen ótken Parlament Májilisiniń jalpy otyrysynda birqatar zań jobalary maquldandy. Onyń biri – teńiz keme qatynasyna qatysty qujat bolsa, ekinshisi – EAEO elderiniń Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııasynyń kelisimin ratıfıkasııalaý jónindegi zań jobasy boldy.
Jalpy otyrystyń alǵashqy bóliginde bekitilgen kún tártibine saı, Ortalyq saılaý komıssııasynyń múshesi Baqyt Meldeshovtiń baıandamasy negizinde Parlament Májilisiniń depýtaty Máýlen Áshimbaevtyń ózge qyzmetke aýysýyna baılanysty ókilettigin merziminen buryn toqtatý jóninde qaýly qabyldandy.
Sodan keıin Ulttyq ekonomıka mınıstri Tımýr Súleımenovtiń tanystyrýymen depýtattar «Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqqa múshe memleketterdiń ónerkásiptik taýarlarǵa qatysty ózindik erekshelikti sýbsıdııalardy Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııamen erikti kelisý jáne Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqqa múshe memleketterdiń ózindik erekshelikti sýbsıdııalardy berýine baılanysty talqylaýlardy Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııanyń júrgizý tártibi týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasyn talqylady. Aıta keteıik bul Kelisim 2014 jylǵy 29 mamyrdaǵy Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq týraly sharttyń 93-babyn jáne О́nerkásiptik sýbsıdııalar berýdiń biryńǵaı qaǵıdalary týraly hattamanyń 7-tarmaǵyn iske asyrý maqsatynda ázirlengen.
«Múshe memleketterdiń ónerkásiptik taýarlarǵa qatysty ózindik erekshelikti sýbsıdııalar berýine baılanysty múshe memleketter men Eýrazııalyq ekonomıkalyq komıssııa arasyndaǵy ózara is-qımyl tetigin, múshe memleketterdiń ózindik erekshelikti sýbsıdııalar berýin komıssııamen erikti kelisý, sondaı-aq múshe memleketterdiń ózindik erekshelikti sýbsıdııalar berýine baılanysty talqylaýlardy komıssııanyń júrgizý tártibin aıqyndaıdy. Oǵan qosa Kelisimde kózdelgen erekshelikti sýbsıdııalardy berýge bolatyn ólshemsharttar elimizdegi qazirgi sýbsıdııalaý praktıkasyna sáıkes keledi», dedi mınıstr T.Súleımenov.
Depýtattar arasynda qyzý talqylanǵan zań jobasyna qatysty pikir bildirgen Májilis Tóraǵasy qazirgi kezde EAEO aıasynda júrgizilip jatqan jumystarǵa qatysty ózekti máselege toqtaldy. «Biz ekonomıkalyq odaq ishinde de básekelestiktiń baryn túsinýimiz kerek jáne ol naryq zańdylyǵy. Sondyqtan da bul saladaǵy mamandarymyz óz ekonomıkamyzdyń ǵana emes, Odaqqa qatysýshy elderdiń de ekonomıkalyq erekshelikterin bilýi tıis. Al ulttyq múddeni qorǵaý úshin mınıstrlikterdiń qurylymdyq bólimshelerinde de, memleketaralyq ıntegrasııalyq organdarda da daıarlanǵan mamandarymyz bolýy qajet. Alaıda bizdiń sheneýnikter otandyq taýar óndirýshilerdiń quqyǵy men zańdy múddesin EAEO aıasynda tolyqqandy qorǵap jatyr dep aıta almaımyz», degen Nurlan Nyǵmatýlın bul máselege qatysty naqty mysal da keltirdi.
«Naqty aıtar bolsam, qazirgi bizdiń naryqta bir másele óte kóp talqylanyp jatyr. Reseı taýar óndirýshileri bizdiń elge jyl saıyn 700 myń tonnaǵa jýyq sementti kedergisiz eksporttaıdy. Al qazaqstandyq kásiporyndar sol sementti Reseıge jetkizgende kúrdeli máselelerge tap bolady. Integrasııalyq organdaǵy bizdiń ókilder Reseıdegi jańa standarttardyń, eksporttalatyn sement boıynsha sertıfıkattaý boıynsha jańa erejelerdiń engizilgenin ýaqtyly eskertpegen. Iаǵnı bizge aqparat der kezinde bermegen. Nátıjesinde otandyq taýar óndirýshiler kúrdeli jaǵdaıǵa tap bolyp otyr», dedi N.Nyǵmatýlın.
Osylaı degen Májilis Tóraǵasy shaǵyn jáne orta bızneste sheneýnikter ulttyq múdde turǵysynan jumys isteýi kerektigin aıtyp, mınıstrlikter men ıntegrasııalyq birlestikterdegi ókilderge erekshe talap qoıylýy qajet dep sanaıtyndyǵyn jetkizdi. «Eger bizdiń sheneýnikter osyndaı uıqyly kúıde jumys isteı berse, onda otandyq bıznes óte úlken shyǵynǵa ushyraıdy», dedi ol.
Al atalǵan zań jobasyna qatysty qosymsha baıandama jasaǵan Májilistegi Qarjy jáne bıýdjet komıtetiniń múshesi Albert Raý qujatty qabyldaý respýblıkalyq jáne jergilikti bıýdjetterden qarjy shyǵyndaryn talap etpeıtindigin aıtty.
Osy kúngi otyrys aıasynda Investısııalar jáne damý mınıstri Jeńis Qasymbektiń tanystyrýymen «Teńiz keme qatynasy qaýipsizdigine qarsy baǵyttalǵan zańsyz is-árekettermen kúres týraly konvensııaǵa 2005 jylǵy hattamany ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasy maquldandy. Mınıstrdiń málimdeýinshe, 2005 jylǵy 14 qazanda Londonda jasalǵan Hattama aıasynda teńiz keme qatynasy qaýipsizdigin qamtamasyz etý maqsatynda birqatar jańa aktilerdi qylmys sanatyna jatqyzý kózdeledi.
Al osy máselege qatysty qosymsha baıandama jasaǵan Májilistegi Halyqaralyq ister, qorǵanys jáne qaýipsizdik komıtetiniń múshesi Janat Jarasov atalǵan Hattama aıasynda aqparat almasýdyń turaqty tetigi ári týyndaıtyn jańa qaýipterdiń aldyn alý men jolyn kesý boıynsha birlesken operasııalar úshin standartty jedel rásimderdi ázirleý sheńberinde halyqaralyq yntymaqtastyq quptalatyndyǵyn alǵa tartty. «Osyǵan baılanysty Hattamany qabyldaý teńiz keme qatynasyna qatysty zańsyz aktilerdiń barlyq aýqymymen kúreste yntymaqtastyqty aıtarlyqtaı jandandyrýǵa jáne qaýip dárejesimen shamalas nemese teńiz keme qatynasy qaýipsizdigin qamtamasyz etý jónindegi sharalardy ýaqtyly iske asyrýǵa múmkindikter beredi», dedi ol.
Jıyn sońynda birqatar halyq qalaýlylary tıisti vedomstvolar men ortalyq memlekettik apparat jetekshileriniń atyna depýtattyq saýaldar joldady. Olardyń qatarynda Gúlnar Bıjanova, Merýert Qazbekova, Danııa Espaeva, Gúljan Qaraqusova, Olga Shıshıgına, Aıqyn Qońyrov, Shaımardan Nurymov, Azat Perýashev, Qanat Mýsın syndy depýtattar bar.
Nurlybek DOSYBAI,
«Egemen Qazaqstan»