«Bas ekeý bolmaı, mal ekeý bolmaıdy» deıdi dana halqymyz. Bul qısyn otaý kótergen eki jastyń turmysy túzý bolýy úshin óz basynda baspanasy bolýy qajettigin ańǵartady. Úıi joq adamda qaıdan kúı bolsyn.
Ońtústik Qazaqstan oblysy adam resýrsyna baı, mundaǵy halyqtyń sany úsh mıllıonǵa jeteqabyl bolyp qaldy. Myńdaǵan jastar bas quraǵanymen páterleri bolmaı, qıyndyq kórip, taǵdyr joly eki aıyrylyp jatqandary kóbeıip barady. Bul jaǵdaı Memleket basshysyn da qatty alańdatyp júrgenin bilemiz.
Sondyqtan da «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasy» atty Úndeýinde áleýmettik jobalardyń alǵashqysynda baspana máselesin sheshýdiń halyqqa asa yńǵaıly tetikteri aıtyldy.
Jumysy bar árbir shańyraq úshin Elbasy «7 – 20 – 25» baǵdarlamasyn usynyp otyr. Qazir iri qalalarda myńdaǵan otbasy aıyna 100-150 myń teńgege páter jaldap turyp jatyr. Munyń ishinde kommýnaldyq tólemderdi ózi tóleıtindigin qossańyz, jas shańyraqtyń ǵumyr boıy baspanaly bolýyna jaǵdaıy kelmeýi múmkin. Memleket basshysy ıpotekalyq nesıe paıyzyn azaıtyp, 7 paıyzǵa túsirýdi usyndy. Bul eki jep bıge shyǵyp qalǵan bankter úshin tıimsiz bolǵanymen, qazaqstandyqtardyń baspanaly bolýyna birden bir jaqsy jol. Bireýler osy jyldar ishindegi paıyzdy qaıta-qaıta eseptep, ala ókpe bolyp jatyr. Tegin irimshiktiń tek tyshqan aýlaǵysh qaqpanda bolatynyn eskersek, bul páter jaldap aldaǵy ómirden úmitsiz bolǵannan myń ese artyq joba ǵoı. Qazir – naryq zamany, tegin ber deıtindeı ýaqyt emes. Qarjy shyǵaryp otyrǵan qurylymdar bankrottyqqa bara almaıdy.
Alǵashqy jarna 20 paıyzdan aspaǵandyqtan mıllıondaǵan azamattar taıaý jyldarda baspanaly bolady.
Ońtústik úshin taǵy bir ózekti másele jumyssyzdyqtyń aldyn alý bolyp otyr. Nátıjeli jumyspen qamtý jáne kásipkerlikti damytý baǵdarlamasyna Úkimet 85 mlrd teńge bólip, jumyssyzdardy oqytý arqyly qysqa merzimde mamandyqtar berip jatyr.
О́zin ózi jumyspen qamtyǵan jáne jumyssyz azamattar úshin «Bastaý Bıznes» jobasy asa mańyzǵa ıe bolýda. Elbasy «2018 jyly qosymsha 20 mıllıard teńge bólip, shaǵyn nesıelerdiń jalpy somasyn 62 mıllıard teńgege jetkizýdi tapsyramyn. Nátıjesinde shaǵyn nesıe alatyndardyń sany 2017 jylmen salystyrǵanda 2 esege artyp, 14 myń adamǵa jetetin bolady» dedi.
Qazirgi kezde Qazaqstannyń agroónerkásip sektory turaqty damý ústinde. Ońtústik óńiri agrarlyq aımaq bolǵandyqtan, bul baǵytta da jańa tehnologııalar engizý boıynsha jumystar júıeli túrde atqarylyp otyr. Búgingi tańda óńirdegi agrarlyq sektordy ıgerý jáne ınnovasııalardy engizý eń mańyzdy máselelerdiń birine aınalýda. Oblys ákimi Janseıit Túımebaev aldaǵy ýaqytta ıntensıvti baq, tamshylatyp sýarý, jylyjaı kólemin ulǵaıtý baǵyttarynda jańa tehnologııalar engizý arqyly ónimdilikti artyrýǵa bolatynyn únemi aıtyp keledi. Iаǵnı memlekettik qoldaý arqyly jańa jumys oryndaryn ashýǵa múmkindik mol.
Ońtústik Qazaqstannyń eńbekqor halqy Memleket basshysynyń bul úndeýden úlken jaqsylyqtar kútip otyr.
Qaırat BALABIEV,
Ońtústik Qazaqstan oblystyq máslıhatynyń hatshysy, zań ǵylymdarynyń doktory
Ońtústik Qazaqstan oblysy