Otandyq óndirýshilerdi qoldaǵannan utarymyz kóp

Osy baǵytta perspektıvaly ult­tyq klas­terlerdi qalyptastyrý sheń­berinde Batys Qazaqstan oblysy basymdy dep aıqyndalyp, klas­terge qa­tysýshylardyń quramyna «Oral trans­formatorlyq zaýyty» jaý­ap­ker­shiligi shekteýli seriktestigi, «Gıd­ro­prıbor» ǵylymı-zertteý ınstıtý­ty», «Batys Qazaqstan mashına jasaý kompanııasy», «Zenıt» Oral zaýyty» aksıonerlik qoǵamdary jáne basqalar kirgen bolatyn.

Osy atalǵan tórt kompanııanyń ózi byltyrǵy jyly 20,7 mlrd teńge­ge ónim óndirip, 2 241 mln teńge kólemi­n­de salyq tólegen. Búginde bul kompanııa­lar oblys boıynsha 1 739 adamdy turaqty jumyspen qamtýda.

Memlekettiń básekege qabilet­tiliginiń basty kórsetkishi – onyń ekonomıkasy. Ekonomıkanyń básekege qabiletti bolýynyń basty baǵyty – ındýstrııalyq-ınnovasııalyq ekonomıka qurý jáne shıkizattyq emes sektordy damyta otyryp, ınnovasııalyq prosesterge bet burý.

Mashına jasaý salasynyń osy ónerkásipteri munaı-gaz, mashına jasaý sııaqty basym baǵyt boıynsha, sonyń ishinde munaı men gaz shyǵarý, qotarý jáne tasymaldaý, energetıkalyq jabdyqtar, aýyl­sha­rýashylyq mashınalaryn, gaz­kompressorlyq stansalar men joǵary qysymdy tútikter, sorǵylar, beıstandartty buıymdar jasaý boıynsha damýdyń úlken áleýetine ıe.

Jyl saıyn Memleket basshysy tapsyrmalarynyń jáne Úkimet tarapynan jasalyp jatqan qyrýar jumystardyń arqasynda búginde elimizde bıznes damyp, óndiriste ınnovasııalyq tehnologııalar qol­da­nylyp, ulttyq ekonomıkany sıfr­lan­dyrý prosesi júrgizilýde.

Alaıda joǵaryda atalyp ótken tórt kompanııanyń jáne elimizdegi kóp­tegen basqa da iri bıznes ókilderiniń birneshe jyldar boıy aıtyp kele jatsa da sheshimi tabylmaǵan bir máselesi bar. Ol – qazirgi qoldanystaǵy «Mem­le­kettik satyp alý týraly» zańda otan­dyq óndirýshilerdi qoldaý jáne ynta­landyrý tetikteriniń bolmaýy, ıaǵnı memlekettik satyp alý rásimin júr­gizýde otandyq iri ónerkásipter ten­derlerden tys qalyp otyr. Kóbine ten­derlerdi óndirýshiler emes, deldal­dar utyp alyp, Qytaıdan nemese bas­qa elderden arzan, sapasyz taýar­lardy usynyp otyrady. Bul má­sele osyǵan deıin de Parlament de­pýtattarynyń tarapynan, sonyń ishin­de depýtattyq saýaldar arqyly já­ne ártúrli alańdarda da birneshe ret kóterilgen bolatyn.

2013 jyly atalǵan zańnan bu­ryn bolǵan jeńildikter joıylyp, Eýra­zııalyq ekonomıkalyq odaq­qa múshe elderdiń barlyǵyna bir­tekti mem­lekettik satyp alýdyń ult­tyq reji­mi jarııalandy. Árıne bul Qazaqstannyń ıntegrasııalyq min­­det­­t­emeleri ekeni túsinikti, onyń da jó­ni bar. Alaıda el ekono­mı­kasynyń tiregi bolyp tabylatyn otandyq iri ón­dirýshilerdi yntalandyrý meha­nız­min, ıaǵnı iri bıznesti, sonyń ishinde jo­ǵa­ryda atalyp ótken klaster­ge qa­ty­sýshylardy qoldaý sharalaryn qa­rastyrý múmkindigin, ıaǵnı «Mem­le­ket­tik satyp alý týraly» zańǵa osy ba­ǵytta tıisti ózgerister engizý qa­­jet­tigin qaraýdy usynamyz. Biz osy máselelerdi Premer-Mınıstr Ba­qytjan Saǵyntaevqa bildirip, depý­tat­­tyq saýal joldadyq. Otandyq ón­di­risshilerdi qoldaý maqsatynyń aıa­synda atalǵan zańǵa ózgerister men tolyqtyrýlar usynylar degen úmittemiz.

Narıman TО́REǴALIEV,

Senattyń Áleýmettik-mádenı damý jáne ǵylym komıtetiniń múshesi