Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń Qazaqstan halqyna arnaǵan «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasy» atty Úndeýine oraı Qostanaıda ótken aktıv jınalysynda osy mańyzdy qujattan týyndaıtyn is-sharalar, qundy qujattan óristeıtin ister belgilendi. Oblys ákimi Arhımed Muhambetov jınalǵandarǵa Prezıdent bastamalarynyń árqaısysy búkil elimiz sekildi Qostanaı óńiri úshin de asa mańyzdy, bereke bastaýy ekenin aıtty. Baspana salý, eńbekaqyny kóbeıtý jáne salyq júktemesin azaıtý, bilim berý men jataqhana salý, shaǵyn nesıe berý men gazdandyrý máseleleleri elimiz úshin qashanda ózekti bolyp keledi. Ákim soǵan oraı óńirde atqarylýǵa tıisti qosymsha jumystar qataryn atady.
G M T Opredelıt ıazykAzerbaıdjanskııAlbanskııAnglııskııArabskııArmıanskııAfrıkaansBaskskııBelorýsskııBengalskııBırmanskııBolgarskııBosnııskııVallııskııVengerskııVetnamskııGalısııskııGrecheskııGrýzınskııGýdjaratıDatskııZýlýIvrıtIgboIdıshIndonezııskııIrlandskııIslandskııIspanskııItalıanskııIorýbaKazahskııKannadaKatalanskııKıtaıskıı (Ýpr)Kıtaıskıı (Trad)KoreıskııKreolskıı (Gaıtı)KhmerskııLaosskııLatınskııLatyshskııLıtovskııMakedonskııMalagasııskııMalaıskııMalaııalamMaltııskııMaorıMarathıMongolskııNemeskııNepalıNıderlandskııNorvejskııPandjabıPersıdskııPolskııPortýgalskııRýmynskııRýsskııSebýanskııSerbskııSesotoSıngalskııSlovaskııSlovenskııSomalıSýahılıSýdanskııTagalskııTadjıkskııTaıskııTamılskııTelýgýTýreskııÝzbekskııÝkraınskııÝrdýFınskııFransýzskııHaýsaHındıHmongHorvatskııChevaCheshskııShvedskııEsperantoEstonskııIаvanskııIаponskıı AzerbaıdjanskııAlbanskııAnglııskııArabskııArmıanskııAfrıkaansBaskskııBelorýsskııBengalskııBırmanskııBolgarskııBosnııskııVallııskııVengerskııVetnamskııGalısııskııGrecheskııGrýzınskııGýdjaratıDatskııZýlýIvrıtIgboIdıshIndonezııskııIrlandskııIslandskııIspanskııItalıanskııIorýbaKazahskııKannadaKatalanskııKıtaıskıı (Ýpr)Kıtaıskıı (Trad)KoreıskııKreolskıı (Gaıtı)KhmerskııLaosskııLatınskııLatyshskııLıtovskııMakedonskııMalagasııskııMalaıskııMalaııalamMaltııskııMaorıMarathıMongolskııNemeskııNepalıNıderlandskııNorvejskııPandjabıPersıdskııPolskııPortýgalskııRýmynskııRýsskııSebýanskııSerbskııSesotoSıngalskııSlovaskııSlovenskııSomalıSýahılıSýdanskııTagalskııTadjıkskııTaıskııTamılskııTelýgýTýreskııÝzbekskııÝkraınskııÝrdýFınskııFransýzskııHaýsaHındıHmongHorvatskııChevaCheshskııShvedskııEsperantoEstonskııIаvanskııIаponskıı Zvýkovaıa fýnksııa ogranıchena 200 sımvolamı Nastroıkı : Istorııa : Obratnaıa svıaz : Donate ZakrytBaspana máselesine baılanysty oblysta osyǵan deıin de jumystar qyzý júrgizilip keldi. Sońǵy úsh jylda turǵyn úı qurylysyna salynǵan ınvestısııanyń kólemi 10 ese artqan. Bir jylda berilgen baspana 36 paıyzǵa artqan, 2,6 myń otbasy qonys toıyn toılady. Qostanaı qalasynyń ózinde, qala irgesinde jańa turǵyn aýdandar boı kóterip keledi. Alaıda 24,5 myń adam baspana kezeginde tur.
– Elbasy usynyp otyrǵan «7 – 20 – 25» memlekettik baǵdarlamasy qostanaılyqtardyń da ıpotekalyq nesıe alý múmkindigin barynsha keńeıtetin bolady. Onda aıtylǵan jeńildikter arqyly adamdar baspana jaǵdaıyn jaqsartatyn bolady, – dedi Arhımed Begejanuly.
Elbasy bastamalary tek áleýmettik salany damytýdy ǵana kózdemeıdi, bul ishki naryqtyń, sonymen qatar qurylys salasynyń damýyna yqpal etedi. Elbasy bastamasy arqasynda qurylys jumystaryn bolashaqta aýylǵa qaraı buramyz dep oılaımyn. Aýyl sharýashylyǵyn damytý úshin maman kerek, al jas mamandarǵa baspanasyz qıyn bolatynyn kórip otyrmyz. «7 – 20 – 25» memlekettik baǵdarlamasy aýyldaǵylarǵa da úı salýǵa múmkindik beredi, dedi «Irına ı K» qurylys kompanııasynyń jetekshisi Aleksandr Korchınskıı.
Baspana sóz bolǵanda Elbasy Úndeýindegi úshinshi bastamada aıtylǵan stýdentterdiń jataqhana jaǵdaıyn jaqsartý máselesi birden eske túsedi. Aldymen Elbasy 2018-2019 jyldary joǵary bilim alý úshin jyl saıyn bólinetin 54 myń grantqa taǵy qosymsha 20 myń bólinetinin aıtty. Onyń 11 myń granty tehnıkalyq mamandyqtar daıyndaýǵa arnalady. Al qazir tórtinshi ónerkásiptik revolıýsııa jaǵdaıyndaǵy ekonomıka úshin tehnıkalyq mamandar asa qajet. Elbasy bastamasymen bólinetin qarjyǵa endi myńdaǵan mamandar daıyndaýǵa múmkindik týady. Al sol bolashaq mamandar sapaly bilim alý úshin olardyń áleýmettik jaǵdaıyn jaqsartý taǵy bar. Qostanaılyq stýdent jastardyń jataqhanaǵa zárýligi bar ekeni jasyryn emes. Qazir oblys óńirinde 3305 stýdent, onyń ishinde joǵary oqý oryndarynda – 1805, kolledjderde 1455 stýdenttiń jataqhanada orny joq. Onyń barlyǵyn sheshý úshin óńirdegi rezervter de qarastyrylatyn bolady.
– A.Baıtursynov atyndaǵy Qostanaı memlekettik ýnıversıteti janyndaǵy jataqhananyń jobalaý-smetalyq qujattary daıyn tur. Ol paıdalanýǵa berilgende stýdentterdiń bos ýaqytyn durys uıymdastyrýǵa yqpal etedi, jastar arasyndaǵy qylmys ta azaıatyn bolady. Endi oblystaǵy basqa joǵary oqý oryndarymen de memleket pen jekemenshik áriptestigi aıasynda osyndaı jumystardy qolǵa alatyn bolamyz, – dedi óńir basshysy.
Oblystaǵy Rýdnyı jáne Arqalyq sekildi qalalarda da joǵary, orta oqý oryndary bar. Olarda esik-terezesi úńireıip bos qalǵan, biraq qabyrǵasy, irgetasy myqty kópqabatty úıler áli tur. Arhımed Begejanuly osyndaı úılerdi qaıta jóndese, ol stýdentke jataqhana, kásipkerge jumys bolatynyn da eske saldy.
Sonymen qatar aktıvte aılyq jalaqyny ósirý úshin salyq júktemelerin azaıtý, shaǵyn nesıelerdi keńeıtý, elimizdi odan ári gazdandyrý máseleleri týraly áńgime boldy. Oblysta 331 632 jaldamaly jumysshylar bar. Árıne salyq júktemesi azaıǵanda, bosaǵan qarjynyń esebinen olardyń jalaqysy kóbeıedi.
Jappaı kásipkerlikti damytý úshin Elbasy Úndeýindegi tórtinshi bastama ıgi isterge muryndyq bolady. О́nimdi jumyspen qamtý jáne jappaı kásipkerlikti damytý úshin 2018 jyly qalalarda 237 mln teńge, aýyldarda 2 mlrd 83 mln teńge bólindi. 2016 jyldan beri oblysta «Qos qoldaý» kásipkerlerdi óńirlik qarjylaı qoldaý baǵdarlamasy men «Atameken Qostanaı» shaǵyn nesıe uıymy arqyly 46 nesıe jáne 142 shaǵyn nesıe berilgen. Endi Elbasy Úndeýinde aıtqan jeńildikterdi paıdalanyp, Qostanaı óńirinen de myńdaǵan adamdar óz isin jeńil asha alatyn bolady.
Elbasy Nursultan Nazarbaev Úndeýindegi besinshi bastama – eldi odan ári gazdandyrý máselesi qostanaılyqtardyń da turmysyn kótere túsetin bolady. Gazdandyrý Qostanaı óńiri úshin de ınfraqurylymdy damytýdyń mańyzdy baǵytynyń biri bolyp sanalady. Oblys óńirindegi 880 myń turǵynnyń 54 paıyzy kógildir otynmen qamtylǵan. Bıyl Fedorov, Áýlıekól aýdandaryndaǵy eldi mekenderdi jáne Rýdnyı qalasyndaǵy jekelegen shaǵyn turǵyn aýdandardy gazdandyrý úshin 2 mlrd teńge qarjy bólindi. Kógildir otyn jetkizý úshin oblysta munan bólek te jobalar qarastyrylyp otyr. Ol boıynsha aldaǵy ýaqyttarda shalǵaıda jatqan Qamysty, Denısov, Áýlıekól, Jitiqara aýdandaryndaǵy eldi mekender de gazdyń rahatyn kóretin bolady.
Nursultan Nazarbaevtyń «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasy» atty Úndeýi memleket saıasaty aldymen eldiń áleýmettik jaǵdaıyn kózdeıtinin kórsetti. Tipti qıyn jyldardyń ózinde elimizde zeınetaqy, jalaqy, járdemaqy ósirip otyrdy. Jaqsy turmys halyqtyń birligin nyǵaıta túsedi. Elbasy saıasatynyń kózdegeni de osy.
Názıra JÁRIMBET,
«Egemen Qazaqstan»
QOSTANAI