Shash alý – bizdiń qoǵamda eleýsizdeý kásip, eleýsiz bolsa da arnaıy mamandanýdy talap etetin óner. Al osy salanyń bilikti mamany bolý úshin ne isteý kerek, qansha ýaqyt ketedi!? Ǵalamtordaǵy habarlamalarǵa kóz júgirtip kórsek, bir-eki aıda úıretetinder kóp eken. Máseleni naqty, qaınaǵan ortasynan bilmek bolyp, Astanada jumys istep júrgen shashtarazdyń birimen áńgimelesip kórdik.
Zańǵar Musabekuly Qytaı elinde týyp-ósken. Mektep bitirgennen keıin tarıhı otany Qazaqstanǵa oralmaq bolady. Alaıda belgili bir sebepterge baılanysty bir jylǵa qalýǵa týra keledi. Mine, osy ýaqytta aýylynda jurt maqtaǵan qytaı shashtarazy bar eken, sonyń qasyna eki aı shákirti bolyp ilesedi.
– «Ustazy jaqsynyń ustanymy jaqsy» deıdi ǵoı. Bári sol ustazymnyń aqylymen bastaldy. Eger ol jón kórsetpese bul salada júrýim ekitalaı edi. Sol kisiniń aıtýymen eki aıdan keıin Qulja qalasyndaǵy «Fý Kań» degen shashtaraz mektebiniń fılıalyna qujat tapsyrdym, – dep sabaqtady áńgimesin Zańǵar.
Mekteptiń ereksheligi sol – qyzmeti jaǵynan bizdegi sán salondary sekildi. Ol jerge klıentter kelip shashyn aldyrady, olarǵa túrli qyzmetter kórsetiledi. Al oqýshylary men ustazdary jatyn ornymen, ýaqytyly as-sýymen qamtamasyz etiledi. Oqýy tegin. Tipti sol jerde júrip, aqsha tabýǵa da bolady. Qysqasy, shash alatyn mamandar úshin jaǵdaıdyń bári jasalǵan. Basty talap – sabyrlyq tanytý, bar zeıinińmen tyńdap, úırenýge umtylý.
(Fý Kańda oqyp júrgen kezi)
– Aýyldaǵy ustazymnyń qasynda júrip biraz nárseni úırengenmin. Endi taǵy birer aı osy mektepte oqysam naǵyz maman bolyp shyǵamyn dep oılaǵanmyn. Sóıtsem ol oıym beker bolyp shyqty. «Fý Kańda» árbir usaq nársege úlken kóńil bóledi eken. Senesiz be, bastapqy úsh aıda klıenttiń basyn jýyp, keptirýdi ǵana úıretti. Al kelesi úsh aıymyz shash buıralaıtyn bıgýdıdi qoıýǵa ǵana ketti. Mine, osy ýaqyt aralyǵynda sabyrlyq tanytpaǵandary oqýyn tastap ketip jatty, – dep esine aldy keıipkerimiz.
Taǵy bir ereksheligi, árbir kezeńdi oqyp bitirgen saıyn arnaıy emtıhan tapsyrady eken. Synaq kezinde shashty durys taraý, onyń túsý saldary, shampýnniń quramyndaǵy paıdaly, zııandy qosyndylary sekildi qarapaıym suraqtardan bastalyp, bıgýdı tektes túrli qurylǵylardyń jyldam ári kásibı túrde ornatylýyna deıin tekseriledi. Ol – ol ma, tipti hımııa, geometrııa sabaqtarynan da belgili bir deńgeıde emtıhan alynady. Nege deseńiz, geometrııa shashtyń tegis alynýyn, al hımııa túrli qospalardyń nátıjesinde shyǵatyn boıaýdyń túsi jáne onyń adam terisine qanshalyqty áser beretinin úıretedi eken. Synaqtan súrinbeı ótkenderi kelesi kezeńge joldama alsa, jalqaýlanyp, júrdim-bardym qaraǵandary úsh aı qalyp qaıta oqıdy.
(Foto: instagram.com)
– Bir qaraǵanda ońaı jumys bolyp kórinýi múmkin. Biraq shyn máninde árbir kezeńniń óz qıyndyǵy bar. Oqýshylardyń kúndelikti tapsyrmasy bolady. Sony muǵalimińniń kóńilinen shyǵatyndaı, tap-tuınaqtaı etip oryndaǵannan keıin ǵana klıentterdiń basyn jýyp, keptirýge ruqsat. Ol úshin oqýshyǵa belgili bir kólemde aqsha beriledi, – deıdi Zańǵar.
(Jumys barysynan kórinis)
Aıta keterlik taǵy bir jaıt, osy salanyń búge-shúgesine deıin mán bergeni sondaılyq, tipti klıentpen sóılesip, tilin tabýdyń da joldaryn úıretedi eken. Sebebi qanshalyqty sheber bolǵanyńmen kelgen adammen jyly sóılese almasań, jumys ornyńnyń bedeline nuqsan keledi. «Klıenttiń isi ylǵı da durys».
Zańǵar kásibı deńgeıde shash alý úshin úsh jyl ýaqytyn tek oqýǵa jumsapty. Iаǵnı shashtaraz bolý úshin úsh jyl oqyǵan. Bárin sátti aıaqtaǵannan keıin, ıaǵnı 2013 jyly oqýshylardy «Fý Kańnyń» Shanhaıdaǵy negizgi ortalyǵyna tájirıbeden ótýge jiberedi. Ustazdarynyń oıynan shyqqannan keıin ǵana sheber dárejesin ıelengen eken. Sol jyldyń qarasha aıynda Qazaqstanǵa kóship keledi.
(Fý Kańdy bitirip shyqqannan keıin alǵan sertıfıkaty)
Zańǵardyń áńgimesin tyńdap otyryp, mundaı jumystan «Fý Kańǵa» qandaı paıda bar degen suraq týyndady. Oqýy tegin, baspanasy, ýaqytyly tamaǵy bar. Odan qala berdi klıenttiń basyn jýyp, keptirip bergeni úshin aqsha alady. Osy oıymdy ańǵarǵan Zańǵar áńgimeni ózi jalǵaı jóneldi.
– «Fý Kań» óte tanymal salon. Sondyqtan klıentteri de óte kóp. Mysalǵa bir adam shashyn aldyrǵany úshin 20 ıýan tólese, sonyń jeti ıýani sheberge, al bir ıýani shashyn jýǵan oqýshyǵa beriledi. Al qalǵany mekemege tıesili. Sondyqtan ol jerde oqýshylar tegin oqyǵanmen, kásiporynnyń da esebi túgel, – deıdi.
Zańǵardyń áńgimesinen keıin ǵalamtordaǵy «bir-eki aıda úıretemiz» degen habarlandyrýdyń jarnamalyq sıpaty aıqyndala túskendeı kórindi. Atam qazaq «dúnıe bir tıynnan quralady...» degen úlgi qaldyrǵan. Sondyqtan shash alý kezinde de, onyń saýdasyn júrgizý barysynda da árbir usaq nárse nazarǵa alynsa, «quda da rıza, qudaǵı da rıza». Buny kásibı sheberlik dep atasa kerek.
Aıan ÁBDÝÁLI, «Egemen Qazaqstan»