Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń tóraǵalyǵymen «Nur Otan» partııasy Saıası keńesiniń keńeıtilgen otyrysy ótti.
Jıynǵa Saıası keńestiń músheleri – Úkimet, Parlament jáne Prezıdent Ákimshiligi basshylary, Memlekettik hatshy, «Nur Otan» partııasynyń Májilistegi fraksııasynyń depýtattary, ortalyq jáne jergilikti atqarýshy organdardyń basshylary jáne beınekonferensııa baılanysy rejiminde elimizdiń barlyq óńiriniń ókilderi – oblys ákimderi, oblystyq máslıhattardyń hatshylary, partııanyń oblystyq fılıaldary tóraǵalarynyń birinshi orynbasarlary qatysty. Saıası keńestiń otyrysynda partııany júıeli jańǵyrtý jáne «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasynyń» júzege asyrylýyna qoǵamdyq baqylaý jasaý isin uıymdastyrý máseleleri qaraldy.
Memleket basshysy, partııa Tóraǵasy Nursultan Nazarbaev óziniń kirispe sózinde partııa Saıası keńesiniń ótken jyldyń qarasha aıyndaǵy otyrysynda bergen tapsyrmalaryn eske salyp ótti. Atap aıtqanda, Elbasy partııalyq kadrlarmen jumysty kúsheıtý, jergilikti ókildik etýshi organdardy qalyptastyrýda partııanyń rólin arttyrý, jalpyulttyq kún tártibin qalyptastyrýǵa belsendi qatysý, partııalyq tehnologııalardy jetildirý, analıtıkalyq áleýetti kúsheıtý jáne partııalyq bilim berý sapasyn arttyrýdy kózdeıtin jobalardy júzege asyrý máselelerin tapsyrǵan bolatyn.
Oǵan qosa, Saıası keńestiń buǵan deıingi otyrysynda partııa músheleriniń san emes, sapalyq quramyna basymdyq berý, partııa jumysyn jetildirýde jańa saıası tehnologııalardy qoldaný, jastarmen belsendi jumys júrgizý, «Jas Otan» jastar qanatyna elimizdegi barlyq jastar uıymdarynyń basyn biriktirýge uıytqy bolýdy júkteıtin mindetter qoıylǵan edi.
Mine, osy mindetterdiń, josparlanǵan jumystardyń nátıjesi men elimizdegi árbir azamattyń turmystyq ahýalyn jaqsartýǵa arnalǵan «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasynyń» oryndalýy boıynsha esep beretin sát jaz maýsymynyń alǵashqy kúnine sáıkes keldi.
Elbasy bul jumystardy oryndaý úshin zańnamalyq baza jetildirilgendigin jáne partııanyń Parlamenttegi fraksııasynyń osy maqsatta aýqymdy jumys atqarǵandyǵyn da atap ótti.
Sapany halyqqa kórsetilgen naqty kómek aıqyndaıdy
Jalpy Prezıdenttiń tapsyrmasy boıynsha «Nur Otan» partııasy Qazaqstan halqy Assambleıasymen birlese otyryp joǵaryda atalǵan mindetterdiń júzege asyrylýyna qoǵamdyq baqylaýdy kúsheıtýdi qolǵa alǵan bolatyn.
Osy oraıdy Partııa Tóraǵasynyń birinshi orynbasary Máýlen Áshimbaev óz baıandamasynda Elbasynyń partııany júıeli jańǵyrtý jónindegi tapsyrmasy boıynsha sońǵy aılarda qandaı sharalar atqarylǵanyn jetkizdi.
M.Áshimbaevtyń aıtýynsha, Elbasy tapsyrmasyna saı, «Nur Otan» partııasynyń áleýeti arqyly «Sıfrly Qazaqstan», «Rýhanı jańǵyrý» baǵdarlamalary el arasynda keńinen nasıhattalyp, shaǵyn jáne orta bıznesti damytýǵa erekshe kóńil bólinip keledi. Sondaı-aq jańa saıası tehnologııalardy engizý arqyly negizgi jumystardyń ádis-tásilderi ózgergen. Máselen, endi partııa jumysyn baǵalaýda uıym tarapynan ótkizilgen is-sharalardyń jáne oǵan qatysýshylardyń sany emes, halyqqa kórsetilgen naqty kómekter esepke alynýda.
Partııa tarapynan aqparattyq, kommýnıkasııalyq tetikter keńinen qoldanylýy nátıjesinde «Nur Otannyń» áleýmettik jelilerdegi aqparattarynyń taralymy men oǵan jazylýshylar sany, sáıkesinshe oqylymy da arta túsken.
M.Áshimbaev úsh jyldyń ishinde partııanyń bastamasymen elimizde bir myńdaı IT synyptary ashylatynyn, onda jylyna 150 myń oqýshy baǵdarlama jasaý men robot tehnıkasy boıynsha tereńdetilgen bilim alatynyn da atap ótti. Osy joba aıasynda bıyldyń ózinde 280 synyp ashý kózdelgen. Búginge deıin Aqtóbe, Qaraǵandy, Qostanaı, Pavlodar, Mańǵystaý oblystary men Astana jáne Almaty qalalarynda 59 synyp ashylǵan. Bul jobalarǵa «Týǵan jer» baǵdarlamasy sheńberinde kásipkerler demeýshilik kórsetken.
Sonymen qatar IT kompanııalary men óńirlerdegi oqý oryndarynyń janynan IT salasyna jylyna 35 myń maman daıarlaıtyn ortalyqtar ashylmaq. Bundaı ortalyqtarǵa aldymen jumyssyz jáne ózin ózi qamtyǵan jastar tartylmaq.
«Nur Otan» partııasy shaǵyn jáne orta bıznesti damytý baǵytynda da birneshe jobany qolǵa alǵan.
– Jalpy, búgingi kúnniń ózekti ári halyqqa tikeleı qatysty máselelerin qoǵamdyq baqylaýǵa alý, josparlardyń oryndalýyn qadaǵalaý elimizdegi eń iri saıası uıymnyń kún tártibinen túspeıdi. Bul – Partııa Tóraǵasynyń tapsyrmasy men talaby, – dedi Máýlen Áshimbaev.
Biregeı joba Astanadan bastalady
Kelesi kezekte sóz alǵan Astana qalasynyń ákimi, «Nur Otan» partııasynyń Astana qalalyq fılıalynyń tóraǵasy Áset Isekeshev partııalyq tapsyrmalardyń oryndalý barysy týraly aıta kelip, júıeli jańǵyrýdyń astanalyqtardy tutas qamtıtynyn atap ótti.
– Astana halqyn jumyspen qamtý isi de udaıy basty nazarymyzda. Qazirgi tańda qalamyzda turaqty jumysy bar 500 myń turǵyn bolsa, onyń 300 myńy shaǵyn jáne orta bıznes salasynda jumys isteıdi. Bizdiń esebimiz boıynsha, shamamen 2023 jyly turaqty jumysy bar astanalyqtar sany 650 myńǵa jetedi. Bul – taǵy 150 myń jumys orny qurylady degen sóz. Osynyń bárin eskere otyryp, suranysqa ıe mamandyqtardy oqytatyn arnaıy kýrstar ashtyq. Memlekettik tapsyrystar tizbeginen kónergen mamandyqtar alynyp qala sharýashylyǵyna qajetti mamandyqtar tizimi jasaldy. Sol arqyly jyl sońyna deıin 30 myń adam daıyndalsa, onyń 17 myńy memlekettik tapsyrys boıynsha oqytylmaq, – dedi Á.Isekeshev.
Qala ákiminiń baıandaýynsha, buǵan deıin mektep oqýshylary 7 synyptan bastap oqıtyn baǵdarlamalaý negizderin endi birinshi synyptan bastap oqytý qolǵa alynady. О́ıtkeni osy maqsattaǵy qanatqaqty joba óz tıimdiligin kórsetken. Sondyqtan da endi kompıýterlik saýattylyqty arttyrýǵa negizdelgen joba Astanadaǵy 35 mektepte bastalmaq. Qanatqaqty jobada astanalyq balalardyń tanymdyq oıyndar baǵdarlamasy men qazaqsha mýltfılmder jasaýǵa qyzyǵýshylyǵy joǵary bolǵandyǵy baıqalǵan.
Sonymen qatar aldaǵy oqý jylyna deıin elorda mektepteri tolyq kompıýterlendirilip, symsyz ınternet jelisi júrgizilmek jáne robot-tehnıkalyq jabdyqtarmen qamtylýy 100 paıyzǵa jetkizilmek.
Astana qalasynda Elbasy tapsyrmalaryn, «Nur Otan» partııasynyń josparly mindetterin oryndaý maqsatynda júıeli jumystar qolǵa alynǵan. Atap aıtqanda, «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasynda» kórsetilgen stýdent jastardy jataqhanalarmen qamtý jobasy boıynsha Astanada alǵash ret memleket-jekemenshik áriptestigi negizinde taǵy bir qanatqaqty joba qolǵa alynbaqshy. Naqtyraq aıtqanda, 11 memlekettik kolledjdiń stýdentterin turaqty úı-jaımen qamtamasyz etý úshin qala boıynsha buǵan deıin salynǵan ǵımarattar paıdalanylady. Osy bastama arqyly 2000 oryndyq jataqhana qajettiligi óz sheshimin tabady. Sondaı-aq bul ádis shaǵyn jáne orta bızneske de qolaıly áser etip, jańa jumys oryndarynyń ashylýyna sebepker bolady.
Sıfrlandyrý baǵdarlamasyna sáıkes Astanada bıylǵy jyldyń qyrkúıek aıyna deıin smart-bilim, smart-medısına jáne E-PIK (páter ıeleri kooperatıvi) jobalaryn júzege asyrý aıaqtalady.
Astana ákimi elordalyq árbir turǵynnyń sıfrly tólqujatpen qamtamasyz etiletindigine da toqtaldy. Bul júıe járdemaqy alýdy, memlekettik qyzmetterdiń ıgiligin kórýdi túrli tólemder júrgizýdi ońtaılandyrmaq.
– 2017 jyly Astana qalasy boıynsha dárigerlik kezekke 2 mln adam elektrondy ádispen tirkeldi. Sondaı-aq buryn bes kúnge sozylatyn balany balabaqshaǵa tirkeý rásimi qazir bes mınýtta-aq júzege asyrylady, – dedi Á.Isekeshev.
Bul málimetter Elbasynyń kóńilinen shyǵyp, Memleket basshysy atalǵan jospardyń tolyqtaı oryndalýyna tilektestik bildirdi.
Sıfrlandyrý – kásipkerlikke úlken qoldaý
Saıası keńestiń keńeıtilgen otyrysynda Qyzylorda oblystyq kásipkerler palatasynyń dırektory Ǵalymbek Jaqsylyqov elimizdegi kásipkerlik qyzmetti jetildirýge udaıy erekshe kóńil bólip otyrǵan Elbasyna el kásipkerleri atynan alǵysyn bildirdi. Osy oraıda, Memleket basshysy jýyrda qol qoıǵan kásipkerlik qyzmetti retteýge qatysty zańǵa saı jergilikti jerde kásibin endi ashyp, jańa qalyptasa bastaǵan kásipkerler úshin tekserýler men aıyppuldardyń ornyna profılaktıkalyq baqylaý engizilip, jospardan tys tekserýlerdiń merzimin 30 kúnnen 10 kúnge deıin qysqartý, birqatar salyq tólemderiniń mólsherlemesin azaıtý kózdelgeni belgili. Bul shaǵyn jáne orta bıznesti qoldaýǵa baǵyttalǵan ıgi qadamdardyń biri ǵana.
– Bıylǵy Joldaýyńyzda 2018 jyly sıfrly dáýir ónerkásibin qalyptastyrýǵa arnalǵan ındýstrııalandyrýdyń úshinshi bes jyldyǵyn ázirleý kerektigin aıttyńyz. Bul is kásipkerlikke úlken serpin bereri sózsiz. Qazir bizge tehnıkalyq sharttardy alý, sáýlet jáne jer máseleleri boıynsha ruqsat berý qujattaryn rásimdeý boıynsha ashyqtyq qajet. Qoldanystaǵy zańnamalarda jer ýchaskesin alý merzimi eki aı dep kórsetilgen. Is júzinde ol jarty jylǵa deıin sozylyp ketedi. О́ıtkeni jer bólýge qatysty memlekettik mekemeler óte kóp, sosyn organdardyń arasynda ózara aqparattyq baılanys joq. Máselen Qyzylorda qalasynyń barlyq áleýmettik mańyzy bar ınjenerlik jelileri týraly aqparatpen qamtylǵan elektrondyq karta daıarlandy. Onyń negizinde bızneske barlyq ınjenerlik jelige qosylýǵa ruqsatty bir jerden alýǵa múmkindik beretin geoaqparattyq onlaın servıs júıesi quryldy. Buryn kásipkerler tehnıkalyq shartty alý úshin qalanyń tórt jerinde ornalasqan tórt mekemege baratyn. Oǵan tórt aıdaı ýaqyt ketetin. Qazir arnaıy servıs arqyly úsh kúnde alady. Ýaqyt pen qarajat aıtarlyqtaı únemdeledi, dedi Ǵ.Jaqsylyqov.
Kásipkerler palatasynyń ókili Syr óńirinde jer telimderin paıdalanýǵa ruqsat berý máselesine baılanysty da biraz sharýa atqarylǵanyn aıta kele, salany sıfrlandyrý shaǵyn jáne orta bıznes ókilderine úlken qoldaý bolǵanyna toqtaldy. Tek ýákiletti mekemelerdiń ózara qatynasyn retteýdiń arqasynda jer ýchaskesin berý merzimi 148 kúnnen 70 kúnge, al partııalyq usynystardan soń 29 kúnge deıin qysqartylǵan.
Memleket basshysy «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasynyń basshylyǵyna kásipkerlerge kórsetilip jatqan jeńildikter men halyqqa usynylǵan orta ıgilikterdi el arasynda keńinen nasıhattaý týraly tapsyrma berdi.
Al «YBYRAI jas programmıster lıgasy» qoǵamdyq qorynyń jetekshisi Ázıza Shójeeva «Nur Otan» partııasy qolǵa alǵan baǵdarlamalaý negizderin balalarǵa mektep jasynan úıretý jobasynyń tıimdiligin, partııanyń Pavlodar oblystyq fılıaly tóraǵasynyń birinshi orynbasary Ilıa Terenchenko, ál-Farabı atyndaǵy Qazaq Ulttyq ýnıversıtetiniń áleýmettik damý jónindegi prorektory Sholpan Jamanbalaeva, «Jas Otan» jastar qanaty Jambyl oblystyq fılıalynyń tóraǵasy Ýálıhan Bolatbekter «Nur Otan» partııasy júktegen mindetterdiń oryndalýy jaıynda baıandady.
Jańa ıpoteka muqtaj jandarǵa baǵyttalýy tıis
Adamı kapıtaldy damytýdyń jańa deńgeıine kóterilýge, halyqtyń tabysyn arttyrýǵa jáne ómir sapasyn jaqsartýǵa mol múmkindik beretin «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasynyń» oryndalý barysy jaıynda Premer-Mınıstrdiń orynbasary Erbolat Dosaev keńinen baıandady.
– Bastamalardy júzege asyrý úshin Úkimet Jol kartasyn bekitti. Atalǵan Jol kartasy aıasynda 35 is-shara qarastyrylǵan. О́tken naýryz-mamyr aılarynda sonyń 20-sy iske asyryldy. Sonyń ishinde bastamalardy júzege asyrýdyń zańnamalyq negizi qalyptasty. Mundaı ózara is-qımyl, «Nur Otan» partııasynyń júıeli baqylaýy ár bastamanyń tıimdiligin arttyra túsedi. Aldaǵy ýaqytta bul baǵyttaǵy jumys odan ary kúsheıtilip, Elbasy tapsyrmasynyń sapaly oryndalýyna barlyq kúsh-jigerimizdi jumsaıtyn bolamyz, – dedi Erbolat Dosaev.
Premer-Mınıstrdiń orynbasary osydan soń bes bastamanyń árqaısysyna jeke-jeke toqtalyp, negizgi jumystardyń barysy men oryndalý merzimin baıandady.
Atap aıtqanda, Ulttyq bank «7 – 20 – 25» baǵdarlamasy boıynsha ıpotekalyq nesıeleýdiń tujyrymdamasyn bekitti. Bul júıe tek jańa páterler alýǵa ǵana arnalǵan. Bankter atalǵan baǵdarlama boıynsha aldaǵy shilde aıynda nesıeleýdi bastaıdy. Qaryz teńgemen beriledi jáne qosymsha komıssııa men ózge de alymdar joq. Atalǵan baǵdarlama boıynsha páterler baǵasy Astana, Almaty, Atyraý, Aqtaý qalalarynda 25 mln teńgeden, al ózge qalalarda 15 mln teńgeden asyrylmaıdy.
– Biz páterlerdi baspanasy joq jastar alǵanyn qalaımyz. Bul baǵdarlama birde bir baspanasy joq jandarǵa arnalyp otyr. Sondyqtan da osy baǵyttaǵy jumystar kimge jáne ne úshin jasalyp jatqanyn barsha qoǵamǵa túsindirý qajet. Tıisti esepteýler jasaldy, otbasynyń eki múshesi jumys istegen kezde eshqandaı aýyrtpalyq bolmaıdy. Ipotekalyq nesıeniń ústemesi 7 paıyzdan aspaıdy, – dedi Elbasy.
Elbasy osy rette oblys ákimderi men atqarýshy organ basshylaryna baǵdarlamany naqty iske asyrýdy, aımaqtarda bólingen qarajat shashaýyn shyǵarmaı paıdalanylýdy jáne eldiń ıgiligine sapaly qyzmet kórsetýdi atap tapsyrdy.
E.Dosaevtyń málimdeýinshe, tabys salyǵynyń tómendeýine baılanysty týyndaıtyn jergilikti bıýdjetterdiń tapshylyǵy respýblıkalyq bıýdjet esebinen óteledi. Bıyldan bastap JOO-daǵy tehnıkalyq mamandyqtarǵa bólinetin grant sany kóbeıtilgen, sondaı-aq stýdentterdi jataqhanamen qamtýdyń ońtaıly tetigi jasalǵan. Úkimettiń esebinshe, elimizde 2019 jyly 5 myń oryndyq, al 2020 jyly qosymsha 15 myń oryndyq jataqhanalar paıdalanýǵa berilmek. Sondaı-aq shaǵyn jáne orta bıznesti damytýǵa arnalǵan shaǵyn nesıe kólemi de artyp, osy maqsatqa 63 mlrd teńge qarastyrylǵan, onyń basym bóligi aýyldyq eldi meken turǵyndaryna beriledi. Al Saryarqa gaz qubyry jelisiniń alǵashqy kezeńin 2019 jyldyń sońyna deıin aıaqtaý kózdelgen.
О́z kezeginde «Prezıdenttiń bes áleýmettik bastamasynyń» júzege asyrylýyn baqylaý jónindegi Qoǵamdyq keńestiń tóraǵasy, Senat depýtaty Baqytjan Jumaǵulov Keńestiń qoǵamdyq monıtorıng jáne baqylaý júrgizýdi úılestirý, halyqqa keńinen aqparat berý, bastamalardy júzege asyrý kezindegi máselelerdi anyqtaý, olardy sheshý jóninde usynystar daıarlaý, sapaly oryndalýyna atsalysý isin tıimdi atqarýǵa ázir ekenin atap ótti.
Al Almaty oblystyq «Ognı Alataý» gazetiniń bas redaktory Atsalım Idıgov «Prezıdenttiń Bes áleýmettik bastamasyn» halyq zor úmitpen qabyldaǵandyǵyn jáne «Nur Otan» partııasy Qazaqstan halqy Assambleıasymen, barlyq azamattyq qoǵam ınstıtýttarymen birge bes áleýmettik bastamany iske asyrýǵa baqylaý júrgizý boıynsha júıeli jumysty bastap ketkenine toqtaldy.
Barlyǵy da halyqtyń ıgiligi úshin
Basqosýdyń kún tártibindegi máselelerge baılanysty baıandamalardy tyńdaǵan Elbasy memlekettik baǵdarlamalardy júzege asyrý jáne olardyń oryndalýyna baqylaý jasaý isindegi «Nur Otan» partııasynyń mańyzdy rólin atap ótti.
Qazaqstan Prezıdenti álemdik damýdyń jáne ekonomıkalyq úderisterdiń joǵary qarqynyna toqtalyp, jańa syn-qaterlerge beıimdelý qajettigin aıtty.
– Biz júzege asyrýdy josparlap otyrǵan jumystardyń bári básekege qabiletti bolýymyz úshin qajet. Ekonomıkanyń úshinshi jańǵyrýy, «100 naqty qadam» Ult jospary bizdiń tarapymyzdan atqarylýǵa tıis nárseniń bárin tolyq aıqyndap berdi, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Memleket basshysy «Sıfrly Qazaqstan» baǵdarlamasyn jáne partııanyń sıfrlandyrý salasyndaǵy jobalaryn oryndaýdyń mańyzdylyǵyna nazar aýdardy.
Qazaqstan Prezıdenti Astana ekonomıkalyq forýmynyń qorytyndysy boıynsha shyǵarylǵan sheshimder jóninde keńinen áńgimeledi.
– Jahandyq damýdan qalyp qoımaý úshin basqarýdyń sapaly bolýy talap etiledi. Bul – memlekettik qyzmetti jetildirý degen sóz. Biz memlekettik qyzmetke qabyldaý úderisiniń ashyqtyǵyn qamtamasyz etý jáne merıtokratııa qaǵıdatyn ilgeriletý máselelerin sheshtik. Bul qadamnyń oryndalýyn partııa qadaǵalaýy kerek, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Sonymen qatar Memleket basshysy ınvestısııa tartý jáne básekege qabiletti eldi qalyptastyrý qajettigin atap ótti.
– Investısııalar zań ústemdigi qamtamasyz etilgen, kelisimsharttary saqtalatyn, bilimdi memlekettik qyzmetshiler jumys isteıtin elge ǵana keledi. Al qazirgi jaǵdaıdaǵy básekege qabilettilik – sıfrlandyrýdy damytý, – dedi Qazaqstan Prezıdenti.
Sonymen qatar Nursultan Nazarbaev sybaılas jemqorlyqtyń aldyn alý jáne oǵan qarsy kúres júrgizý isinde sıfrlandyrýdyń tıimdi ekenin aıtty.
Memleket basshysy agroónerkásip keshenin damytý, ónimdiliktiń ósimin qamtamasyz etý jáne aýyl sharýashylyǵy eksportyn arttyrý máselelerine toqtaldy.
Sońynda Qazaqstan Prezıdenti jańa jobalardy tıimdi júzege asyrýdyń jáne Úkimet pen «Nur Otan» partııasynyń aldyna qoıylǵan mindetterdiń mańyzdylyǵy jóninde aıtty.
– El ishinde qolaıly áleýmettik jaǵdaı bolǵanda ǵana memleket tabysty jumys isteıdi. Bul – Úkimettiń basty mindeti. Memleket tarapynan atqarylyp jatqan jumystyń bári halyqqa arnalǵan, – dedi Nursultan Nazarbaev.
Saıası keńes otyrysynyń qorytyndysy boıynsha qaralǵan máselelerge baılanysty arnaıy qaýlylar qabyldandy.
Serik ÁBDIBEK, «Egemen Qazaqstan»